|
Hoàng Quân
ĐẾM SAO
Hoa
Blue-for-you - Hoàng Quân
Ngày mái tóc không c̣n xanh được nữa
Ngày đôi tay thôi dệt mộng phù hoa
Th́ em sẽ v́ anh mà mở cửa
Trông lên trời, đếm những điểm sao xa
(Đếm sao, thi sĩ Tạ Kư)
Chị bạn
viết mấy ḍng cho nàng. Chị nhắc đôi chuyện xưa, tích cũ của non nước xứ Quảng.
Nè, em nhớ chỗ nhà chị không? Dăy nhà công chức ở đường Phan Châu Trinh đi lên
gần ngă Năm đó. Anh hàng xóm của chị thuở ấy nhiều bạn lắm. Mà chắc là nghệ sĩ
không hà. Những khi các anh nhóm họp, khu nhà rộn ràng với tiếng đàn, tiếng hát.
Có một anh trong nhóm không ca hát. Có lẽ anh chàng bận mơ theo trăng và vơ vẩn
cùng mây. Nghe đâu, mới vào trung học, anh chàng đă làm những bài thơ hay sướt
mướt. Nghe đâu, có anh bạn cùng lớp dự định sẽ phổ nhạc những bài thơ mượt mà.
Tiếc quá, biến cố 1975 đến, mỗi người, mỗi nơi, tan tác. Những tác phẩm thơ phổ
nhạc bất hủ chưa kịp chào đời... Như sực nhớ chủ đích của ḿnh khi liên lạc với
nàng, chị reo lên, à, em ơi. Anh chàng thơ hồi xưa về sau là nhà thơ thứ thiệt
đó em, viết hằng hà sa số thơ học tṛ. Mới đây, anh chàng viết tạp bút chuyền
tay bạn bè, lan man về những ngày ngủ lang của anh chàng. Trong đó, anh chàng
nhắc đến em nè. Nàng vốn mê cổ tích. Hễ nghe đến chữ ngày xưa, nàng sà xuống, sa
đà hóng chuyện, góp chuyện. Nàng kéo vội con chuột, lướt lướt qua chuỗi
emails dài ngoẵng. Đây rồi email với tựa đề Tôi đi ngủ lang
của Trần Quang Đoàn.
* * *
“...
Cái quán cà phê vườn có ḍng chữ phụ ghi dưới tấm bảng hiệu 'Café Uyên: Ở một
nơi ai cũng quen nhau' là nơi tụi tôi thường đến trong năm lớp 11. Quán có “con
nhỏ” tên Thúy, mắt to như mắt ḅ, học tṛ trường Nữ Trung Học, là em của mấy
người chị nổi tiếng xinh đẹp: Thanh Tâm, Cẩm Thành. Không biết thằng bạn thân
của tôi có 'ngắm nghé' con nhỏ chưa mà thường rủ tôi đến quán này. Tụi tôi nhâm
nhi cà phê và trầm ngâm, cái trầm ngâm điệu bộ của tuổi bắt đầu lớn. Tôi cũng để
ư đến con nhỏ hay hay đó. Nhưng sợ thằng bạn tôi 'quan tâm' con nhỏ trước rồi.
Tôi thầm nghĩ, không nên mích ḷng bạn. Nó bực ḿnh, không thèm mời uống cà phê
nữa th́ buồn. Tôi bèn ngồi im, quan sát thằng bạn, thấy lúc nào thuận tiện, tôi
len lén nh́n con nhỏ. Thằng bạn tôi, làm ra vẻ chịu chơi, mà nhát hít. Nó cũng
ngồi im như tượng tới khuya. Chẳng nghe nó nói chữ nào. Cho nên đâu có 'xi nhê'
ǵ đối với con nhỏ. Báo hại, v́ chiều ḷng thằng bạn chịu chơi, nhiều hôm khuya
lắc, khuya lơ, quán đóng cửa, hai đứa đành lủi thủi ra về. Cà phê làm hai đứa
khó ngủ. Nằm thao thức bên nhau cả đêm. Mạnh đứa nào tơ tưởng riêng đứa đó về
'con nhỏ' mắt to kia.
