VIỆT NAM

QUÊ HƯƠNG NGẠO NGHỄ

Nhạc và lời : Nguyễn Đức Quang

 Saigon 1966

Ta như nước dâng dâng tràn có bao giờ tàn
Đường dài ngút ngàn chỉ một trận cười vang vang
Lê sau bàn chân gông xiềng một thời xa xăm
Đôi mắt ta rực sáng theo nhịp xích kêu loàng xoàng

Ta khua xích kêu vang dậy trước mặt mọi người
Nụ cười muôn đời là một nụ cười không tươi
Nụ cười xa vời nụ cười của lòng hờn sôi
Bước tiến ta tràn tới tung xiềng vào mặt nhân gian

Máu ta từ thành Văn Lang dồn lại
Xương da thịt này cha ông ta miệt mài
Từng ngày qua
Cười ngạo nghễ đi trong đau nhức không nguôi
Chúng ta thành một đoàn người hiên ngang
Trên bàn chông hát cười đùa vang vang
Còn Việt Nam
Triệu con tim này còn triệu khối kiêu hùng

Ta như giống dân đi tràn trên lò lửa hồng
Mặt lạnh như đồng cùng nhìn về một xa xăm
Da chan mồ hôi nhễ nhại cuộn vòng gân tươi
Ôm vết thương rỉ máu ta cười dưới ánh mặt trời
Ta khuyên cháu con ta còn tiếp tục làm người
Làm người huy hoàng phải chọn làm người dân Nam
Làm người ngang tàng điểm mặt mày của trần gian
Hỡi những ai gục xuống ngoi dậy hùng cường đi lên
 

Mời đọc :

Phong trào Du Ca Việt Nam

ooOOoo

Thông Báo
Web  Du Ca Việt Nam  trân trọng thông báo cùng qúi anh chị em du ca viên  và qúi bạn yêu văn nghệ bốn phương :
Nhạc Sỹ Du Ca Nguyễn Đức Quang vừa trải qua một cơn xuất huyết mạch máu não vào ngày thứ Sáu 11- Feb -2011 , trong lúc ông thật bận rộn và dành hết thời giờ để sắp đặt cho ngày sinh hoạt văn nghệ tại San Jose sắp tới .
Cho đến hôm nay ( Thứ Hai 14-Feb-2011) ông vẫn còn đang trong tình trạng hôn mê và đang còn nằm tại phòng cấp cứu trong bệnh viện thuộc quận Cam , tiểu bang Cali , Hoa Kỳ .
Chúng tôi sẽ đăng tải thêm tin tức nếu có được , và xin qúi anh chị em Du ca viên, bằng hữu và các bạn yêu mến văn nghệ, cùng góp một lời cầu nguyện cho sức khoẻ  nhạc sỹ Nguyễn Đức Quang mau chóng bình phục .

 Trân trọng
 Fa Thăng
 www.ducavn.com

oo))((oo

A ha! Ê hê!

 Sáng nay nghe tin người bạn già của tôi
 Nhạc sĩ Nguyễn Đức Quang bị đứt mạch máu não
 nằm mê man như cây đàn vừa đứt một dây trầm

 Sáng nay câu thơ tôi thả bay trong nắng
 hỏi tôi còn nhớ từng ngày xưa
 Ừ thì nhớ người du ca muôn thuở
 người du ca đi vào lòng người, những lúc nắng và mưa

 Trời sinh anh ra đôi chân lặn lội
 đi tác động trên khắp nẻo quê hương
 bản du ca mở ra những con đường đất
 gọi người về sống với yêu thương

 Trời sinh anh ra một đôi môi hát
 tiếng hát bay xa đến tận lòng người
 nhìn vào câu ca đã trông thấy phố
 thấy cả nông thôn nhà máy vươn mình

 Câu anh hát mọi người cùng hát
 hy vọng vẫn vươn lên như khói lan xa
 hát khúc du ca mắt người thắp lửa
 sáng trong lòng cứ mãi hắt ra

 Đẹp đến nỗi em bé đánh giày bên hè phố cũng biết hát
 chị bán lạc soong nghe cũng nở môi cười
 anh xích lô hát bằng đôi chân chở khách
 chị nông dân thắm tháp khúc tình người

