|
Hoàng Tá Thích TẢN MẠN VỀ TRÁI VÀ PHẢI
Tôi đang bị một vết thương ở bàn chân trái nên không thể chịu lực trên bàn chân nầy. Đi đứng không đến nỗi nào, chỉ phiền một chuyện là không chạy xe gắn máy được v́ lúc nào dừng xe th́ cũng phải chống chân trái xuống đất để giữ thăng bằng. Nhiều người nói, tại sao không dùng chân phải. Chân phải mạnh hơn chân trái, dùng chân phải th́ tốt hơn chứ sao. Đó chỉ là ư kiến của những người không hề để ư đến chuyện dùng chân trái khi đi xe gắn máy. Thử ra ngoài đường nh́n xem. Gần như tất cả mọi người đi xe gắn máy đều dùng chân trái chống xuống đất khi dừng xe nếu không phải là cả hai chân. Chẳng ai thắc mắc tại sao lại như thế, nhưng đó không những là một thói quen mà có thể nói đó là chức năng của bàn chân trái. Sở dĩ phải dùng chân trái giữ thăng bằng v́ chân phải dùng để đạp thắng, v́ chân phải mạnh hơn, đặt cái thắng bên phải là thuận vậy. Phần đông mọi người đều thuận tay phải : cầm đũa,cầm viết…hay làm bất cứ ǵ phải dùng đến hai bàn tay. Dần dần, người ta có cảm tưởng như thuận tay phải là b́nh thường, và quen tay trái là …không b́nh thường. Hay v́ đấy là thiên bẩm của con người, lúc nào cũng hướng về phải hơn là trái vậy. Có nhiều đứa trẻ khi c̣n nhỏ lại thuận tay trái, đến khi viết chữ cũng viết bằng tay trái. Nhiều cha mẹ nhất định bắt con phải tập viết hay cầm đũa bằng tay phải cho bằng được. Cho rằng như thế mới là thuận. Điều này nghĩ ra thật hết sức vô lư, v́ không có một lư do ǵ để bắt buộc trẻ con phải thuận tay phải như phần đông mọi người. Dĩ nhiên là có rất đứa trẻ lớn lên vẫn quen viết hoặc cầm đũa bằng tay trái, và sử dụng tay trái thuận hơn tay phải. Người Âu Mỹ không ăn bằng đũa mà bằng dao nĩa. Trên tất cả những bàn tiệc, luôn luôn dao ở vị trí tay mặt và nĩa ở tay trái. Gần như một quy ước và chẳng ai thấy đó là một điều bắt buộc vô lư. Có lẽ tự ngh́n xưa,người ta cho rằng tay mặt mạnh hơn tay trái, nên tay mặt dùng dao th́ thuận hơn tay trái. Quen mắt rồi thấy người nào cầm dao tay trái, nĩa tay phải cũng có chút... không quen mắt lắm.. Có lẽ những quy ước về muỗng, dao nĩa cũng b́nh thường và cho đến nay, chẳng thấy ai thắc mắc điều nầy. Nói tóm lại,phần đông người ta đều cho rằng phải thuận hơn trái. Hầu hết trên thế giới, trừ một số quốc gia đặc biệt, xe cộ đều chạy bên phải. Xe chạy bên phải th́ tay lái nằm về phía tay trái, để cho tay mặt tiện việc sang số xe. Ngược lai lái xe bên trái th́ phải sang số xe bằng tay trái xem ra không thuận lắm đối với hầu hết mọi người phần đông đều thuận tay mặt. Nh́n một người chạy xe gắn máy vừa nghe điện thoại: Tay phải là tay ga, phải cầm điện thoại bằng tay trái, nhưng phần đông đều quàng tay qua để nghe bằng lỗ tai phải. Người đàn bà, thường được gọi là phái yếu, luôn luôn bên phía tay phải của người đàn ông để được bảo vệ tốt hơn. Người thuận tay phải cầm cái dũa mài móng tay trái một cách dễ dàng và sẽ cảm thấy lọng cọng khi đổi qua tay trái để dũa những móng tay phải. Hai người gập nhau, bắt tay nhau cũng chỉ dùng tay phải, trừ trường hợp tay phải bị thương hay không thể dùng được. Nếu phải ngồi chung bàn ăn, người thuận tay trái thường chọn cho ḿnh ngồi ngoài để tránh đụng tay phải của người bên cạnh,v́ dù sao số người thuận tay trái lúc nào cũng vẫn rất ít hơn tay phải. Nh́n một người được chở đàng sau xe gắn máy: trừ phi họ ngồi hai chân hai bên,nếu không th́ thường cũng chỉ nghiêng về một phía. Thi thoảng, cũng có người ngồi phía ngược lại, thấy có vẻ chẳng thăng bằng chút nào. Nghe ra, không khác ǵ chế độ phụ hệ và mẫu hệ vậy : vào thăm một buông người thượng trên Dalat, nghe nói con gái đi hỏi cưới đàn ông về làm chồng, thấy nó làm sao ấy. Nhưng đó cũng vẫn là chuyện b́nh thường của chế độ mẫu hệ. Người ta quen thuận bên phải, nên có đôi khi hoặc “coi thường” một cách tự nhiên, hoặc không để ư đến chức năng quan trọng của phía trái. Như việc chống chân trái để giữ thăng bằng chiếc xe gắn máy chẳng hạn. Thử xem một người phục vụ trong nhà hàng hai tay bưng đồ ăn để dọn cho khách. Phần đông,nếu không phải là đặt tất cả lên một cái khay th́ luôn luôn tay trái có thể bê đến ba bốn đĩa thức ăn,trong khi tay phải chỉ mang được một. Ấy là bởi muốn bê được nhiều đĩa,th́ phải dùng tay phải để sắp nhiều đĩa lên tay trái. Có thể nói tay phải chỉ đạo,nhưng thực tế vẫn cho thấy tay trái có thể bê nhiều đĩa,trong khi tay phải chỉ có một. Có thể nói chuyện thuận tay phải nhiều hơn tay trái như là một chuyện rất tự nhiên, trời sinh là thế, nếu không, sao lại có nhiều bậc cha mẹ không muốn cho con cái khi c̣n nhỏ viết hay cầm đũa,cầm muỗng bằng tay trái. Người ta thường cho bên phải là chính,và bên trái là phụ. Cũng đúng thôi, v́ như đá bóng chẳng hạn, phần đông cầu thủ cũng đều sút bóng bằng chân phải, vơ sĩ đấm bốc cũng dùng tay mặt để hạ nốc ao đối phương. Chân phải, tay phải, thường mạnh hơn bên trái. Chung chung, tay phải, chân phải thường hữu dụng hơn tay, chân trái. Hữu dụng đây có nghĩa là dùng nhiều hơn, chứ không phải là hiệu quả hơn. Có một điều ít người để ư,là tuy bên trái không được giữ vai tṛ chính đối với bên mặt,nhưng luôn luôn hổ trợ bên mặt một cách hữu hiệu,như một cầu thủ sút bóng bằng chân mặt th́ cũng phải dùng chân trái làm trụ,một vận động viên nhảy cao, nhảy dài, chân mặt đi trước, và cũng dùng chân trái để làm trụ, và ngay cả một vơ sĩ dùng tay phải hạ nốc ao cũng là nhờ chân trái làm trụ để thế đứng được vững vàng. Trong cuộc đời nầy, có nhiều cái người ta có quan niệm không được …cân bằng hai phía, ví dụ đàn bà th́ cho là phái yếu. … Phụ nữ khi lấy chồng, dù cho chồng có nhỏ tuổi hơn, vẫn được gọi là anh, và cũng không bao giờ có một người vợ lớn tuổi hơn chồng nào lại được gọi là chị cả. Đó là một thứ quy ước đặt ra một cách tự nhiên, v́ đàn bà được quan niệm là phái yếu, phải được đàn ông bảo vệ, che chở. Đàn ông thường kéo ghế cho phụ nữ và tặng hoa cho người đep, không thấy ngược lại. Người ta quên mất có câu:” Sau lưng một người đàn ông thành đạt luôn luôn có bóng dáng một người đàn bà” hay :”Người đàn bà chính là sức mạnh của người đàn ông.” Và có rất nhiều chuyện xẩy ra có thể chứng minh đàn bà chẳng thua ǵ đàn ông cả, dù người đàn bà như bàn tay trái, luôn luôn ở vị trí không mạnh mẻ như bàn tay phải. Tuy vị trí của người đàn bà như là bên trái,nhưng họ lại luôn luôn ôm đồm nhiều thứ hơn đàn ông một cách khéo léo, tỉ mỉ hơn đàn ông. Hoàng hậu thường là chủ của hậu cung,với những phức tạp nội bộ, trong khi ông vua phải lo vịệc triều chính bên ngoài. Bất cứ cái ǵ, cũng đều có cái chính và cái phụ, và thường người ta chỉ chú tâm,coi trọng đến cái chính và có khi quên mất vai tṛ của cái phụ. Như diễn viên chính và diễn viên phụ. Như thợ chính và thợ phụ. Người ta luôn luôn coi thường cái phụ, như chủ nhà coi thường người giúp việc, như ông quan coi thường dân, nhưng nếu không có phụ th́ làm sao có chính, không có dân th́ làm sao có quan có vua. Không có phái yếu th́ phái mạnh mạnh với ai bây giờ? (Tuy vậy, cũng vẫn có một thứ phụ mà bao giờ cũng lấn lướt hơn cái chính, ấy là vị trí của người đàn bà đóng vai phụ trong cuộc sống của đàn ông : t́nh nhân, vợ lẽ, phi tần … Những người đàn bà phụ nầy lại đều có phần hơn bà chính cả, thế mới là trái với quy luật tự nhiên.) Nói cho vui vậy thôi, chứ ở những quốc gia xe chạy bên tay trái, thuận hay không thuận tay phải cũng vậy thôi, cũng phải tập cho quen v́ không có chọn lựa, và cũng nói cho vui,c ó cả hai tay hai chân th́ tay nầy mạnh, tay kia yếu, chân nầy mạnh, chân kia yếu. Nhỡ phải gẫy một tay, gẫy một chân th́ chẳng c̣n bên nào thuận hơn bên nào. Lúc đó th́ chân nào tay nào cũng đều là chính cả. Đấy là chưa nói đến có những người thiếu cả hai tay hoặc hai chân,thậm chí không c̣n tứ chi mà vẫn có thể làm nên những điều người đầy đủ chân tay b́nh thường không làm được. Phân biệt đến nổi thành kiến về bên trái bên phải quả là một điều vô lư. Mọi chuyện chỉ là thói quen mà thôi.
Cho nên, khi c̣n cả hai tay, hai chân,nếu
cùng hổ trợ cho nhau th́ con người sẽ có được sức mạnh tuyệt đối.
Có điều bên phải bên trái th́ có thể không cần phải phân biệt,
nhưng chuyện Trái chuyện Phải th́ phải phân minh rơ ràng. Hoàng tá Thích
|