…”
*
Ḷng nàng bỗng dạt dào những âm vang ngày cũ. Có phải “thằng
bạn” đó là “cố nhân” của nàng không nhỉ. Ngày ấy, có nhóm mầm non thi nhạc
khoảng 5, 6 thanh niên, thường đến ngồi gần quầy, hát ḥ, tán chuyện. Anh này
ngâm nga vu vơ vài câu thơ:
Ôi nhỏ có buồn như ta không
nhớ nhung về với nắng sân trường
(Như xa miền yên vui, thi sĩ Du Tử Lê)
Anh nọ đọc vanh vách vài đoạn trong truyện Hoàng Tử Bé của Antoine de
Saint-Exupéry. Anh kia ôm đàn guitar, hát bâng quơ:
Ờ uề! Ờ uề, ớ uế ơ uê, ờ uề!/ Chẳng cần em yêu muốn nghe/
Anh ca hát câu t́nh si…
(Em Qua Vườn Anh, nhạc ngoại quốc, lời Việt nhạc sĩ Phạm Duy)
Nàng vờ như không chú ư. Nhưng thật ra, những tiếng trầm, tiếng bổng của nhóm
thi nhạc là niềm vui nho nhỏ trong những ngày tháng tăm tối sau biến cố đổi đời
1975. Có một người Việt thầm lặng trong nhóm những người Việt... ít thầm lặng.
H́nh như chưa bao giờ nàng nghe người-thầm-lặng nói ǵ. Nàng chỉ thấy, ngày nào,
người thầm lặng cũng cùng chúng bạn đến quán cà phê của nhà nàng. Chăm chỉ, đều
đặn. Trường lớp có lẽ mong ước học tṛ chuyên cần đến như vậy thôi. Do thầm
lặng, người này trong mắt nàng là hiện tượng lạ, giữa những lao xao, ồn ào chung
quanh. Khi nhóm thi nhạc đến quán, người thầm lặng tưởng như ch́m nghỉm bởi anh
ăn mặc giản dị, áo sơ- mi trắng với quần mầu sẫm như đồng phục nhà trường giữa
những áo nhiều màu, thậm chí có h́nh cả chim c̣. Vậy mà, nàng vẫn “thấy” anh
trước. Không hiểu lẽ ǵ, nàng dành nhiều mỹ cảm cho người-thầm-lặng.
Một hôm, một người trong nhóm đến quầy, đưa cho nàng một tập giấy dày, nói, đây
là thư của Hoành gởi, và quơ tay về phía bàn của nhóm thi nhạc. Nàng ngạc nhiên,
nh́n về hướng tay chỉ, bắt gặp ánh mắt của người-thầm-lặng. Nàng luống cuống
tránh ánh mắt, quưnh quáng nhét tập giấy vào ngăn kéo của quầy. Tim nàng đập
th́nh thịch. Đến khi nàng sực nhớ, muốn tỏ lời cám ơn người đưa thư cho phải
phép, th́ anh ta đă về lại bàn. Từ lúc đó đến khuya, ḷng nàng nao nao. Nàng nhờ
đứa em bưng bê cà phê và tính tiền cho bàn có tác giả của tập giấy. Thường lệ,
khuya đóng cửa quán, dọn dẹp xong, nàng đem bài vở ra học. Những môn toán, lư,
hóa... cần giấy bút, nàng phải ngồi vào bàn. Những môn khác: văn, sử, địa...
nàng mang vở vào mùng nằm đọc. Nàng kỹ càng ép tập thư vào cuốn tập Anh văn. Lá
thư viết tay dài mấy chục trang giấy, dày gần bằng cuốn tập của nàng. Đêm đó,
thấy đèn sáng thật khuya, Mạ nàng cũng như bầy em, ái ngại, có lẽ nàng đang học
rút cho bài kiểm tra sắp đến. Nàng háo hức mở những tờ thư.
