HOÀNG THỊ BÍCH HÀ

 

 

CHỢ TRUYỀN THỐNG MỞ LẠI-

NIỀM VUI CỦA NGƯỜI NỘI TRỢ

 

 

Thời gian vừa qua kể từ lúc đợt dịch covid lần thứ 4 bùng phát ở Việt Nam. Một số địa phương tính từ đợt giản cách đầu tiên ngày 31/5/2021, tuần đầu vẫn c̣n có thể mua bán những mặt hàng thiết yếu như lương thực thực phẩm. Nhưng sau đó th́ cấm hẳn, cũng là biện pháp chẳng đặng đừng để hạn chế dịch bệnh lây lan. Người bán, người mua đều khổ như nhau. Người bán không có thu nhập, người mua không có để dùng, mà chống dịch th́ cần ăn uống bồi bổ để có sức đề kháng, hoặc lỡ có ốm th́ càng cần đáp ứng dinh dưỡng hơn. Thời gian này chợ truyền thống ngoài trời đóng cửa chỉ c̣n các siêu thị vẫn hoạt động. Nhưng tâm lư vào trong siêu thị th́ môi trường khép kín cũng rất đáng lo ngại về độ lây nhiễm.

Người dân ở tâm dịch ṃn mỏi đợi chờ hết 2 tuần giản cách này đến 2 tuần khác…và kéo dài măi cho đến 30/9/2021. Nơi tôi cư ngụ là ṛng ră 4 tháng không có chợ. Không nói hết những khó khăn thiếu thốn của cuộc sống. Thực phẩm bỗng trở nên khan hiếm, giá cả tăng vọt. Không c̣n cách nào khác th́ phải mua hàng qua mạng. Nhưng tôi đặt hàng qua đường link trên ứng dụng zalo th́ 5 ngày sau mới có phản hồi mà phản hồi bằng cuộc gọi là:

- Chị ơi hết hàng. Chị có để đơn hàng đây th́ có thể mai em giao hàng được không? Hay là chị hủy đơn?

Tôi thất vọng trả lời:

-Thôi hủy đi em! Chị chờ 5 ngày nản rồi! Chị không có kiên nhẫn đợi lâu hơn!

Tổ trưởng dân phố có thông báo ai cần nhờ đi chợ hộ, đăng kư trước vài ngày, ghi mặt hàng cần mua, nộp tiền trước, sẽ có t́nh nguyện viên sắp xếp th́ hôm sau hoặc hôm sau nữa mới có hàng. Dù người đi chợ hộ có nhiệt t́nh nhưng hàng cần mua cũng lúc có lúc không.

Vậy th́ săn lùng mua hàng trên mạng của tư nhân, mua online cũng cái được cái không. Thực phẩm không đẹp như ảnh chụp giới thiệu. Lại c̣n cân không đúng trọng lượng, giá cả đắt gấp rưỡi, gấp đôi ngày thường! Có khi thịt ôi thiu, cá ươn rau già và héo queo không dùng được.

Đầu tháng 10, Sài G̣n đă đi qua đỉnh dich, số ca nhiễm, số ca tử vong đă giảm xuống rơ rệt, người dân cũng đă hoàn hồn sau những ǵ khốc liệt quét qua. Chợ truyền thống mở lại báo hiệu b́nh thường mới sau đại dịch covid 19. Đó là niềm vui nhất của người nội trợ- những người trực tiếp chăm lo bữa cơm cho gia đ́nh. Khi ḷng tin chao đảo th́ phải cứ người thật việc thật cho chắc ăn. Hàng trực tiếp thấy tận mắt và tự ḿnh lựa chọn, kiểm nghiệm theo ư người dùng là tốt nhất. Theo một thống kê chưa đầy đủ th́ hiện nay vẫn có tới 70% người dân có thói quen đi mua thực phẩm ở chợ truyền thống. Mặc dù trong xu thế phát triển, những loại h́nh kinh doanh hiện đại như siêu thị, các trung tâm thương mại mở ra nhằm đáp ứng nhu cầu người tiêu dùng với nhiều tiện ích, hàng hóa phong phú đa dạng hơn, sản phẩm rơ nguồn gốc và khỏi mặc cả. Thỉnh thoảng cuối tuần dạo siêu thị một đôi lần để mua sắm cũng là điều thú vị với môi trường giao dịch văn minh (tuy cũng chỉ có xếp hàng tính tiền hơi lâu nếu khách đông). Có những mặt hàng tiêu dùng ở siêu thị rẻ hơn ở chợ như xà pḥng, dầu gội… Ngoài ra c̣n có những mặt hàng ngoại nhập mà ở chợ không có.

Tuy nhiên thực phẩm tươi sống, rau củ quả ở chợ vẫn tươi hơn. Có nhiều ư kiến cho rằng ở chợ th́ thực phẩm tươi sống hay trái cây, rau củ quả không đảm bảo an toàn thực phẩm, sợ ngâm hóa chất…điều này có thể không sai. Ở siêu thị th́ hàng nhập vào ghi rơ nguồn gốc, có thể an toàn hơn. Nhưng nói như thế không có nghĩa là ở siêu thị th́ hàng hóa nhập vào đều đảm bảo độ an toàn 100% được. Đó là điều không dám chắc. Có lần, tôi cũng đă mua phải hàng hỏng hóc, hết date không dùng được. Đời sống của người dân tùy thuộc vào cơ quan quản lư thị trường và cục an toàn thực phẩm ra tay chứ biết sao giờ.