 Đẹp đến nỗi cây lúa thở ra khói trắng
 cũng biết kêu và hát nghêu ngao
 em rót câu ca chị gặt khúc hát
 người gọi người dựng một phong trào

 Đứng cạnh người nghệ sĩ du ca
 ôm cây đàn cùng cất cao tiếng hát
 câu thơ tôi ngày xưa cũng trôi theo dòng nhạc
 trái tim xanh thắp lửa niềm tin

 Sáng nay lục lại ngày thơm trang bản thảo
 thấy dòng đời lặng lẽ trôi qua
 thấy máu nhỏ xuống nền bệnh viện
 loan thành tin người nằm bệnh phương xa

 Nghĩ mà giận anh bạn già thiệt ngặt
 giận mà mong bạn sớm được bình an
 thức dậy lần này chẳng còn ai thèm nghe bạn hát
 mà chính lần này chúng tôi hát  anh nghe

 Này huynh trưởng, này bạn già,  bạn lớn
 là người yêu của mọi đồng bào
 đất nước lâm nguy như người lâm trọng bệnh
 tai còn nghe văng vẳng khúc hư hao

 Nghe gì đây - khà khà… nghe chúng tôi hát bản du ca cuối cùng:
 "Nguyễn Đức Quang,  người yêu tôi bệnh"
 
 Phan Ni Tấn
 15/01/2011

oo))((oo

Lời nói đầu :
 Cuối tháng này có tin nhạc sĩ Nguyễn Đức Quang lên hát ở San Jose
 Lại có tin anh chàng du ca số một đang nằm nhà thương. Tôi thích nhạc du ca và cách trình diễn của anh, xin viết bài này thay lời cầu nguyện.

Nhớ lại chuyện xưa 1984.
Vào cuối tháng 8-1984, cơn nóng của mùa hè muộn 84 đã thiêu đốt cả miền duyên hải Cali. Trời nóng trên 100 độ F. Thiên hạ đổ xô ra đường vào mỗi cuối tuần để tìm về biển xanh hay núi đỏ. Giao Chỉ tôi thuận bước lãng du, đã có dịp đi ngược chiều con sông Sacramento danh tiếng. Từ miền Santa Clara đi theo con đường số 5 lên phía Bắc cách xa gần 300 dặm tới miền Redding, nơi có 3 con sông gặp nhau giữa núi rừng bao la. Đó là giòng sông Sacramento và hai đứa con song sinh hữu ngạn của nó là sông McCloud và sông Pit.
Ngày xưa khi người di dân Hoa Kỳ mới đến Cali đã đứng bên bờ nước nhìn xuống cái đại hội sông hồ vĩ đại mà nghĩ cách chế ngự thiên nhiên. Họ muốn tìm cách ngăn chặn khối nước khổng lồ từ các thác nguồn ào ào đổ xuống cùng với những trận mưa rừng ngay tại vùng phát nguyên của ba giòng sông kết hợp.
Một dự án chính thức được liên bang chấp thuận năm 1935 nhưng phải mất 20 năm mới hoàn thành. Đập nước vĩ đại cao 600 bộ, dài 3,500 bộ với 6 triệu thước khối bê tông ngăn ngang hạ lưu con sông Sacramento để giữ lại một khối nước bao la tràn ngập 7,000 dặm vuông, làm thành một hồ nước nhân tạo lớn nhất thế giới. Cái đập nước và hồ nước đó mang tên SHASTA. Đây là một công trình thủy điện đã cung cấp tiện ích cho phần lớn tiểu bang California.

Nếu du khách chưa từng đến miền Shasta, bạn hãy tưởng tượng đến một nơi mà núi rừng xanh um cây cỏ, rồi có một ngày nước dưới vực sâu từ từ dâng lên. Nước lên cao tràn ngập núi rừng và tùy theo thế đất uốn khúc quanh co để lau sậy chen nhau san sát bên bờ nước.
Xuống con thuyền, chèo đi giữa cõi mênh mông u tịch, người du khách Việt Nam mất nước đang đi tìm về nguồn nước. Tưởng như lạc đến miền đất ngàn năm cũ, theo tích xưa Sơn Tinh, Thủy Tinh đánh nhau mới vừa hưu chiến. Nước vẫn còn ngập lưng đèo, và núi non còn muốn vươn mình đứng dậy. Con thuyền nhỏ đi giữa hoàng hôn vắng lặng. Tiếng sóng vỗ nhẹ, làm cặp chim bồ nông nặng nề chuyển động.
Chợt chúng tôi thấy có tiếng ca vang mà ruột gan cồn cào nao nức. Thoạt nghe như thoảng thấy âm điệu Á Châu, càng lại gần càng rõ tiếng Việt. Có lẽ đoàn hướng đạo đồng hương họp trại quanh đây !.Lời ca Việt Nam nghe lanh lảnh giữa trời mây nước Shasta, thật hết sức xúc động. Đổ bộ lên hỏi thăm mới biết có một nhóm anh chị Du Ca cắm trại.