“Cô nhỏ...”. Nhiều bạn bè của anh, chị nàng vẫn gọi nàng là cô nhỏ, cô bé, nàng
nghe lơ là. Vậy mà, bây giờ đọc chữ cô nhỏ trong thư, nàng bỗng nghe êm tai lạ
kỳ.
Tuổi mười lăm có ǵ khoe?
Buông dài mái tóc em che má hồng
Trời xanh cho mắt em trong
Mây xe lụa trắng hơn không, áo này?
(C̣n một chút hương bay, thi sĩ Đoàn Vị Thượng)
Ủa, sao anh biết nàng mười lăm tuổi. Mà lạ thiệt! Viết thư chưa thăm nom ǵ đă
đặt ngay câu hỏi. Kỳ cục hơn nữa! Hỏi xong, rồi trả lời cho người ta luôn. Nàng
bị cuốn hút theo những ḍng chữ của anh. Chữ viết của anh thật ngộ. Anh viết hoa
chữ A (như một dấu mũ, không có gạch ngang ở giữa), cho dù khi chữ a chỉ nằm
giữa. Cứ vậy, nàng mải mê cùng anh vào trường, ra phố. Anh kể về ngôi trường
tiểu học hiền ḥa. Anh kể những nghịch ngợm phá phách của học tṛ trung học. Anh
tả sông Vệ, Thu Xà, Ba Gia... Anh nhắc những cô giáo thân thiết với học tṛ. Anh
nhắc những thầy giáo gần gũi với lớp học. Này, cô nhỏ biết không?
Môn sử địa thầy kêu ta ngồi chép
Suốt hai giờ, nh́n vở: kín tên em
Những sách học xé biên thư t́nh hết
Thế mà sao ta cũng vẫn thấy thèm
(Nhớ lạ, thi sĩ Lư Văn Hiền)
Nàng khấp khởi mừng, tưởng tượng, suốt hai giờ, nét chữ lả lướt của anh viết tên
ḿnh, chắc cũng đầy tập vở 80 trang. Phải chi không có đứa em bên cạnh, nàng sẽ
lẩm nhẩm mấy câu thơ vài lần và sẽ thuộc ḷng. Ồ, ta ghẹo cô nhỏ thôi. Ta thường
cúp cua giờ sử địa cô nhỏ ạ. Coi ḱa, vậy có ác không! Chưa chi đă làm nàng mừng
hụt. Nàng thoáng chút thất vọng. Nhưng mắt nàng như dính cứng vào những tờ thư.
Mê mẩn tựa như đọc truyện kiếm hiệp. Đọc xong trang này, tay vội vàng lật qua
trang tiếp. Hễ bắt đầu đọc trang một là phải qua trang hai, đọc tiếp tiếp luôn
cho đến trang cuối. Nàng không c̣n th́ giờ, tâm trí để ôn lại bài Anh văn cho
giờ học ngày mai. Cô nhỏ, ta rất thích bài thơ Cô Bắc Kỳ Nho Nhỏ. Không
phải bài hát về cô bắc kỳ với mái tóc demi garçon đâu cô nhỏ ạ. Bài hát
về cô bắc kỳ tóc ngắn là bài thơ Đám Đông. Ông nhạc sĩ làm cô nhỏ rối trí
rồi nhỉ. Nhưng cô nhỏ chẳng cần bận tâm v́ tựa bài thơ, bài nhạc. Cả hai bài thơ
phổ nhạc đều đáng yêu kinh khủng. Ví dụ ta biết đàn, biết hát, ta sẽ mời cô nhỏ
nghe nè. Anh vái trời cho cô thích mộng/ Để anh ngồi kể chuyện anh mơ...(Anh
Vái Trời, nhạc sĩ Phạm Duy, thơ thi sĩ Nguyễn Tất Nhiên). H́nh như anh mơ
giấc mộng viễn du, anh mơ thoát khỏi cuộc sống ngột ngạt nơi tỉnh lỵ bé tí này.
