Bùi Thanh Đoàn

 

Tạp ghi

H̉A LAN

(Trích đoạn trong "Cảm nghĩ về một chuyến đi", cùng tác giả.)

 



          Ngay khi rời nhà ga tàu điện bước ra ngoài đường, h́nh ảnh gây ấn tượng mạnh mẽ đầu tiên cho tôi là xe đạp.

Ḥa Lan là đất nước của xe đạp. Mọi người ra đường hầu hết đều đi xe đạp. Trên đường nhất là trong thành phố, xe đạp là phương tiện di chuyển phổ biến và nhiều nhất. Người ta đi làm, đi học, đi chơi, đi mua sắm, đi ăn uống...... đều dùng xe đạp. Đi một ḿnh cũng có, chở đôi cũng có, cả nhóm đi với nhau cũng có. Trẻ con được chở theo khi th́ ngồi yên sau, lúc th́ ngồi phía trước, hoặc ngồi trong một cái lồng gỗ có bánh xe trang trí sặc sỡ, được kéo phía sau, hay được đẩy ở đàng trước (!!).

V́ xe đạp nhiều như vậy nên người ta dựng xe ở bất kỳ chỗ nào có thể khóa được, như ở cột đèn, lan can trên cầu, song sắt trước cửa nhà.... Có những băi để xe đạp rất rộng được xây dựng hai ba tầng, lúc nào cũng đầy ắp hàng ngàn chiếc đủ loại. Tôi tự hỏi không biết bằng cách nào người ta có thể t́m ra được xe của ḿnh trong đám rừng ấy, nhất là nếu chiếc xe.... mượn của người khác.

Nếu bạn là du khách th́ có thể dễ dàng t́m đâu đó một chỗ cho thuê xe đạp, tiền thuê tính từng ngày mà giá cả cũng bằng chừng giá thuê..... xe hơi ở Cali.

Đi xe đạp vừa sạch môi trường, vừa tiết kiệm, vừa khỏe người, lại vừa ít tai nạn, nên dân Ḥa Lan rất hănh diện về tập quán nầy. Rất hiếm thấy xe gắn máy, c̣n xe hơi phần lớn đi trên các xa lộ hoặc các con đường lớn ṿng đai quanh thành phố. V́ vào thành phố, đường đi nhỏ hẹp, khó t́m chỗ đậu xe trên đường, c̣n băi đậu cho xe hơi nằm dưới hầm ngầm phải trả tiền theo giờ.

Chỉ ở Ḥa Lan có một tuần tại Utrecht mà tôi đi Amsterdam hai lần để khám phá nó.

Amsterdam là thành phố lớn nhất Ḥa Lan, đây là thành phố thương măi sầm uất, lâu đời. Có nhiều kênh đào ngang dọc là dấu tích của một thời buôn bán bằng đường thủy vào các thế kỷ trước.

Bộ mặt thành phố c̣n đậm nét của lối kiến trúc cổ, phần nhiều là các ṭa nhà cao tầng, nóc nhọn, san sát kề nhau, mặt tiền phẳng nằm gần sát đường. Đặc điểm dễ thấy nhất là có rất nhiều ô cửa sổ nhỏ bằng kính, h́nh vuông hoặc chữ nhật, ngó ra đường, mà các đường viền khung được sơn màu trắng, tương phản rơ rệt với màu tường bằng gạch nâu, nâu đỏ, xám hoặc xám đen.

Trên đường đi, ngoài những đường lớn tráng nhựa, c̣n ở những con đường cũ người ta lát gạch (?) chứ không lát đá như ở Paris. Dưới các ḍng kênh đào, thỉnh thoảng tôi thấy neo đậu vài con thuyền gỗ và có cả những chiếc bè nhỏ được biến chế thành căn nhà hẳn ḥi, có cửa chính, cửa sổ, mái che.... Ở đây cũng có những con người sống trên sông nước v́ bất đắc dĩ (??).

Amsterdam xưa cũ, có vẻ chật chội, nhưng rất náo nhiệt, sinh động, nên nó có cái thú vị riêng, cái quyến rũ đặc biệt khiến người ta thích khám phá. Magna Plaza chắc không bằng Galeries Lafayette, những chiếc cầu nhỏ không bằng Pont Neuf, Pont Alexandre III, hay Passerelle Solferino....

Amsterdam không bề thế, sắc sảo như Paris; nó b́nh dị, gần gủi và sống hết ḿnh.

Ḥa Lan vào cuối tháng tư, cũng là nhằm vào một ngày lễ lớn của Hoàng gia, cả nước đón mừng sinh nhật Mẹ của Bà Hoàng hiện nay. Đường phố, cửa hàng, đâu đâu cũng treo cờ và trang trí cùng một màu da cam rực rỡ. Màu cam là màu biểu tượng của quốc gia. Người ta mặc áo, mang giầy, đội nón và cả tóc giả đều sặc sỡ màu da cam trong lễ hội ăn chơi nầy.

Thế mới hiểu tại sao màu da cam là màu áo truyền thống của đội tuyển bóng tṛn quốc gia Ḥa Lan, một đội tuyển đă có thời làm mưa làm gió trên các sân cỏ thế giới.

Dân mê bóng tṛn khi nói đến Ḥa Lan th́ không thể không nhắc đến những tên tuổi lừng danh trong các thập niên 70, 80, như Johan Cruyff hay Ruud Gullit, hoặc anh chàng da nâu mang ḍng máu Surinamese, cao 1.90m, Frank Rijkaard, cũng như những cú sút phạt như dội bom của Van Basten...... Với những ấn tượng mạnh mẽ, báo chí thời đó đă đặt tên cho đội tuyển Ḥa Lan là "Cơn lốc màu da cam". Chính "cơn lốc" nầy đă sáng tạo và áp dụng thành công lối chơi tổng lực, khi lên tất cả cùng tấn công, khi lùi tất cả cùng pḥng thủ. Nhưng tiếc rằng trong giải vô địch châu Âu vừa qua, Ḥa Lan đă trắng tay từ ṿng ngoài.

