|
Tạp ghi
PARIS
Một giọng nữ phát ra từ loa phóng thanh thông báo phi cơ sắp hạ cánh xuống phi trường CDG, nhưng lần nầy là bằng tiếng Pháp, một dấu hiệu cho thấy là tôi đă... đến nơi rồi. Chúng tôi xuống phi cơ, kéo hành lư theo ḍng người qua các hành lang, trước khi ra cửa th́ gặp một nữ nhân viên hải quan tóc vàng rất trẻ ngồi sau quầy kính. Cô ta ...mỉm cười khi chúng tôi tŕnh passport và nhanh chóng đóng dấu rồi trả lại với lời chúc tốt đẹp. Không ai đá động ǵ đến đồ đạc của chúng tôi hết. Khi tôi đứng giữ hành lư chờ con tôi đi mua vé tàu điện về khách sạn, tôi ngạc nhiên khi thấy một tốp quân nhân hay nhân viên an ninh (?) có hai nam và một nữ, mặc quân phục rằn ri, đầu đội nón bê-rê vải, mang giày trận, súng cá nhân cầm tay trong tư thế sẵn sàng tác chiến. Họ thong dong đi qua lại quanh quẩn trong những khu vực rộn rịp du khách. Trông có vẻ rất "ngầu" nhưng khi thấy có du khách nào nh́n ḿnh th́ họ mỉm cười chào lại rất thân thiện, như thể họ không muốn tạo cảm giác căng thẳng cho du khách v́ sự có mặt của họ. Đến Paris mà không nói tới tháp Eiffel th́ chắc hẳn là một điều không b́nh thường rồi. Từ trước tới nay đă có hàng triệu triệu bức ảnh của tháp nầy được rải khắp thế giới, th́ bây giờ c̣n ǵ mà nói thêm nữa, nhưng chẳng lẽ đến đây rồi mà không có ǵ ghi lại...để làm bằng. Nghĩ vậy nên tôi cũng chụp một số ảnh chơi và vài ảnh gia đ́nh lưu niệm. Chỉ khi nào đứng ngay dưới ḷng chân tháp Eiffel th́ mới hiểu được tại sao đây là biểu tượng điển h́nh của Paris và nước Pháp. Có lẽ không có một biểu tượng nào của một quốc gia mà có tính liên tưởng mạnh như là "Eiffel-Pháp". Nói "ăn gian" một chút th́ nó c̣n "kéo" người ta nghĩ đến cả lục địa châu Âu nữa ḱa.
Nếu Eiffel hùng vĩ kiêu hănh, th́ đă có bên cạnh nó một ḍng sông Seine tươi mát hiền dịu uốn lượn ngay trong ḷng Paris. Một yếu tố vừa đối chọi vừa hài ḥa trong cùng một khung cảnh. Nói đến Paris mà không nhắc tới sông Seine th́ cũng như bỏ quên...Eiffel vậy. Ḍng sông Seine từ lâu đă đi vào thi ca, văn chương, âm nhạc, điện ảnh... trong rất nhiều tác phẩm, tức là đă đi vào máu của dân Paris rồi. Những ǵ gọi là trữ t́nh, lăng mạn, nồng nàn, hay man mác, nhớ nhung, ray rứt... đều ít nhiều dính dáng đến ḍng sông Seine. Thậm chí người ta nói đến sông Seine như một cách ám chỉ rất điệu nghệ đến Paris (?). Nhưng sông Seine có ǵ đẹp đâu ? Những ǵ nó được ca tụng có vẻ không được công bằng đối với những chiếc cầu bắc ngang qua nó. Paris có hàng chục chiếc cầu trên ḍng sông Seine, mỗi chiếc đều có dáng vẻ riêng, có phong cách riêng, có riêng cả lịch sử và đời sống của nó. Đi bên bờ sông Seine, du khách ngắm cảnh, chụp ảnh. Nhưng tôi không biết họ chụp sông Seine hay chụp những chiếc cầu. Cái nào là subject, cái nào là background ? Tôi cho là chính những chiếc cầu đă làm nên tiếng tăm của ḍng sông. Không có nó, ḍng sông Seine xem ra vẫn chỉ là một tên tuổi lớn... bị bỏ quên. Những vai diễn vô danh của các diễn viên phụ đă góp phần không nhỏ cho giải Oscar của một ngôi sao khác. Chiếc cầu đầu tiên tôi đặt chân lên ngay buổi chiều đến Paris là Pont des Arts. Tôi sửng sốt khi nh́n thấy rất nhiều ổ khóa treo dầy đặc hai bên vách thành cầu làm bằng lưới sắt. Trước đây tôi chưa được nghe ai nói về nó. Rất lạ, vừa lăng mạn, vừa trẻ con, mà độc đáo. Xem ra nó đă góp phần vun đắp cho huyền thoại "ướt át" của sông Seine. Trên mỗi ổ khóa, đủ loại đủ kiểu, đều có ghi dấu cho một cuộc t́nh (?) : vẽ h́nh trái tim, khắc một cặp tên, hay ghi vài chữ... "làm bằng chứng yêu em" !!! Mỗi chiếc ổ khóa th́ cũng thường thôi, nhưng một tấm thảm đính hàng ngàn cái ổ khóa trải dài suốt mấy nhịp cầu lại là một điều khác hẳn. Có cái đă cũ kỹ rỉ sét, có cái c̣n mới tinh, chứng tỏ hàng ngày hàng giờ luôn có những "thành viên" mới gia nhập vào cuộc chơi đầy thi vị nầy.
Tôi chụp được một ổ khóa với tấm bảng đồng có khắc
hàng chữ: Tính ra lúc tôi chụp tấm ảnh nầy th́ chiếc ổ khóa mới treo chưa đầy một tháng. "Proof"- một chứng tích của t́nh yêu.
Đặt chân đến Paris mà không "chui" xuống đất là...
chưa biết Paris. Du khách lần đầu đến Paris, như tôi, sẽ ṭ ṃ thích thú thán phục các công tŕnh lịch sử vốn là niềm kiêu hănh của Paris và nước Pháp, nhưng sẽ kinh ngạc khi lọt vào một Paris khác dưới ḷng đất. "Paris underground" nầy không có thời trang, không có hàng hiệu, không có tượng đài, không có đao to búa lớn, không có ǵ để tŕnh diễn cho thế giới, nhưng nó có thực, nó hiện hữu trần trụi không đèn màu, không phấn son. Đi trên phố Paris là ngồi hàng ghế khán giả, đi dưới ḷng Metro là nh́n từ hậu trường sân khấu. Tôi thật sự bị sốc khi lần đầu bước mấy bậc thềm xuống đường hầm Metro. Mọi thứ khi xuống đây đều bị cuốn theo ḍng chảy có sẳn, nó giống như một thứ "black-hole". Nếu ḍng sông Seine hiền lành dịu dàng bao nhiêu, th́ "ḍng người" dưới hệ thống Metro đối nghịch lại bấy nhiêu. Dấu ấn mạnh nhất là sự hối hả, vội vă của mọi người dưới đường ngầm Metro. Người ta đi như chạy, ai nấy cũng lầm lũi sải bước. Tôi không thấy ai thong thả vừa đi vừa tṛ chuyện. Họ len lỏi luồn lách để đi cho mau như thể họ không có đủ thời gian. Phải chăng cái thiếu duy nhất của dân Paris là thời giờ (?). Thanh niên nam nữ, người lớn, trẻ con, ai cũng nhanh chân, ngay cả khi bước lên thang cuốn đang di chuyển họ cũng chạy trên đó, tiết kiệm được phút nào hay phút đó. Từng ḍng người rẽ trái rẽ phải, ngang dọc chằng chịt và luôn được "làm mới" từng phút một. Lúc nào cũng có người nối bước nhau "trồi" lên mặt đất và những người khác hấp tấp "chui" xuống thế vào chỗ trống đó để đủ "dân số" cho Paris ngầm nầy tiếp tục cuộc sống của nó - một Paris hối hả -. Phải quen thuộc lắm mới không lạc đường, nếu có ai đó c̣n đứng ngơ ngác v́ mất phương hướng th́ chắc hẳn là du khách rồi. Ở mỗi ngă rẽ đều có nhiều bảng chỉ dẫn, bản đồ lộ tŕnh, số hiệu trạm dừng của Metro, lối ra nào đi đâu.v.v... Chỉ có thể t́m được một chút nhàn nhă hiếm hoi khi đă tới chỗ cửa chờ sát bên đường ray Metro. V́ là trong đường hầm ngầm, dù không có ǵ ngột ngạt, nó cũng có hiệu ứng gây ra một thứ tiếng ồn rất "riêng" của nó. Tiếng ồn không lớn lắm, nhưng là một thứ hỗn tạp: Tiếng giầy dép nện trên mặt đường, tiếng kéo lê hành lư, tiếng xoèn xoẹt của áo khoác trên người, tiếng đập lách cách của các thanh cửa sắt mỗi khi có người đi qua những ...nơi phải có vé, tiếng động cơ của tàu điện, tiếng bánh xe nghiến trên đường ray. Chưa hết ! c̣n loáng thoáng có tiếng đàn violoncello của một kẻ hát rong đâu đó, hoặc bất chợt ngay phía sau ḿnh bỗng có một anh chàng cất to giọng ồm ồm hát một bài ca nhịp quân hành hùng tráng... Nghe đâu tàu điện ngầm ở London c̣n đáng nể hơn nữa. Nhưng dẫu sao, đối với thời tiết chợt nắng chợt mưa của Paris vào hè, nếu ra đường mà không đem theo dù, th́ khi cần cứ chui xuống hầm Metro là tiện nhất. Metro chạy rất đúng giờ nên hành khách có thể tính toán lộ tŕnh khá chính xác. Khi các toa tàu Metro dừng lại ở mỗi trạm, cửa kéo mở ra, một ḍng người tràn ra ngoài và một tốp khác kéo lên ngay cho kịp trước khi cửa toa khép lại. Trong toa tàu, ở những tuyến đường chính hoặc