|
Lê Ngọc Hồ
Tết xưa
TẾT XƯA ĐỀN NGỌC SƠN
Tứ Thân nâu áo nón quai thao Hoa lý lưng xanh dưới ánh đào Váy lĩnh buông dài lê quét đất Ăn trầu cắn chỉ đỏ thanh tao.
Thê-húc cầu son bóng nước in Rùa vàng lúc hiện, lúc thân chìm Vươn cao tháp bút giòng văn hiến Rằm tháng giêng đâu pháo chịu im
Cả tháng giêng là vui hội xuân Một năm 12 tháng bao lần Tưng bừng dân chúng trong năm mới Bơi trải cúng Đình tiếng trống ngân.
Lê Ngọc Hồ
~~000~~
TẾT THA HƯƠNG
Sợi trầm vờn cánh hoa mai, Nụ tươi mới hé thuôn dài cành xinh. Rằng đây hiểu hiện bóng hình, Tiếng thơ khêu gợi diễm tình quê xưa. Nắng hanh vẫn giá bóng trưa, Tết trời viễn xứ tuyết thưa gió về. Cố tìm níu lại hương quê, Lung linh bạch lạp còn mê áng đào. Tiếng ngâm giọng chợt vút cao, Sao nghe réo rắt sáo vào âm yêu. Rằng đây tuyệt diệu cung chiều, Não ngây chới với máu liều say mê. Rằng xin đa tạ tình quê, Đã cho con cháu nẻo về thiên thai. Nẻo tình thơ đẹp dặm dài, Nàng trầm uốn éo gót hài ý thơm. Hoa trà cúc đỏ nụ đơm, Cúc thay áo mới tươi hơn mai vàng. Bên mâm ngũ quả khoe sang, Khay mời mứt ngọt, sen trần ý ngon. Quê người hồn Tết vẫn còn Rằng đây mỹ tục cháu con lưu truyền. Năm năm Xuân ý còn nguyên. Tươi màu truyền thống lời nguyền muôn sau.
Lê Ngọc Hồ
~~000~~
TẾT XƯA (II)
Nửa khuya bên lò lửa Bồi hồi nhớ Tết xưa Cõi tim hồn mở cửa Ngoài trời đang tuyết thưa
Màu tết hồng rực rỡ Năm năm lại đơm hoa Nụ tim vừa hé mở Một niềm vui thoáng qua …
Độ thời gian gần tết Ông nội thăm vười dong Xem mấy cành đào hồng Giở lịch xem thời tiết
Có ấm khi xuân sang Bà nội theo lệ làng Chọn gạo đồ xôi trắng Dự thi với cả làng
Mẹ lau lá chuối khô Vo đổ xanh bên hồ Để về gói bánh mật ……….
Với mấy người hàng xóm Đánh đụng một con heo (1) Con lợn cấn bị tóm (2) Được vỗ béo cám bèo (3)
Các cô nhặt củ hành Chất đầy trong một vại Cùng dưa cải phơi tái Muối để ăn xuân sang
Bố mượn người chẻ lạt Thật dẻo nấu bánh chưng Thuê người làm ao tát Cá chầy nướng thơm lừng (4)
Ông nội chăm vườn cúc Gọt giò chậu thuỷ tiên Làm sao nở đúng lúc Giờ giao thừa tân niên
Cháu ngoan mau mài mực Thỏi mực tàu đen thực Câu đối ông nội treo …………………..
