art2all.net

Nguyên Khoa

 

LÁ TRÚC CHE NGANG

Chuyện t́nh của Cô tôi

 

 

 


Cập nhật 14:40 17/10/13
 

          Nằm về phía Đông và cách trung tâm thành phố Huế 2 km, Vỹ Dạ là vùng đất có nhiều nhà vườn đẹp và phủ đệ xưa. Vỹ Dạ càng được nhiều người biết đến hơn với bài thơ “Đây thôn Vỹ Dạ” của Hàn Mặc Tử.

Từ ngày bài thơ này ra đời đến nay, đă có nhiều người viết về mối t́nh đầu của Hàn Mặc Tử với người con gái Vỹ Dạ, Hoàng Thị Kim Cúc. Có một số nhận định mang tính chủ quan và không đúng với sự thật của nhiều người viết đă làm cho bà Hoàng Thị Kim Cúc khi c̣n sống phiền ḷng. Nhân kỷ niệm 100 năm ngày sinh của Bà, gia đ́nh vừa cho xuất bản cuốn “Lá trúc che ngang- chuyện t́nh của cô tôi” với ư nghĩa chỉnh lại những điều nhầm lẫn, chấm dứt những hiểu lầm không cần thiết khi cả nhà thơ và nàng thơ đều đă không c̣n.

Tác giả Hoàng Thị Quỳnh Hoa, cháu gọi bà Hoàng Thị Kim Cúc bằng cô ruột, đă giải mă câu chuyện t́nh thôn Vỹ bằng ấn phẩm dày gần 200 trang với khá nhiều tư liệu, h́nh ảnh, bút tích của một số người cùng thời có mối quan hệ thân t́nh với Hàn Mặc Tử và bà Hoàng Thị Kim Cúc. Tác giả Quỳnh Hoa không phải là một người viết chuyên nghiệp, chị viết theo ước muốn của người cô ruột, đó là “v́ ngày nay nhiều người biết câu chuyện t́nh của Hàn Mặc Tử mà biết sai, những tài liệu này sẽ giúp họ khỏi phỏng đoán này nọ, rồi xuyên tạc măi đi xa sự thật”.

Trong lời tựa cho tập sách này, nhà văn Trần Kiêm Đoàn đă viết “Chuyện thị phi qua rồi sẽ khuất nhưng những mối t́nh đầy thi vị vẫn c̣n măi với nhân gian. “Sao Anh không về chơi Thôn Vỹ”, dẫu cho đấy chỉ là một lời mời, một câu hỏi hay một lời trách móc đầy tự t́nh thầm lặng của người con gái Huế, th́ thơ Hàn Mạc Tử và bóng dáng Hoàng Cúc đă làm cho Vỹ Dạ trở thành chốn không quên và Huế thành nơi để nhớ đời, như Lầu Hoàng Hạc, chùa Hàn Sơn, hồ Leman, cầu Mirabaeu…gắn liền với địa danh và tên tuổi của Thôi Hiệu, Trương Kế, Lamartine, Appolinaire.”.

Theo sự thường, khi nói đến người con gái đă làm cho tâm hồn Hàn Mặc Tử xao động, nhớ thương, cảm tác bài thơ t́nh tuyệt vời “Đây thôn Vĩ Dạ”, th́ ai cũng muốn biết cô ấy là người như thế nào. Bức h́nh cô Kim Cúc lúc 16 tuổi cho chúng ta câu trả lời về vẻ đẹp của cô Hoàng Thị Kim Cúc. Đó là một vẻ đẹp như lời Hàn Mặc Tử: nết na, thùy mị, đoan trang, cặp mắt đen nháy đầy thi vị.


Hàn Mặc Tử gặp cô Kim Cúc tại Quy Nhơn năm 1932 tại buổi chợ phiên do Ṭa sứ thành phố Qui Nhơn tổ chức. Lúc ấy gia đ́nh cô Kim Cúc vào Qui Nhơn theo cha làm việc tại sở Địa Chánh. Hàn Mặc Tử làm ở sở Đạc Điền. Nhà nàng và nhà chàng đều cùng ở đường Khải Định. Cô gái Huế 19 tuổi ấy đă làm chàng trai 20 tuổi Hàn Mặc Tử xao động. Anh làm thơ để thổ lộ ḷng ḿnh gửi đăng báo Phụ nữ Tân văn. Tương tư gần 5 năm trời, Hàn Mặc Tử chỉ gặp Cô Kim Cúc hai lần theo như lời kể của cô Kim Cúc, “Vào đầu năm 1936, sau khi ông trợ Cát là cậu tôi, ghé nhà chơi, lúc ra về bỏ quên bức thư của Tử gởi cho cậu mà nội dung chỉ nói về chuyện tâm t́nh của Tử. Tử có tới gặp tôi hai lần. Lần đầu chỉ nói bâng quơ vài câu rồi chào về. Lần thứ hai, Tử mạnh dạn trong dáng điệu rụt rè, lắp bắp nói mấy lời tỏ t́nh, rồi đưa tặng tôi tập thơ “Bâng khuâng” với mảnh giấy nho nhỏ có hàng chữ. Tôi bàng hoàng rồi cũng rụt rè từ chối, không nhận sách, không nhận thơ”.