Chúng tôi đi làm về th́ tiện đâu mua đấy. Gần chợ th́ đi chợ, gần siêu thị th́ mua siêu thị cũng ok với điều kiện cuộc sống b́nh thường hóa. Nhưng khi dịch chưa hoàn toàn chấm dứt th́ môi trường hoạt động mua bán diễn ra trong pḥng lạnh vẫn là điều đáng ái ngại.

Tôi chưa có điều kiện để đi nhiều nơi trên thế giới mà có đi một đôi nước th́ cũng chỉ cưỡi ngựa xem hoa, chuyện ăn uống do Tour du lịch đặt sẵn nên chưa có trải nghiệm chuyện chợ búa bếp núc.

Duy chỉ có khi qua Singapore vào cuối năm 2019 là tôi đă có dịp trải nghiệm ở lĩnh vực cơm nước chợ đ̣ v́ ở đó 5 tháng với các con tôi. Chuyện ăn uống ở hàng quán trong một ngày 3 bữa, nếu dùng số tiền đó tự đi chợ nấu ăn có thể dùng được 3 ngày, lại hợp khẩu vị, cảm giác ngon theo ư ḿnh. Thế là sau những ngày lang thang một vài hàng quán cho biết, tôi đi mua thực phẩm tươi sống, rau củ quả về tự chế biến. Khi th́ đi siêu thị ( supermarket) Lúc th́ đi chợ truyền thống bên này gọi là Wet market để chỉ chợ bán đồ tươi sống.

Ở siêu thị có thể thanh toán tự động hoặc tới quầy nhân viên thanh toán. Tiện đâu làm đấy. Nhưng cũng phải để ư một chút, có khi hóa đơn cũng bị tính trội lên đến 5- 7$ tiền Sing th́ thấy không nhiều nhưng cũng tương đương với 85000đ – 120000đ tiền Việt. Lâu lâu một lần th́ có thể cho qua nhưng nhiều ngày nhầm lẫn cộng lại th́ thiệt hại không nhỏ. Hơn nữa cũng nên phản hồi để lần sau họ lưu ư hơn. Ḿnh báo lại th́ nhân viên sẽ quay lại quầy kiểm tra giá tiền và vui vẻ lịch sự trả lại tiền với lời xin lỗi v́ nhầm lẫn. Có thể hàng hóa thay đổi liên tục nên họ chưa kịp cập nhật giá mới. Có cả những lúc số tiền thanh toán thấp hơn giá trong các kệ hàng một chút do đă được chiết khấu giảm giá.
Mấy tháng đầu năm 2020 tôi ở Sing gặp trúng đợt dịch covid bên đó nên cũng bị giăn cách nhưng siêu thị hàng hóa vẫn đầy đủ. Mỗi người đi siêu thị chỉ được mua đủ dùng chứ không được mua tích trữ. Ví dụ gạo mua mỗi người một bao 5kg-10kg chứ mua 2 bao là họ không bán. Như vậy để đảm bảo nguồn hàng phân phối đều, ai cũng có. Ở Sing có hệ thống siêu thị của nhà nước, giá cả b́nh ổn. Tuy nhiên các loại thực phẩm thủy hải sản, kể cả các loại thịt th́ ở chợ (Wet market) vẫn tươi hơn. Điều này không khác ǵ ở Việt Nam.

Và nói ǵ th́ nói, chợ truyền thống vẫn là một nét văn hóa khó phai của người Việt. Với góc nh́n của người nội trợ, tôi vẫn thích đi chợ truyền thống hơn, nếu chỉ cần mua đồ về để phục vụ bữa ăn trong gia đ́nh. V́ lư do thực phẩm thịt cá… tươi hơn và môi trường hoạt động ngoài trời thoáng, đỡ lo hơn trong pḥng lạnh.

Tuy nhiên ở chợ phải chọn những nơi bán hàng uy tín, chất lượng và giá cả hợp lư, thái độ tôn trọng khách hàng của người bán mà người mua hài ḷng qua trải nghiệm.

Chợ truyền thống được hoạt động trở lại là niềm vui của chúng tôi- những người trực tiếp chăm lo bữa ăn cho gia đ́nh.

Mong rằng đợt dịch sớm qua đi và đừng bao giờ trở lại để các ngôi chợ truyền thống hoạt động b́nh thường cho phố phường thêm sầm uất, đời sống người dân được đáp ứng nhu cầu chính đáng. Và qua đây cũng mong chợ truyền thống dần nâng cấp, cải tạo môi trường mua bán tiến tới tiêu chí vệ sinh an toàn thực phẩm, phục vụ tốt hơn nhu cầu mua sắm ngày càng văn minh của người tiêu dùng.

 

Sài G̣n, ngày 13/10/2021

Hoàng Thị Bích Hà
 

 

 

art2all. net