Bầy em đánh bộ lư Bóng loáng sang có dư Bày ngay trên bàn độc (5) Khăn thờ màu vàng sư
Anh cả vẽ cung tên Trên sân nhà phía trước Vôi trắng trên gạch nền Tên dài cả mấy bước
Bà nội kho nồi cá Lót lá giềng, củ gừng Cháy khô tiêu ngon quá Mùi cá kho thơm lừng
Mẹ nấu nồi chè kho Đậu xanh lưng cầu mật (6) Thảo quả mùi thơm thật Bánh, chè ngon ăn no
Mấy chú đang giã giò Thịt đầy cối đá to Tiếng chầy kêu chí chát Gói thịt bằng lá mo
Bốn, năm mâm gỗ vuông Chờ đợi gói bánh chưng Ông nội và các chú Gói lâu lâu lại dừng
Nắn vuông bánh xếp hàng Trên chõng tre dọc ngang Mấy chồng bánh xanh ngắt Bánh này to nhất làng
Hai chiếc nồi ba mươi (7) Đầy ắp bánh cả rồi Đổ nước vô cho đủ Củi khô lửa bắt mồi
Mọi người đều xúm quanh Ngồi sưởi bên bếp lửa Hai bàn tay giơ nhanh Sấp tay rồi lật ngữa
Chuyện vui như pháo ran Tiếng tí tách lửa than Các cháu bé chen chúc Bên bếp lửa cho gần
Kể hết đến truyện ma Cáu cháu nhát ghê quá Buồn ngủ không dám xa Cứ xà vào bên má
Đã đến quá nửa đêm Các cháu đã theo mẹ Nằm trong chăn bông êm Bóng ông nội đơn lẻ
Tỉ mỉ gọt thuỷ tiên Ông bõ già thật hiền Canh bánh chưng ngủ gật Gió rít bên ngoài hiên
Canh khuya đêm trừ tịch Bỗng tiếng pháo giao thừa Xé màn đêm tịch mịch Nội gọi bố mẹ thưa
Theo ông bà đến lễ Trước bàn thờ gia tiên Sau đó theo thống lệ Đốt tràng pháo ngoài hiên
Ông bà và bố mẹ Nhắp ly trà đầu xuân Ông nội vừa bấm quẻ Đoán mùa lúa trọn năm
Sáng tinh mơ mồng một Bố mẹ mặc đồ tốt Áo mới cho các con Chuẩn bị mâm lễ vật
Đợi các chú cùng qua Một đại hội toàn gia Chúc tuổi ông bà nội Bên án thư chậu hoa
Bố đại diện, con trưởng Con cháu nhìn về hướng Ông bà trịnh trọng ngồi Vui nét nhìn đại lượng
Sau khi nghe lời chúc Ông thong thả đáp lời Bà gọi cháu mừng tuổi Các bé vui cả cười
Lấy trên bàn thờ tổ Đại gia đình ăn cỗ Giò lụa, ninh, mọc, nem (8) Các món tết béo bổ
Tất cả đều vui vẻ Hớn hở đón xuân về Tiếng reo đàn con trẻ Xác pháo ngập đường quê
Đi chùa, đi nhà thờ Cúng đình, làm lễ tế Sân đình, sân nhà thờ Tiếng guốc giầy nện khẽ
Bé theo chị đi tết Trong họ hàng bà con Bé đếm tiền đến mệt Nhiều quá mĩm cười luôn
Đường làng lát gạch nâu Các ông áo trúc bâu (9) Các cô đẹp yếm thắm Lưng hoa lý tươi màu
Gặp nhau cùng chúc tuổi Tiếng cười rộ từng phen Nụ môi hoa không mỏi Tiếng guốc khua bậc thềm
Cây nêu luạ ngũ sắc Lanh canh tiếng khánh kêu Sân đình cờ ngũ sắc Tiếng trống chiêng vang đều
Sân đình nhiều cây đu Nàng thôn nữ đang nhún Trai quê giở giọng hù Chiếu sóc đĩa đang nhón
Đến ngày rằm tháng giêng Cả làng đi xem rước Kìa kiệu quay thật thiêng Các cụ nghiêm chỉnh bước
Hầu kiệu là các cô Mặc quần đen áo đỏ Da phấn, đen tóc tơ Trai làng ngắm sững sờ
Tất cả cho ngày tết Một ngày lễ thiêng liêng Giòng thời gian diễm tuyệt Những ngày đầu tháng giêng
Mỗi năm hồn tết cũ Xuân sang lại trở về Kỷ niệm xưa no đủ Mênh mang tình hương quê
Lê Ngọc Hồ
_________ (1) Chung nhau (2) Heo thiến (3) Vỗ : tiếng chỉ nuôi heo thật nhiều đồ ăn cho chúng lớn (4) Một loại cá ngon miền Bắc (5) Bàn thờ gia tiên (6) Mật đựng trong thúng sơn (7) Cỡ nồi lớn: 10, 20, 30 (8) 4 món ăn chính miền quê ngoài Bắc trong ngày lễ (9) Loại vải trắng
|