Phải chăng thời vàng son của bóng tṛn Ḥa Lan đă trở thành quá khứ, cũng giống như thời hoàng kim của Amsterdam đă lùi vào dĩ văng? Tất cả chỉ là "vang bóng một thời" !!! Nhưng nói như vậy là có phần quá đáng, v́ bóng tṛn, thành phố Amsterdam và đất nước Ḥa Lan ngày nay vẫn c̣n đầy quyền lực của nó.

Đến Amsterdam th́ không thể không đi xem khu phố đèn đỏ nổi tiếng, Red Light District. Đây là khu vực hành nghề hợp pháp của các cô "gái bán hoa". Có nhiều khung cửa kính dọc bên đường, phía ngoài treo các ngọn đèn đỏ nhỏ giống nhau, như một dấu hiệu riêng. Bên trong mỗi ô kính được treo màn đỏ, có đèn mờ, các cô gái ăn mặc khêu gợi đứng tạo dáng hay ngồi trên ghế cao để khách đi bộ bên ngoài có thể ngắm nh́n.... chọn lựa thoải mái. Trông họ giống như các "Mannequin sống" trong các tủ kính. Mặc dù không có bảng cấm chụp ảnh, nhưng tôi nghĩ tốt nhất là xem cho biết thôi để tránh những phiền phức có thể có.

Ngay bên cạnh khu đèn đỏ nầy có một nhà thờ khá lớn, nghe đâu tín đồ đi lễ tại đây không hiểu v́ sao ngày càng giảm sút, để rồi rốt cuộc bây giờ phải đóng cửa luôn !!!

Chúng tôi cũng được đi thăm The Hague, đây là thủ đô thực tế (?) của Ḥa Lan. Thành phố nầy là nơi tập trung các cơ quan đầu năo của chính phủ, nơi làm việc của Nữ hoàng. Nhiều ṭa đại sứ của các quốc gia và trụ sở của hàng trăm tổ chức quốc tế đều đặt tại thành phố nầy. V́ đây là bộ mặt đối ngoại, nên The Hague có nhiều kiến trúc hiện đại, khang trang và sạch đẹp hơn Amsterdam.

Buổi trưa ở The Hague, chúng tôi được vợ chồng con gái của MP dẫn đi ăn trưa ở một nhà hàng nổi tiếng, Cafe Brasserie Dudok, nơi lui tới quen thuộc hàng ngày của các chính trị gia, nghị sĩ, công chức lớn nhỏ làm việc ở đây. Thực đơn viết bằng hai thứ tiếng Ḥa Lan và Anh, nhưng nh́n vào tôi không thể nào h́nh dung được món ăn ra sao, chỉ biết chắc rằng nó rất hợp với khẩu vị.... người Ḥa Lan.

Một trong những ngành kỹ nghệ nổi tiếng của Ḥa Lan là trồng và xuất cảng hoa tươi đi khắp thế giới, đặc biệt là Tulip. Chúng tôi đến Ḥa Lan vào đúng mùa hoa và các vườn hoa đều mở cửa đón khách.

Keukenhof Garden ở thành phố Lisse, là vườn hoa lớn nhất thế giới. Gọi là "vườn", chứ thật ra phải gọi là "khu rừng" mới đúng, nó rộng chừng 32 mẫu với rất nhiều cây lớn cao rợp bóng, bên dưới là những thảm hoa Tulip đủ loại, đủ màu, được thiết kế và chăm sóc tỉ mỉ. Vườn hoa có nhiều sinh hoạt khác nhau như khu vực nhà hàng ăn uống nghỉ ngơi, khu vực bán hàng lưu niệm, bán hoa tươi, cây giống, khu triển lăm, khu tŕnh diễn show cắm hoa, ca nhạc.......

V́ không có nhiều th́ giờ nên chúng tôi chỉ mới ghé thăm được một góc nhỏ của Keukenhof mà thôi.

Anh HS là người rất nhiệt t́nh với các sinh hoạt cộng đồng của người Việt quốc gia, nhất là phong trào Thanh niên Cờ Vàng ở châu Âu. V́ vậy, nghe nói vào ngày 30 tháng 4 có một show ca nhạc của NNN sẽ diễn ra ở Berlin, th́ các nhóm Cộng đồng người Việt tỵ nạn ở châu Âu hăng hái chuẩn bị đi biểu t́nh. Tôi cũng dự định sẽ cùng với anh HS đi Berlin... cho biết, một công hai việc !!! Nhưng rồi vào giờ chót show diễn đă bị hủy bỏ. Thế là chuyến đi Đức đă.... đi đứt.

Một ngày trước khi rời Ḥa Lan trở về, Anh HS có chở chúng tôi đi chơi ở Bỉ, định ghé một quán cà phê rất độc đáo nằm ngay trên biên giới, mà nghe nói người ngồi trên ghế ở Ḥa Lan có thể... gác chân sang Bỉ !!! Nhưng v́ lúc đầu đi lạc đường nên cũng không ghé được, đành đi thẳng qua Antwerpen. Sau đó khi vừa qua biên giới Đức th́ trời bỗng đổ mưa lớn, không thấy đường chạy nên chúng tôi đành quay về.

Đêm đó, chúng tôi thu xếp hành trang chuẩn bị cho chuyến trở về vào sáng hôm sau.

BÙI THANH ĐOÀN
Anacortes / Dec-2012

 

Photo Bùi Thanh Đoàn

art2all.net