Hoàng Tá Thích

Niêm hoa vi tiếu

 

 

 

Chùa kỷ niệm ngày thành lập mười năm. Buổi lễ được tổ chức rất trọng thể. Ngoài gần cả trăm phật tử tăng chúng của đạo tràng, c̣n có khách mời ở các chùa khác đến dự.

Sau bài diễn văn tŕnh bày thành quả trong mười năm qua,Thầy trụ tŕ nêu tên và tri ân những người có công đóng góp trong quá tŕnh từ lúc khởi công xây dựng chùa cho đến ngày hôm nay, phần đông là những người đă đóng góp tiền bạc vật chất hoặc công sức để xây chùa.

Một vài người không được gọi tên.

Có thể v́ thiếu một ban điều hành,Thầy đă phải ôm đồm quá nhiều công việc nên đă không thể chu đáo hết mọi chi tiết. Cũng có thể Thầy cho là những công việc như nấu ăn quét dọn trong chùa không quan trọng đến phải nêu tên. Cũng có thể có những người sinh hoạt trong chùa như trong nhà,Thầy thấy cũng không cần phải nêu danh tánh. Thầy chỉ đề cập chủ yếu những người đă từng sát cánh bên cạnh Thầy và những nhân vật được gọi là Hộ Pháp,đóng góp cúng dường thực tế hiện vật để thực hiện ngôi chùa. Thầy nghĩ rằng chỉ là h́nh thức phải có trong buổi lễ kỷ niệm mà thôi. Nhưng phản ứng của những người bị lăng quên th́ lại khác, nhất là họ nhận ra có những người đến chùa sau ḿnh mà lại được tri ân. Có người nặng mặt buồn rầu. Có người bất măn bỏ về sau một vài lời lẽ nặng nề khó tha thứ cho người và cả cho ḿnh.

Sau sự tức giận và buồn bă là từ giă ngôi chùa thân yêu đă lui tới gần mười năm qua. Có thể họ sẽ t́m đến một ngôi chùa khác. Cũng có thể họ sẽ nản ḷng và không bao giờ bước chân đến một ngôi chùa nào khác nữa.

Hóa ra đến chùa đối với một số người không phải là t́m đến sự giải thoát, an lạc thân tâm. Hóa ra đi chùa bao nhiêu năm vẫn chưa hiểu được một chút nào giáo pháp, chưa hề tu tập được một chút công phu nào. Từ bao nhiêu năm nay, họ chẳng biết ḿnh đến chùa để làm ǵ. Chỉ để mong chờ một chút hư danh hay để qua được th́ giờ nhàn rỗi trên đất khách quê người.

Thầy trụ tŕ quên nhắc tên chăng? Hay Thầy cố t́nh tạo cho phật tử vài thử thách trong việc tu tập thân tâm?

 Quả thật nếu có tâm cúng dường Phật pháp th́ sao c̣n màng đến sự khen thưởng,tri ân? Nếu đă cúng dường Phật Pháp th́ chùa nào chẳng là Tam Bảo? Làm ǵ có chùa nầy khác với chùa kia? Làm công đức mười năm chỉ để chờ đợi một lần được gọi tên trước mặt mọi người. Đúng là cái ngă quá lớn.

Nhưng dầu sao th́ cũng chỉ là con người, khó có thể không bị động tâm bởi hai chữ hư danh.

Một vị ḥa thượng trụ tŕ một ngôi chùa khác đă có nói : Nếu Phật tử đến chùa chỉ để cầu an cho bản thân mà không được rèn luyện giáo pháp th́ không sớm th́ muộn, sẽ có một ngày họ bị chao đảo v́ những hứa hẹn lôi cuốn của một tôn giáo khác. Cầu mà không được như ư th́ làm sao c̣n vững ḷng tin?

Nếu hiểu được Phật cũng chỉ là một người thường, nhưng khác với người thường là đă giác ngộ. Phật tử ngước mặt lên cao để chiêm ngưỡng đấng giác ngộ, có ai dám nghĩ là ḿnh có thể đi theo vết chân Ngài không?

Nếu hiểu được Pháp là những lời Phật dạy chúng sanh hiểu được cái lẽ vô thường của vạn vật và từ đó sẽ đi đến giác ngộ, giải thoát chúng sanh và chính bản thân ḿnh thoát khỏi ṿng vây hăm của luân hồi nghiệp quả. Nói th́ đơn giản vậy thôi, chứ cả tỷ, cả triệu chúng sanh có mấy ai chứng ngộ được cái lư lẽ đơn giản trên? Ngôn ngữ trăm đường, không dễ ǵ có thể đưa con người đạt đến giải thoát trong chốc lát.

Trong ngôi chùa kể trên có một bà cụ già ngoài bảy mươi,ngày ngày đến chùa từ khi mới thành lập. Bà cụ theo đạo Phật, đi chùa, nhưng không biết tụng kinh, không biết cả lạy Phật. Bà đến chùa với một lư do đơn giản: để làm một cái ǵ đó cho qua thời giờ với cái tuổi gần đất xa trời nơi đất khách quê người. Hằng ngày bà cụ tới lui trong khuôn viên ngôi chùa quen thuộc, vào bếp cắt phụ một bó rau, gọt một củ khoai hay rửa một vài cái chén bát. Không ai để ư hoặc phiền ḷng v́ những phụ giúp của một bà già quá tuổi. Vả lại mọi người đều nể nang bà cụ không những v́ cụ lớn tuổi,.lúc nào cũng ḥa nhă với mọi người, mà nghe nói trước đây, bà là một người làm ăn giàu có ở quê nhà. Bà không hề bước chân lên điện Phật, nhưng tai vẫn nghe tiếng tụng kinh của tăng chúng hằng ngày.

Gần mười năm qua. Chuyện đến chùa giờ đây đối với bà cụ không chỉ là một thói quen mà c̣n là một kỷ luật. Một thứ kỷ luật tự kỷ. Không đến chùa thấy như có phạm lỗi. Không phải với ai cả, mà với chính ḿnh. Tiếng tụng kinh làm bà thấy dễ chịu, quen thuộc và dần dần thuộc ḷng dù không phân biệt được cái ǵ gọi là Phổ môn, Kim Cang hay Bát Nhă. Cứ tai nghe, lẩm nhẩm trong miệng và thuộc ḷng lúc nào không hay. Dần dần bà cụ cũng lên điện Phật như mọi người, kiếm một chỗ ngồi ở cuối điện, trong một góc thưa người. Hằng ngày tụng kinh, lạy Phật. Tụng kinh như một thói quen tự nhiên giúp bà cụ bỏ bớt những tạp niệm. Lạy Phật càng nhiều càng thấy khỏe, không cả mỏi lưng mỏi cổ như khi ngồi không. Bây giờ bà cảm thấy rất được thân tâm an lạc.

Ngày kỷ niệm mười năm thành lập chùa, bà cụ cũng có mặt ở đấy, nhưng bà chẳng để tâm đến những ai được gọi tên, những ai bị quên tên. Bà chỉ mỉm cười.

Nụ cười Niêm Hoa Vi Tiếu.

 

Nguyên Trí Hoàng tá Thích


 

Trang Hoàng Tá Thích

 

art2all.net