|
10. CHIÊM NGHIỆM CỦA MÁ VỀ QUAN HỆ GIA Đ̀NH - Má đi nghỉ một tí. Chốc nữa dậy con pha sữa cho Má uống. Nghe lời tôi, Má lên giường nằm. C̣n tôi lẻn ra trước nhà, băng qua bên kia đường định đi uống cà phê ở quán góc ngă tư. Nhưng sợ bỏ Má ở nhà một ḿnh, tôi quyết định mua một ly cà phê đá mang về nhà uống và một bao thuốc Rubi đỏ hay Bastos xanh v́ lúc đó tôi cũng đă chi gần hết tiền, chỉ c̣n đâu có hơn 300 đồng (máy bay ra Huế th́ chị Khánh sẽ xin cho đi ké chuyến bay của cơ quan chị nên không phải tốn tiền). Bước vào quán, tôi đổi ư, hỏi mua một ly cà phê đen đá và mấy điếu Capstan. Cô gái ngồi ở quầy thu ngân bảo chỉ có Con Mèo đen, Craven A và Pallmall thôi, nhưng bán nguyên gói chứ không bán lẻ. Sờ lại túi ḿnh, tôi cám ơn và chờ mang ly cà phê đá đi ra, ḷng thầm than khổ. “Người đẹp ơi, anh chỉ muốn ‘Chiếc Áo Phong Sương T́nh Anh Nặng’ mà em lại mời mọc ‘Phải Anh Là Lính Mời Anh Lên Lầu’ với ‘Con Mèo Đen mười ngón’. Thế có chết anh không?” May thay lúc tôi chuẩn bị sang đường th́ thấy xéo bên kia có tủ thuốc lá. Càng may hơn ở đó có loại Lucky bao 4 điếu, loại thuốc lá trong các hộp đồ ăn dùng cho lính Mỹ. Thôi th́ chỉ ‘Like U Chứ Không Yêu’ cũng được chứ uống cà phê mà không có thuốc lá th́ thà uống trà đá c̣n hơn. Về nhà, tôi lẻn lui phía sau, vừa ngắm công tŕnh dàn bầu của ḿnh, vừa thong thả nhấp cà phê, vừa từ từ rít thuốc cố nhả những ṿng khói tṛn như anh chàng Jim Dean, vừa lẩm nhẩm câu thơ "...say cà phê đá mà quên đường về..." mà quên mất tôi đang ngồi ngược hướng gió. Chỉ mới nhắp mấy ngụm cà phê và hút chưa được một góc điếu thuốc tôi chợt giật ḿnh nghe tiếng Má ho và tiếng lục đục trong nhà ăn. - Hải cũng hút thuốc à? Rứa răng mấy bữa ni Má không thấy con hút? Má hỏi vọng ra. Tôi chưa kịp trả lời th́ nghe tiếng dép của Má lẹp xẹp bước ra. - Dạ, con nghe noái Má và chị Khánh không thích mùi khoái thuốc nên ở nhà con không hút. Má cười rồi dục tôi vào nhà: “Thôi vô đây, ngồi ngoài nớ nắng chiều không tốt.” Hai má con lại ngồi đối diện với nhau trước bàn ăn. Má đẩy về phía tôi bao Pallmall đă bóc nhưng vẫn c̣n đầy. Thấy tôi ngạc nhiên, Má cười nhưng mắt thoáng ánh buồn. - Thuốc của anh Hải đấy. Hôm Quốc Khánh anh có về Sài g̣n dự lễ. Ở nhà được đúng hai hôm th́ có lệnh về đơn vị ngay. Bao thuốc ni anh bóc ra chỉ mới hút được hai ba điếu chi đó, khi đi quên mang theo, Má cất để dành đây. Con lấy hút đi cả để lâu mốc đi, phí của! Tôi chợt nhớ đang ở những ngày cuối trung tuần tháng Mười Một. Ngày tôi c̣n bé, Quốc khánh là ngày 26 tháng Mười. Nhưng sau đảo chánh của tướng Big Minh lật đổ tổng thống Ngô Đ́nh Diệm th́ ngày Quốc khánh chuyển sang mồng Một tháng Mười Một. - Mà cuộc đời cũng ‘ngộ’ con hí! Đúng là ghét của nào trời trao của ấy. Tôi chưa kịp hiểu Má định nói ǵ, chỉ nhướng mắt nh́n Má th́ Má tủm tỉm cười bảo tôi. - Con biết