Cứ vài ba ḍng, anh lại có câu bắt đầu với cô nhỏ. Có lẽ anh băn khoăn, thư dài
quá, nàng đọc một hồi mất tập trung chăng, nên anh nhắc, để nàng biết, anh viết
cho nàng. Cô nhỏ ơi, chúng ta làm chương tŕnh đố vui có thưởng nhé. Trả lời thư
cho ta, cô nhỏ nói ta nghe, hai câu thơ này trích từ bài thơ nào, của ai.
Ngày mái tóc không c̣n xanh được nữa
Ngày đôi tay thôi dệt mộng phù hoa
Nàng bỗng thấy bắt đầu thấy nhột nhạt. Nàng chép đầy mấy cuốn tập bao nhiêu là
thơ. Mà sao nàng chưa nghe đến hai câu thơ này. Ờ, nàng nghĩ, ḿnh đâu định trả
lời thư hồi nào đâu mà lo t́m xuất xứ bài thơ. Kết thúc lá thư, anh chẳng chúc
nàng xinh đẹp tươi tắn. Anh cũng chẳng nói câu đưa đẩy đại khái mong thư nàng.
Anh chỉ dọa là sẽ viết thêm nữa, cho đến khi độc giả yêu tác giả lá thư mới
thôi. Càng đọc lá thư dài lượt thượt của anh, nàng càng thấy lời đe dọa thật dễ
thương. Nàng như rất mong anh sẽ thực hiện lời đe dọa. Anh kư tên Dương Phi
Hoành, và mở ngoặc Dê Bay Ngang. Đọc xong “cuốn” thư tràng giang đại hải, đă quá
nửa đêm. Nàng tắt đèn. Nàng để cuốn tập có lá thư dưới gối. Hồi c̣n bé, nàng tin
vào chiếc lá thuộc bài, tin vào cháo thánh và cũng tin rằng, cất bài vở dưới gối
đầu óc minh mẫn, học đâu nhớ đó. Đêm nào cũng vậy, khuya lắc khuya lơ, đóng cửa
quán, mấy Mạ con lục đục rửa ly tách cà phê, dọn dẹp bàn ghế. Xong, nàng len lén
đem thư, ép vào vở học, đọc đi, đọc lại. Thời học tṛ, nàng ngất ngơ. Đôi khi
nhận thư t́nh, nàng đem “tŕnh báo” mấy nhỏ bạn khác để đọc chung, rồi bàn ra,
tán vào. (Bây giờ nghĩ lại, nàng thấy ḿnh làm như vậy thiệt là quấy). Riêng lá
thư của anh DPH, nàng giữ riêng, giấu tiệt, không “bật mí” cho ai. Có lẽ, nàng
bâng khuâng ghê lắm. Không lâu sau, người- thầm-lặng hết xuất hiện. Nhóm thi
nhạc từ từ vắng dần. Nàng lóng ngóng có ư chờ thư tiếp. Nàng mong mong, có ai
ghé qua mang cho nàng lá thư khác. Nhưng nàng chỉ chờ vô vọng. Khi nhà ở Quảng
Ngăi bị tịch thu, trong mớ hành trang vội vàng thu vén giữa cơn hoảng loạn cũng
có lá thư của anh. Thời gian nàng học ở Đại Học Sư Phạm, lá thư vẫn c̣n nấp đâu
đó giữa những cuốn sách giáo khoa và vẫn là bí mật giữa nàng và anh. Thêm nhiều
lần dọn nhà, nàng đă mất đi rất nhiều sách vở, thư từ kỷ niệm. Dẫu những tờ giấy
thư không c̣n đó nữa, nhưng “cuốn” thư vẫn có chỗ đứng trong thư viện “ảo” của
trí nhớ nàng.
