Lưu Hữu Phước
(1921-1989) là một nhạc sĩ tiền bối trong nền âm nhạc Việt
Nam, quê ở Ô Môn, Cần Thơ, nổi tiếng với những bản hùng ca.
Thời gian học trường Petrus Kư Sài G̣n, ông kết thân với
Huỳnh Văn Tiểng và Mai Văn Bộ và bộ ba lấy biệt hiệu Huỳnh
Mai Lưu sáng tác một số tác phẩm khơi dậy ḷng yêu nước
trong giới trẻ lúc bấy giờ. Thời gian này, ông là tác giả
bài Marche des Etudiants (Sinh viên hành khúc), sau này đổi
thành Tiếng Gọi Sinh Viên, rồi Tiếng Gọi Thanh Niên, và cuối
cùng trở thành quốc ca của Việt Nam Cộng Hoà.
Năm 1940, ông ra Hà Nội học Đại học Y Dược, và thời gian 4
năm tại đây, ông sáng tác những bài nổi tiếng nhất của ông,
trong đó có bài Hội Nghị Diên Hồng.
Hội nghị Diên Hồng do vua Trần Nhân Tông triệu tập các bô
lăo trong nước để hỏi ư kiến của người dân trước họa mất
nước v́ quân Nguyên do Thoát Hoan cầm đầu xâm lăng nước ta.
Các bô lăo đă đồng loạt nói lên nguyện vọng của người dân là
"quyết chiến" và "hy sinh". V́ biết tôn trọng người dân, nên
vua quan nhà Trần hồi thế kỷ 13 đă tạo được sức mạnh quần
chúng chưa từng có để đánh đuổi quân Nguyên ra khỏi bờ cơi,
giữ ǵn toàn vẹn lănh thổ cho các thế hệ sau này.
H́nh
ảnh biểu t́nh của giới trẻ tại Hà Nội và Sài G̣n ngày chủ
nhật 5 tháng 6-2011, truy cập từ mạng Internet.
Hội nghị Diên Hồng
Toàn dân! Nghe chăng? Sơn hà nguy biến!
Hận thù đằng đằng! Biên thùy rung chuyển
Tuông giày non sông rền vang tiếng vó câu
Gây oán ngh́n thu
Toàn dân Tiên Long! Sơn hà nguy biến!
Hận thù đằng đằng! Nên ḥa hay chiến?
Diên Hồng tâu lên cùng minh đế báo ân
Hỡi đâu tứ dân!
Ḱa vừng hồng tràn lan trên đỉnh núi
Ôi Thăng Long! Khói kinh kỳ phơi phới
Loa vang vang, chiếu ban truyền bốn phương
Theo gió bay khắp miền sông núi réo đ̣i
Ḷng dân Lạc Hồng nh́n non nước yêu quê hương
Giống anh hùng nâng cao chí lớn
Giống anh hùng đua sức tráng cường.
Ta lên đường ḷng mang tâu đến long nhan
Gịng Lạc Hồng xin thề liều thân liều thân!
Đường c̣n dài, Hờn vương trên quan tái
Xa xa trông áng mây đầu non đoài
Trông quân Nguyên tàn phá non sông nhà
Đoạt thành tŕ toan xéo giày lăng miếu
Nh́n bao quân Thoát lấn xâm tràn nước ta
Ôi sông núi nhà rền tiếng muôn dân kêu la
Trước nhục nước nên ḥa hay nên chiến?
Quyết Chiến!
Trước nhục nước nên ḥa hay nên chiến?
Quyết Chiến! Quyết chiến luôn
Cứu nước nhà, nối chí dân hùng anh
Thế nước yếu lấy ǵ lo chiến chinh?
Hy Sinh!
Thế nước yếu lấy ǵ lo chiến chinh?
Hy Sinh! Thề liều thân cho sông núi
Muôn Năm Lừng Uy!