không. Hồi c̣n đi học, chị Khánh chúa ghét ai hút thuốc. Hồi Má và chị con ở trong Cường Để, lâu lâu chị đi học về lại có anh chàng ṭ ṭ đạp xe theo rồi xin vào nhà. Chị con cũng lịch sự mời vào, nhưng anh chàng mô mà móc thuốc ra hút là chị con lại noái ngay “Khánh bận phụ Má nấu cơm, xin lỗi anh để hôm khác ghé chơi!” Rứa là những lần sau, mấy anh chàng ni ghé chơi là chị con trốn biệt, nhờ Má ra tiếp dùm. Rứa mà không hiểu duyên số mần răng mà lại thương và lấy anh Hải, hút thuốc như tàu nhả khoái! Rồi Má kể cho tôi nghe về những ngày sau tết Mậu Thân Má sống trên tàu Hải quân khi anh ra đón Má vô Sài g̣n với anh chị. - Má say sóng, nằm ở pḥng của anh có biết trời trăng chi mô. Thỉnh thoảng, có một cô nữ quân nhân vô cho Má uống thuốc và dỗ Má ăn cháo chăm sóc ‘Má của sĩ quan thuyền trưởng’ rất chi là chu đáo, cứ như con dâu chăm sóc mẹ chồng. Khi tàu vô tới Sài g̣n, chị ra đón Má, cô nớ mới phát hiện ra là ‘Má vợ’ của thiếu tá thuyền trưởng chứ không phải Má ruột. Tôi ph́ cười. “Rồi sau đó th́ răng hả Má? Tội cô nớ quá, Má hí!” - Ừ, cũng tội. Nhưng sau đó thỉnh thoảng cô ấy cũng ghé thăm Má. Hôm đám cưới cũng có gửi thiệp mời Má và anh chị đi dự. Nhưng anh Hải không về được nên Má và chị cũng chỉ gửi quà mừng. Rồi Má trầm ngâm và nói khẽ như đang tự nói với ḿnh. - Vợ chồng, con cái đến và sống với nhau là do kiếp trước c̣n chút ân chưa kịp đền hay chút oán chưa kịp trả. Nếu ân chưa đền th́ sống với nhau ḥa thuận, yên vui. C̣n nếu oán chưa trả th́ sống với nhau chỉ toàn mang lại đắng cay, khổ nhục cho nhau. Dù ân hay oán th́ cũng là do nhân duyên ḿnh gây ra ở kiếp trước th́ phải chịu nghiệp báo kiếp sau thôi con ạ. Sau này lập gia đ́nh có chi đi nữa cũng ráng mà sống thuận thảo với nhau, nghe con. Lúc đó tôi c̣n quá trẻ để hiểu thấu đáo những điều Má nói. Bây giờ, sau 40 năm, từng ngày trải nghiệm chuyện xảy ra cho bản thân ḿnh, chiêm nghiệm lại chuyện trong gia đ́nh ḿnh, chuyện của bà con, hàng xóm và nhất là t́m hiểu thêm về kinh Phật, tôi càng thấy thấm thía những lời Má chỉ dạy. Có lẽ thời gian sống với chị Tường ở Cường Để và sau này sống với chị Khánh ở Sài g̣n, Má đă đọc nhiều kinh sách, soi rọi vào cuộc đời Má để rút ra bài học về mối nhân duyên và cuộc sống vô thường này và đă rũ bỏ những khúc mắc để ‘ráng mà sống thuận thảo’ và tha thứ cho Ba, Me và chị em tôi. Hôm nghe tin anh chị ly hôn, tôi biết rằng người đau ḷng nhất không phải là anh, chị hay các cháu mà chính là Má. Sau này lại nghe anh chị tái hôn, tôi tin rằng người hạnh phúc nhất cũng chính là Má. Và tôi thầm cầu nguyện ở nơi xa ấy Má đă hỷ xả cho anh chị em tôi v́ khi Má c̣n trên cơi đời này chúng tôi đă chưa thể “GOM GÓP HẾT T̀NH CON/ DỆT LÀM KHĂN CHO MẸ / CHOÀNG ẤM SUỐT NĂM TR̉N” như chị Khánh đă kết lại trong bài thơ “Mẹ Cần Ǵ Ư?” của chị.
Đặng Ngọc Thanh Hải
Chị em Má
|