*
Thỉnh thoảng chàng liên lạc với cô láng giềng của người bạn
thân ngày xưa. Cô bạn có trí nhớ tuyệt vời và h́nh như quen tất cả nam phụ lăo
ấu của thị xă. Nhắc ngày xưa, chàng vui vui gơ phím kể những ngày đi ngủ lang
nhà bạn bè. Mấy ngày sau, cô bạn ríu rít tường thuật. Tui xin lỗi ông nghen.
Đáng lẽ tui phải xin phép ông trước. Mà tui không chờ được. Đọc bài viết của
ông, nghe ông nhắc đến con nhỏ Thúy, tui bèn lanh miệng, mách lẻo, chuyển bài
viết đến cho nó rồi. Chàng giật ḿnh, trời trời, sao mà trái đất tṛn quay vầy
trời. Không biết con nhỏ nghe ḿnh diễn tả mắt nó to như mắt ḅ, nó có quạu
không nhỉ. Cô bạn trấn an, ông yên tâm, nó không nhớ rơ ông là ai. Nó vui mừng
gặp lại đồng hương, nhất là ông và nó cùng là Huế Quảng sương sương. Nó hổng xét
nét vụ mắt ḅ đâu ông à. Nó có vài thắc mắc về những bạn bè thời đó. Cô bạn đứng
giữa, nhanh nhẩu chuyển tiếp mấy ḍng của con nhỏ cho chàng. Con nhỏ dường như
vẫn là con nhỏ khi nhắc ngày xưa. Thăm hỏi đôi câu xong, con nhỏ hỏi về người nó
đặt tên là người-thầm- lặng. Hơn ba chục năm rồi, mà con nhỏ c̣n nhớ nhiều chi
tiết đến người bạn của chàng. Hoành đúng là người thầm lặng. Tuy hắn kiệm lời,
bạn bè luôn muốn có mặt hắn trong mọi cuộc họp mặt. Bạn bè rất quư mến hắn. Khi
hắn nhờ chàng viết cho hắn lá thư để hắn tỏ t́nh với con nhỏ, chàng đồng ư ngay.
Chàng không kể cho hắn nghe rằng, con nhỏ cũng trong “tầm nhắm” của chàng. Chàng
phơi phới, thức thâu đêm, suốt sáng viết thư. Chàng viết liền một mạch mấy chục
trang. Đâu khó khăn ǵ, chàng chỉ cần tỏ rơ ḷng chàng. Cuối thư, chàng muốn kư
tên chàng, nhưng đành phải ghi tên của hắn kèm theo biệt hiệu Dê Bay Ngang, diễn
nôm cái tên đẹp đẽ cha mẹ hắn đă đặt. Viết thư xong, chàng có việc phải rời thị
xă. Nhận tập thư, hắn hớn hở ra mặt, hắn nói gọn lời cám ơn. Nh́n vào mắt hắn,
chàng biết hắn thật sự “tri ân sâu sắc”. Chàng không biết có đứa bạn nào đạo
diễn tiếp cho hắn, hay giúp hắn đưa thư cho con nhỏ. Hắn coi bộ rất nhát gái.
Chàng định bụng, có dịp, hỏi hắn về kết quả và số phận lá thư. Nhưng chàng và
hắn thất lạc nhau tự đó đến giờ. Hẳn hắn rất hạnh phúc khi biết con nhỏ mấy chục
năm sau c̣n hỏi thăm hắn. Phần chàng, “thư đă trao, không lấy lại bao giờ”. Hồi
đó cả nước nghèo xác xơ. Máy photocopy chỉ dành cho những hồ sơ, giấy tờ
quan trọng. Máy điện toán th́ gần hai chục năm sau mới xuất hiện ở Việt Nam. Cho
nên, “quyển” thư 48 trang giấy, xứng đáng ghi tên vào kỷ lục Guiness ấy
là độc bản, là độc nhất vô nhị, là vô tiền khoáng hậu. Không phải như thời nay,
cứ việc “thay tên đổi họ” người nhận, cứ copy & paste để làm “tâm t́nh
hiến dâng” khắp bốn phương trời. Mà hồi ấy, nếu có điều kiện, chàng vẫn nhất
định chỉ viết một bản. V́ cảm hứng chỉ có một lần, và một lần cho tất cả. “Trong
đời, người ta chỉ thật sự yêu có một lần. Những lần trước đó là tập yêu. Những
lần sau đó là thói quen yêu”. Thuở loai choai tuổi teen, ai đó trong
đám bạn của chàng đă nói vậy rồi mờ.
*
Thời đại tân kỳ ngày nay, người thầm lặng trong sinh hoạt
chung là chuyện rất b́nh thường. Ngồi bên nhau, ai nấy cũng thầm lặng, v́ mải mê
quẹt, quẹt, lướt, lướt trong điện thoại riêng của ḿnh. Có người đưa lên
Facebook tấm h́nh hai cặp vợ chồng bên bàn ăn buổi tối. Bốn người đang chăm
chú vào bốn cái điện thoại trong tay. Nhiều người xem h́nh, nhấn nhanh dấu
like kèm theo lời bàn, đầm ấm quá, lăng mạn quá... Nàng lẩm cẩm tự hỏi,
không lẽ người ta khen hai cây đèn cầy đầm ấm, khen b́nh hoa tươi lăng mạn...
Cho nên, nếu nàng ao ước được gặp người thầm lặng, nàng chẳng cần Aladdin và cây
đèn thần. Nàng chỉ cần đến quán cà phê nào đó, ngoài cửa có ghi free WiFi,
nàng sẽ bắt gặp biết bao nhiêu người thầm lặng bên tách cà phê. Nhưng nếu nàng
thưa với cô tiên rằng, con mơ nhận lá thư viết tay dài hơn 10 trang. Chắc chắn
cô tiên sẽ nói, ta tiếc không làm vừa ḷng con được, điều này vượt ngoài khả
năng cây đũa thần của ta. Ta nghĩ, đây chỉ là một đề tài hấp dẫn cho những cuốn
phim khoa học giả tưởng thôi con ạ.
Qua đôi lần thư từ với nhà thơ học tṛ, nàng được biết thêm vài điều lư thú về
những ngày tháng cũ. Nhà thơ học tṛ có thời gian quen thân với nhà văn Hoàng
Ngọc Tuấn, tác giả của truyện Ở Một Nơi Ai Cũng Quen Nhau. Nhà thơ nhắc
đến quán Café Uyên-Ở Một Nơi Ai Cũng Quen Nhau ở Quảng Ngăi. Nhà văn vui lắm,
mong có dịp về Quảng Ngăi, gặp chị của nàng, người dùng tựa truyện ghép vào tên
của quán cà phê. Chỉ tiếc, bể dâu cuộc đời đă làm biết bao dự tính, ước mơ con
người phá sản. Riêng nàng, nàng t́m ra một chân lư mới. Đằng sau một người Việt
thầm lặng dễ mến là một người Việt ít thầm lặng viết thư lôi cuốn. Bây giờ, nàng
có thể đáp trúng câu đố vui có thưởng trong lá thư cách đây mấy chục năm. Nàng
phân vân, không biết ḿnh nên trả lời người thầm lặng hay người ít thầm lặng.
Nàng bước ra vườn, ngắm ánh trăng chảy mềm mại trên thảm cỏ, trên những bụi cây
mơn mởn lá mới đón xuân. Nàng ngước lên, trăng chan ḥa, sao lấp lánh. Rằm tháng
Ba, nơi đây, chốn trời Âu, đêm vẫn c̣n lạnh buốt.
Ngày mái tóc không c̣n xanh được nữa
Ngày đôi tay thôi dệt mộng phù hoa
Th́ em sẽ v́ anh mà mở cửa
Trông lên trời, đếm những điểm sao xa
Nàng đọc thầm mấy câu thơ, thấy ḷng ḿnh bỗng dưng ấm chi lạ.
Hoàng Quân
art2all.net
|