Bài ca “Việt Nam quê hương ngạo nghễ “ với lới ca bất hủ một thời vang vang trên hồ Shasta ở miền cực bắc California đã làm tôi xao xuyến bồi hồi. Chúng tôi ngồi xuống bên anh chị em và được nghe lại biết bao nhiêu tiếng hát yêu dấu một thời.
Với cây đàn giây và một cây kèn thổi miệng, anh chị em Du Ca trẻ của các trường đại học Cali đã đi từ “Đường Việt Nam” qua “Hy vọng đã vươn lên” và sau cùng là màn song ca bài “Bên kia sông.”
Phong trào nhạc Du Ca được biết có nhiều nhạc sĩ tham dự kể cả Phạm Duy, Trần Quang Lộc, Trầm tử Thiêng v.v... Nhưng buổi trưa hôm đó, các bạn toàn chơi nhạc Nguyễn Đức Quang. Kỷ niệm từ tháng 8-1984 đến nay gần 30 năm, nhưng không bao giờ phai mờ trong tâm trí tôi. Các bạn cho tôi một tập bài ca của Nguyễn Đức Quang. Theo thứ tự ABC. Không có mẫu tự nào là không có nhạc của chàng. (A).Anh em tôi… (B) Bên kia sông… (C) Cần Nhau… (D) Dưới ánh mặt trời… (Đ) Đường Việt Nam… (G) Gươm thiêng… (H) Hy vọng đã vươn lên. (K) Không phải lúc đặt vấn đề,.. cứ như thế mà đi cho đến. (V) Việt Nam quê hương ngạo nghễ.

Du ca tại Việt Nam.
Dù tai đã nghe quen nhạc du ca, nhưng thực sự cá nhân tôi không biết nhiều về tổ chức của anh em. Đọc thêm tài liệu mới biết nhóm Du Ca ngày xưa từ thập niên 60 đã trở thành một phong trào thanh niên. Những người tuổi trẻ lên đường tìm sinh lộ cho dân tôc và lấy tiếng ca làm ngôn ngữ cho cộng đồng. Trong số rất nhiều anh em, Nguyễn Đức Quang là một người vừa soạn nhạc, vừa trình diễn và vừa lãnh đạo phong trào. Bài ca của các anh đem lại hồn dân tộc, bài ca làm cho cả nước trở thành anh hùng. Chợt bừng tỉnh, thấy mình như Thánh Gióng vươn mình đứng dậy, cưỡi con ngựa sắt mà bay lên tận trời xanh.
Du ca trở thành con đường lý tưởng của thanh niên. Tuổi 20 đi trên “Đường Việt Nam. Đi dựng lấy huy hoàng, giống da vàng này là vua đấu tranh.”
Ai cũng có thể vào một buổi sáng thức giấc nghêu ngao : “Đường Việt Nam ôi vô cùng vô tận, Đường ngang tàng ngoài biển Nam, giữa Trường Sơn”.
Nguyễn Đức Quang là người viết nhạc hùng với những lời ca lý luận hết sức thực tế. Đó là bài “Không phải là lúc ta ngồi mà đặt vấn đề.” Hãy đứng dậy đón chào bình minh với “Hy vọng đã vươn lên. Trong màn đêm bao ưu phiền. Hy vọng đã vươn lên trong lo sợ mùa chinh chiến. Hy vọng đã vươn lên trong mồ sâu quá ưu sầu.”
Và Nguyễn Đức Quang cũng viết bài tình ca. Bài hát thiết tha, dịu dàng là một bài thơ phổ nhạc. Thi sĩ là ông Nguyễn Ngọc Thạch. Nhà thơ đã viết bài Bên kia sông độc đáo. “Núi mừng vì mây đến rồi.”
Chàng nói với em rằng “Nói cho vừa mình anh nghe thôi.” Rồi những lời thơ ẩn dụ yêu thương : “Lòng đòi tình vật vã khôn nguôi.” Nhạc sĩ đã dùng lời thơ êm ái đưa vào một điệu nhạc với điều thú vị nhất là hết sức dễ hát.

Du Ca tại San Jose.
Đó là chuyện Du Ca ngày xưa mà nay tôi mới tìm hiểu để trình bày lại. Nhưng điều ngạc nhiên là khi Nguyễn Đức Quang về trình diễn tại San Jose, chúng ta đã có dịp nghe nhóm anh em Du Ca một thời cùng lên sân khấu. Các anh Trương Xuân Mẫn, Trần Anh Kiệt không ngờ cũng đã Du Ca một thời nay vẫn còn phong độ. Các bạn đã cùng trình diễn hết sức sống động những bài ca của thời binh lửa mà ngày nay vẫn còn nguyên nét hào hùng.
Nhưng thực sự phải xem Nguyễn Đức Quang hát mới thấy rõ sự quyến rũ của Du Ca.
Tham dự văn nghệ ta thường nói là đi nghe hát, nhưng với Nguyễn Đức Quang thì phải là đi xem hát. Dân Sinh Media có thu được rất nhiều lần Nguyễn Đức Quang trình diễn, nhưng đã chọn lọc được một lần xuất thần hơn tất cả nhưng lần khác. Các bài “Đường Việt Nam”, “Việt Nam quê hương ngạo nghễ “trình diễn trên sân khấu nhỏ đã được thu hình trong giây phút nghệ sĩ để hồn vào lời ca, tiếng hát, bằng tay chân, bằng dáng điệu và bằng cả tấm lòng. Quí vị có thể tìm thấy và cảm thông với giây phút huyền diệu trong đĩa DVD số 2 của bộ phim San Jose 35 năm nhìn laị qua 3 kỳ biến động.

Phiếm về du ca Nguyễn đức Quang
Tôi không phải là nhà phê bình âm nhạc, nhưng gọi là phiếm luận thì ai cũng có thể. Xin phiếm như sau. Trịnh Công Sơn kêu gọi ngồi xuống thì Nguyễn Đức Quang thôi thúc đứng lên. Cùng trong cuộc chiến, Trịnh Công Sơn than thở thì Nguyễn Đức Quang chấp nhận. Trịnh Công Sơn nhìn thế giới trong hoàng hôn thì ánh bình minh rọi sáng với Nguyễn Đức Quang. So sánh cả với du ca Phạm Duy sống trong thế giới mùa Thu thì du ca Nguyễn Đức Quang vĩnh viễn là mùa hè. Nếu Phạm Duy tuyệt vọng trong cuộc chiến bi thảm thì Nguyễn đức Quang luôn luôn thấy hy vọng đã vươn lên. Nếu Phạm Duy và Trịnh Công Sơn soạn nhạc cho cuộc đời ca hát thì Nguyễn Đức Quang soạn nhạc để chính mình cùng ca hát với cuộc đời.
Mùa xuân năm nay, Nguyễn Đức Quang dự trù lên San Jose để làm sống lại du ca thêm một lần nữa. Lần nào cũng có thể là lần cuối. Nhưng lại có tin 911 đưa anh vào bệnh viện. Bài viết này sẽ trở thành lời cầu nguyện.
Những nghệ sĩ sáng tác và nghệ sĩ trình diễn, họ chia nhau làm cho cuộc sống thăng hoa. Lấy văn hóa tô điểm cho cuộc đời. Nguyễn đức Quang là một trong số các nghệ sĩ hiếm hoi vừa soạn nhạc vừa trình diễn. Vì vậy mỗi lần đi xem du ca Nguyễn đức Quang, chúng ta lại mắc nợ anh khá nhiều. Anh là nhạc sĩ, là ca sĩ và anh lại còn là diễn viên.
Biết bao giờ khán giả chúng ta mới trả hết nợ nần.

 Giao Chỉ, San Jose.

art2all.net