|
ĐẾN VỚI BÀI THƠ THƯƠNG NHỚ MẸ CỦA TÁC GIẢ BEN OH
Nhà thơ Ben Oh viết về mẹ bao giờ cũng xúc động. Anh viết bằng cả tấm ḷng của người con chí hiếu. T́nh cảm của anh dành cho mẹ thật thiêng liêng nên cảm xúc cứ trào dâng lên từng câu chữ. Tác giả viết một mạch gồm mười một khổ thơ lục bát bằng ngôn ngữ rất b́nh dị nhưng biểu cảm. Bài thơ nói lên công lao trời biển và ân t́nh sâu nặng của anh đối với bậc sinh thành. Thơ mang ư nghĩa sâu sắc, tuy không có tượng đồng bia đá dành cho mẹ nhưng ḷng hiếu thảo của người con đă dệt nên những vần thơ cảm động, chất chứa bao nỗi niềm thương nhớ, biết ơn của người con đối với mẹ. Bài thơ anh sáng tác theo thể lục bát truyền thống, giai điệu êm đềm như lời tâm t́nh sâu lắng. Bài thơ dễ đi vào ḷng người bởi v́ bạn đọc sẽ t́m được tiếng nói đồng cảm, sẻ chia. Ai đă từng có mẹ trên đời đọc bài thơ, có lẽ cũng xúc động! Mở đầu bài thơ tác giả viết: “Cho con cơng mẹ vào đời Vẫn chưa đủ thấm ngàn lời mẹ ru Cho con được nói bao điều Ngày xưa mẹ khổ bao nhiêu đoạn trường” Tác giả dùng điệp từ, điệp ngữ “Cho con” nói lên ḷng hiếu kính thiết tha. