HOÀNG THỊ BÍCH HÀ

 

 

THƠ T̀NH VÀ NGƯỜI VIẾT T̀NH THƠ

 

 

Thơ là tiếng ḷng, điều đó hẳn rồi! Người làm thơ dùng câu chữ để giải bày cảm xúc của ḿnh, trong đó cũng có thể nói hộ ḷng người. Người đọc t́m thấy bóng ḿnh trong đó như t́m thấy một tiếng nói tri âm, đồng cảm sẻ chia. Nhưng đôi khi cũng nói giùm người khác. Câu chữ của tác giả chạm được đến con tim người đọc khi họ t́m thấy sự đồng điệu trong tâm hồn, đồng cảnh ngộ, người ta có thể mượn câu chữ của thi nhân để bộc lộ nỗi niềm. Người làm thơ cũng là người nghệ sĩ có thể hóa thân vào nhân vật, nhập vai rất tṛn trịa để diễn tả giùm cảm xúc của người khác. V́ vậy có người chưa biết yêu là ǵ nhưng vẫn viết thơ t́nh rất hay! Tưởng tượng và sáng tạo là tố chất của người nghệ sỹ. Thả hồn bay bổng ở hiện tại, ngược về miền quá khứ hay đi thẳng đến tương lai là điều rất có thể! Điều này thuộc về năng khiếu (phàm là cứ môn nào dính đến nghệ thuật th́ đều cần phải có năng khiếu, không có năng khiếu- không làm được). Không có trường lớp nào dạy viết văn và làm thơ được khi không có năng khiếu. Ngược lại nếu có chút năng khiếu mà không có đam mê, không trau dồi phát triển th́ tố chất đó cũng lụi tàn theo thời gian. Và khi đă có đầu óc tưởng tượng th́ người nghệ sỹ có thể sáng tạo những ǵ họ muốn.

V́ vậy đôi khi không phải cứ viết về t́nh yêu là tác giả đang yêu, viết về nỗi buồn là tác giả đang buồn… Có người cứ hỏi tôi: "bạn viết thơ t́nh lúc nào cũng lăng mạn, nồng nàn như vậy có phải là đang yêu ai đó không? Hay khi bạn đă có gia đ́nh mà làm thơ với một mối t́nh dang dở đầy tiếc nuối th́ người bạn đời của bạn có ư kiến ǵ không? Hăy xem đó là những sáng tác đáp ứng nhu cầu bạn đọc. Thơ t́nh buồn th́ mới là thơ hay, mới dễ rung động trái tim bạn đọc. Thơ vui ít hay! C̣n thơ cổ động, hô khẩu hiệu th́ không bàn ở đây! Cái đó là viết theo đơn đặt hàng, phục vụ cho một mục đích nào đó chứ không phải được viết từ cảm xúc. Điều ǵ đi từ cảm xúc chân thành của người viết mới chạm đến cảm xúc bạn đọc. Chồng (vợ) không ghen tương với chữ nghĩa, với thi ca. Điều này phải nói là thuộc về may mắn của người nghệ sỹ. Người bạn đời của họ phải hiểu và cảm thông th́ người viết mới có thể thả hồn bay bỗng để sáng tạo. Họ biết rằng không có tâm hồn lăng mạn th́ không thể sáng tác được. Nếu người bạn đời khắt khe không đủ rộng lượng cho những sáng tác của thi nhân th́ e không viết nổi dù chỉ vài ḍng thơ t́nh vu vơ mây gió. Cũng có người chưa đủ duyên để gặp t́nh yêu đích thực của đời ḿnh nhưng vẫn cứ viết thơ t́nh y như thật, có sao đâu! Tất cả là sáng taọ! Bạn biết đấy, nụ hôn tưởng tượng thường đẹp hơn nụ hôn thật ngoài đời! T́nh yêu cũng cần thuận theo tự nhiên, không nên cưỡng cầu. Mọi thứ do duyên, tùy duyên mà nhận, không nên cứ đến tuổi lập gia đ́nh th́ sợ ế vội vàng vớ nhầm một bờ vai nào đó không lấy ǵ làm chắc chắn rồi ôm hận ngàn thu. C̣n nếu đă t́m được cho ḿnh một ư trung nhân th́ hăy chân thành, chung thủy, và tôn trọng lẫn nhau, luôn dành cho nhau sự “tương kính như tân”. cố gắng vun đắp t́nh yêu mỗi ngày. Vẫn biết rằng t́nh yêu là điều rất tuyệt vời! Yêu và được yêu là hạnh phúc! Cũng không nên tôn sùng t́nh yêu quá như kiểu “Sống là để yêu, yêu mà sống”. Sẽ dễ chuốc lấy đau khổ. Cần làm chủ cuộc yêu, Không phụ thuộc quá nhiều, không đặt cược đời ḿnh vào tay người khác để đến nỗi họ “nắm” th́ ḿnh sống, họ “buông” là ḿnh chết. Nhưng khi yêu hết ḷng và đang ở tột đỉnh hạnh phúc cũng phải lường trước những ǵ sẽ xảy ra. Ví dụ có hạnh phúc hôm nay, ai biết được ngày mai không khổ đau. Đời vốn vô thường. Xuân Diệu từng viết: “Hoa nở để mà tàn/ Trăng tṛn để mà khuyết/ Bèo hợp để chia tan/ Người gần để ly biệt”.

Trong gặp gỡ đă có mầm ly biệt”, có thể lắm chứ, cho dù đă hẹn thề đến trăm năm nhưng biết đâu sẽ có lúc chia tay, hoặc xa nhau vĩnh viễn. Hợp tan cũng lẽ thường. Cũng có những mối t́nh vĩnh cửu nhưng phần nhiều trong tiểu thuyết và thi ca c̣n ngoài đời có nhưng rất hiếm. Thường th́ t́nh yêu chỉ mặn nồng từ khi yêu cho đến vài năm đầu của cuộc hôn nhân, sau đó t́nh yêu đắm say sẽ phai dần theo ngày tháng. Khi đó để bù lại cái nghĩa sẽ thấm dần. Những cặp vợ chồng sống với nhau đến “đầu bạc răng long” phần nhiều sống v́ nghĩa, một nghĩa tào khang thật thiêng liêng, bền vững. Sống có trách nhiệm với nhau và v́ tổ ấm, v́ con cái để cùng nhau đi trọn cuộc đời, cùng nhau đi qua những thăng trầm dâu bể. Nếu chẳng may gặp người bạc t́nh, “tham đó bỏ đăng”. Ví dụ trong thực tế: có người đến cơ quan thấy nữ đồng nghiệp nào cũng mặt hoa da phấn, ăn mặc đẹp hấp dẫn hơn vợ ḿnh (Khi họ về nhà cũng rửa mặt, phục trang thoải mái th́ không thấy). C̣n vợ ḿnh khi đi làm th́ mới trang điểm, về nhà th́ lao vào bếp nấu cơm, dọn dẹp, chăm con cái không để ư đến bản thân (Phụ nữ cho dù người thường hay hoa hậu th́ khi make up đẹp 10 th́ khi rửa mặt đi chỉ c̣n 5), về nhà nh́n thấy vợ không đẹp bằng đồng nghiệp đâm ra chán, lại tơ tưởng đồng nghiệp. Khi vợ trang điểm lên đẹp đi dự tiệc, th́ chồng đang bận đi tán tỉnh người khác nên không rảnh để ngắm vợ. Thế là vợ ḿnh trong mắt ḿnh th́ không đẹp bằng vợ người là v́ thế! Nếu mơ màng một chút, chớp nhoáng một chút về nhà biết “chùi mép lỡ ăn vụng” vẫn tôn trọng vợ, chăm lo gia đ́nh và yêu thương con cái và những việc tằng tịu đó xảy ra ngoài tầm mắt của ḿnh th́ người vợ cũng nên v́ con mà bỏ qua (nếu vi phạm lần đầu và chỉ 1 lần thôi). Với phương châm là “Mắt không thấy th́ tim không đau”. C̣n nếu trắng trợn phô ra không giữ thể diện cho vợ, về nhà hắt hủi vợ con, thiếu trách nhiệm với gia đ́nh và con cái th́ họ không biết giá trị ḿnh đang có trong tay, không đủ bản lĩnh trước những cám dỗ. Họ đă lao vào những mối t́nh công sở, làm tan nát hạnh phúc gia đ́nh. Th́ thôi loại người đó không đáng để tiếc. Hoặc khi chúng ta không t́m thấy sự ḥa hợp khi ở bên nhau, tẻ nhạt và chán ngắt th́ hăy chia tay nếu chưa có con. Nếu đă có con th́ nên sống v́ con cái nhiều hơn. Nhưng nếu sự chịu đựng vượt quá giới hạn cho phép th́ cũng nên buông để giải thoát cho nhau, đừng để cuộc sống rơi vào ngục tù không lối thoát. Có người v́ một phút nông nỗi đă để lại hậu quả khó lường. Bản thân tôi tôn trọng t́nh yêu, và luôn ǵn giữ mái ấm gia đ́nh nhưng phải nói là nhịn nhau để sống và v́ con cái nhiều hơn. Khi đă tạo ra con th́ người phụ nữ lấy niềm vui con cái là hạnh phúc lớn nhất của ḿnh. Con vui th́ ḿnh vui, con buồn sao ḿnh có thể vui được. Nếu cuộc hôn nhân không như ư nhưng không ǵn giữ mà buông th́ có thể gặp người khác yêu thương ḿnh hơn nhưng chắc chắn người đó không thể yêu thương con ḿnh như bố nó. V́ vậy tôi nghĩ những người mẹ chân chính nên hi sinh và chịu thiệt tḥi về ḿnh để dành phần hạnh phúc cho con cái.

C̣n khi đă hết cách rồi mà nửa kia vẫn quay lưng. (hay nói như cách nói của ông bà xưa là “trở cẳng ra” th́ cứ để họ đi, khi chán họ sẽ về nếu ḿnh c̣n đủ bao dung. Cũng nên nhớ rằng : Chán "cơm" thèm "phở" nhưng khi chán "phở" trở về th́ chưa chắc đă c̣n "cơm" he ..he...! C̣n không ḿnh vẫn chọn cuộc sống mẹ đơn thân. Có sao đâu! Có con là vui rồi. Tự động viên ḿnh “Lấy chồng đă lăi đứa con” c̣n tuổi thanh xuân có lấy chồng hay không tự nó cũng trôi qua. Không ai cản được thời gian. 

Sống cho hiện tại đừng đợi kiếp sau. Không chờ đợi kiếp sau khi mà chúng ta không biết chắc là nó sẽ có. Cứ yêu hết ḷng, chân thành. Khi thất bại, buông bỏ. Có những chuyên mục tư vấn về t́nh yêu hôn nhân, người ta vẫn khuyên cách hâm nóng hay là níu giữ t́nh yêu khi đă nhạt. Đă chán th́ sự níu kéo nhiều khi không mang lại hiệu quả mà c̣n phản tác dụng bởi một bên quay lưng. Cũng có người dành cả cuộc đời để xây đắp, hàn gắn mà đáp lại là sự thờ ơ vô cảm th́ ta vẫn cô đơn ngay cả khi ở bên người. Và dẫu đau khổ đến tận cùng th́ cũng đừng gục ngă.Trời chưa sập, chưa phải là tận cùng của cuộc sống. Hăy khóc khi có thể rồi đứng dậy đi tiếp. Đời c̣n nhiều điều ư nghĩa khác. Sống độc thân cũng có cái hay của chủ nghĩa tự do. Hay chờ gặp một nửa đúng nghĩa của đời ḿnh đang ẩn đâu đó trong nhân gian, cũng có thể lắm chứ! Biết đâu trong cái rủi sẽ có cái may. Cánh cửa này đóng lại cánh cửa khác mở ra không chừng sẽ có nhiều thú vị đang chờ đón chúng ta phía trước. Đời c̣n nhiều điều ư nghĩa!

Quan trọng nhất là t́m thấy sự b́nh yên trong tâm hồn ḿnh để giữ thăng bằng trong cuộc sống sau những biến cố mất mát, khổ đau. Đời là bể khổ mà! Và đó là chất liệu để đưa vào thi ca, những trang viết chia sẻ cùng bạn đọc. Trên đường đời ai không đi qua những thăng trầm đâu bể của đời người…Nếu được vậy th́ đă chệch ra khỏi quỹ đạo cuộc đời rồi! T́m niềm vui cho chính ḿnh trong cuộc sống đơn giản lành mạnh và b́nh yên và viết cũng là cách giải tỏa cảm xúc.

Lan man một chút sang lĩnh vực t́nh yêu và hôn nhân để tóm lại rằng khi thi nhân viết thơ t́nh bất kể họ đang yêu hay không yêu th́ vẫn có thể viết được những áng thơ t́nh đầy ngọt ngào, lăng mạn không kém phần nồng cháy và đắm say.

 

Sài G̣n, ngày 8/10/2022

Hoàng Thị Bích Hà
 

 

 

art2all. net