Những
năm đầu thập kỷ 1950 ở Hà Nội, giới yêu nhạc gọi Đoàn Chuẩn
là "Vua lục huyền cầm Hạ-Uy-Di), Ngọc Bích là "Vua nhạc
swing" còn Hoàng Trọng là "Vua tango". Từ "Bóng trăng xưa"
viết 1940, Hoàng Trọng đi tới "Phút chia ly" viết 1948 và
hằn lên một ấn tượng bởi "Đường về" viết 1950 - một bản
tango mẫu mực có thể đưa vào sách giáo khoa dạy khiêu vũ.
Chỉ một câu nhạc mở đầu đã thấy cái chất tango luồn lách,
uyển chuyển, gợi cảm: "Đường về xa vời gieo thương nhớ trong
lòng. Hồn quê lai láng khi ánh chiều rơi. Đã mấy thu xưa qua
rồi. Khi gió sầu đông mang về. Lòng buồn man mác niềm
nhớ...".
( Nguyễn Thuỵ Kha )
Đường về
Đường về xa vời gieo thương nhớ cho lòng
Hồn quê lai láng
Khi ánh chiều rơi.
Đã mấy thu xưa qua rồi
Khi gió sầu đông mang về
Lòng buồn man mác niềm nhớ .
Từng đàn chim chiều tan tác bốn phương trời
Miền xa xa vắng
Đâu chốn cố hương.
Khói biếc hồn quê chứa chan
Trông mãi đường về xa xôi
Như nhắc tình sầu ly hương.
Xa khuất sau chân trời
Từng đàn chim én ngơ ngác bay.
Tiếng sáo quê lưng trời
Một mùa đông tô thêm màu nhớ
Khắp đó đây mịt mùng
Một chiều tan tác với nhớ nhung
Xa cố hương muôn trùng
Chiều đông sương xuống lòng giá băng.
Chiều nay gió rét
Khiến lòng bâng khuâng
Mang sầu ly hương
Buồn ngơ ngác ngắm
Bóng chim chiều bay
Tung khắp đó đây
Như nhắc ta trên đường về
Ngàn tre xa xa theo gió lay
Nơi cố hương xa vời
Đường về tô thắm lòng nhớ mong