vào giờ cao điểm, rất khó mà t́m được một chỗ ngồi, đôi lúc ḍng người dồn lên chật cứng, có một chỗ đứng đă là may lắm rồi. Có khi cửa toa khép lại cắt ngang ḍng người, bỏ lại một số khách cho chuyến sau. Tàu chạy khá nhanh nên hành khách đứng phải vịn vào thành ghế, bám vào các cột sắt dựng đứng đến nóc toa hoặc t́m bất cứ chỗ nào có thể nắm được, miễn sao đừng vịn vào... người khác. Hành khách đi Metro có điểm khá giống nhau, ăn mặc gọn gàng, thường sậm màu, vai mang túi xách, khi bước vào toa là t́m ngay một chỗ đứng hoặc ngồi. Cứ để ư một chút, ai cũng dễ dàng thấy h́nh ảnh một người bước vào toa vừa ngồi xuống ghế là móc cellphone (?) ra, nh́n chăm chú vào, hai tay bấm bấm lia lịa: đọc mail ? nhắn tin ? chơi game ? Hoặc nhét headset vào tai ngồi yên như tượng.... Đến trạm dừng, họ đứng bật dậy nhanh chóng thoát ra cửa. Không ai để ư đến ai cả. Họ quen thuộc đến độ có thể tính ra được trạm nào phải xuống mà không cần nh́n bản đồ lộ tŕnh gắn trong mỗi toa xe. Chắc chắn họ không phải là du khách. Nhưng không phải lúc nào các toa tàu điện Metro cũng nhàm chán như vậy đâu. Vào một buổi tối, khoảng hơn 10 giờ đêm, trời vẫn c̣n mưa rả rích, bốn người chúng tôi t́m đường đi xem tháp Eiffel trong ánh đèn đêm. Sân ga khá vắng khách. Metro vừa ngừng lại, trên toa c̣n chỗ trống, chúng tôi bước vào ngồi ngay hàng ghế ngang ở đầu toa sát cửa, ngó dọc xuống suốt toa tàu. Cửa toa sắp khép lại th́ có một anh chàng xách theo cái túi lớn nhảy vội vào toa, đứng quay lưng ngay sát trước mặt chúng tôi. Anh ta mau mắn đặt túi xuống sàn, kéo ra một tấm vải đen khoảng chừng bằng chiếc khăn tắm lớn. Tôi c̣n đang ngạc nhiên th́ anh ta cột ngay tấm vải căng giữa hai thanh sắt dựng đứng trong toa tàu, rồi có tiếng hát tiếng nhạc của một bài hành khúc rôm ră phát ra từ trong cái túi xách. Anh ta lôi ra hai h́nh nộm bằng vải, thọc tay vào và bắt đầu diễn tṛ múa rối bên trên tấm vải đen làm sân khấu !!! Chúng tôi vô t́nh trở thành những người ngồi trong hậu trường sau cái sân khấu của anh ta. Vở diễn chỉ vài phút đến khi hết bản nhạc. Anh ta cầm chiếc nón nỉ đi dọc theo toa tàu qua các hàng ghế "khán giả" rồi quay lại đi ngược lên. Có ai đó bỏ vào vài xu lẻ, c̣n lại nhiều người dửng dưng lạnh lùng. Anh ta gỡ tấm vải xuống, xếp vội bỏ vào túi xách. Cử chỉ nhanh nhẹn, gọn gàng, quen thuộc. Nét mặt của anh ta b́nh thản quá không lộ chút vui buồn nào cả. Cũng vừa lúc đó, Metro đến trạm ngừng lại, cửa mở, anh ta là người đầu tiên lao ra ngoài biến đi theo ḍng người dưới sân ga. Tôi vừa xem một show diễn bất ngờ khá lạ lùng. Toa tàu điện ngầm đột nhiên biến thành một rạp hát tí hon, cũng có sân khấu, có diễn viên, có kịch bản, có lời ca tiếng nhạc, có đồ nghề, có cả khán giả nữa chứ. Mấy ai có thể làm được như vậy chỉ trong ṿng hơn năm phút, nếu không phải là một tay nhà nghề ? Cửa toa khép lại, đoàn tàu tiếp tục lăn bánh. Tôi thầm nghĩ, bây giờ ở đâu đó trong một toa tàu khác, anh chàng nghệ sĩ khi năy lại đang kiên nhẫn diễn lại y chang cái tṛ múa rối ngô nghê của ḿnh, có khác chăng là với những "khán giả bất đắc dĩ" khác mà thôi.
Một show diễn ngộ nghĩnh, thô sơ đến buồn cười, nhưng
sao tôi bỗng thấy ḷng ḿnh nặng trĩu không vui.......!!! __________
a2a : Mời xem h́nh Paris của tác giả tại :
|