Cuối năm 1936, Cô Kim Cúc theo cha về Huế. Cũng cuối năm ấy, Hàn Mặc Tử về Huế và t́nh cờ gặp cô ở Hội chợ, “Tử đưa tặng anh em tôi mỗi người một tập Gái quê có đề tặng, không tặng tôi mà chỉ yên lặng nh́n”. Lúc ở Huế, Hàn Mặc Tử cũng có t́m đến nhà cô nhưng chỉ đứng ngoài ngơ nh́n vào. Năm 1937, Hàn Mặc Tử gửi tặng cô tập “Nắng xuân” qua người bạn thân và cũng là em thúc bá của cô đó là Hoàng Tùng Ngâm. T́nh cảm của cô Kim Cúc với Hàn Mặc Tử lúc ấy đúng như mẫu người con gái Huế trong thơ Hà Huyền Chi:

“ Trái tim bọc vải quấn trăm ṿng
Đă như biển động c̣n e lệ
T́nh nấp đằng sau những chấn song”.


Năm 1939, Hàn Mặc Tử phát bệnh nặng, người em thúc bá Hoàng Tùng Ngâm đă yêu cầu chị ḿnh viết thư thăm. Cô Kim Cúc đă gửi một tấm card phong cảnh và đôi ḍng hỏi thăm sức khỏe. Nhận được tấm thiếp, Hàn Mặc Tử đă gửi tặng lại Kim Cúc bài thơ “Ở đây thôn Vỹ Giạ”, mà bây giờ là “Đây thôn Vỹ Dạ”. Tháng 11/1940, Hàn Mặc Tử qua đời. Theo lời kể của người em Hoàng Tùng Ngâm, cô Kim Cúc mới biết tường tận t́nh cảm Hàn Mặc Tử dành cho ḿnh những năm qua tha thiết đến nhường nào. Cô “hết sức cảm kích và vô cùng ngậm ngùi”, cô cũng ân hận v́ đă quá lạnh lùng với Hàn. T́nh cảm của cô Hoàng Thị Kim Cúc chỉ được hé lộ sau khi Hàn Mặc Tử đă qua đời:

“Bao năm Hoa sống nơi thôn Vỹ
Thầm giữ trong ḷng một ư thơ
Vẫn biết cách xa ngoài vạn dặm
T́nh anh lưu luyến cảnh quê mơ”


Trước khi quen biết Hàn Mặc Tử, Hoàng Thị Kim Cúc đă làm thơ với bút danh Hoàng Hoa. Và mối t́nh của cô với Hàn Mặc Tử là mối t́nh xưa như lời thơ của cô:

“ Mười năm hờ hững nhẹ trôi qua,
Câu chuyện năm xưa chẳng nói ra
Để dạ bâng khuâng niềm cảm xúc
T́nh thơ lặng lẽ một ḿnh ta”…


Chuyện t́nh đầu tiên của Hàn Mặc Tử với Hoàng Thị Kim Cúc là vậy, không có chuyện không môn đăng hộ đối, cũng không có chuyện Kim Cúc là cô gái lăng mạn, nồng nàn và năng động đáp lại t́nh yêu của Hàn Mặc Tử như một số tác giả đă viết.

Năm 1948, cô Hoàng Thị Kim Cúc gia nhập gia đ́nh Phật tử, pháp danh Tâm Chánh. Cô cũng từng là Trưởng Ban hướng dẫn gia đ́nh Phật tử Thừa Thiên Huế. Năm 1963, nhân mùa pháp nạn Phật giáo tại Huế, cô phát nguyện ăn chay trường. Trong trí nhớ của nhiều học sinh Đồng Khánh cũ, cô Kim Cúc- cô giáo đầu đàn của bộ môn nữ công gia chánh trường nữ Đồng Khánh hồi ấy- là người có “h́nh ảnh dịu dàng, vóc dáng nhỏ nhắn, vui vẻ ân cần nhưng cũng rất nghiêm khắc. Hồi ấy chúng tôi rất yêu cô, t́nh yêu thơ dại khó giải thích bằng lời, nghĩ đến cô với t́nh cảm cao đẹp. Cô rất gần mà rất xa, vừa dễ thương vừa rất kiêu kỳ” ( Vơ Thị Tiểu Kiều).

Thiên t́nh sử của Hàn Mặc Tử và Hoàng Thị Kim Cúc chỉ ở mức độ cảm nhận nhẹ nhàng như khói như sương. Đó là thông điệp mà gia đ́nh của cô chuyển đến bạn đọc qua tập sách này cũng như mong mỏi của cô Hoàng Thị Kim Cúc lúc c̣n sống là để đính chính những điều được viết không đúng với sự thật.


Theo Nguyên Khoa (TRT)

 

Nguồn : Net Cố Đô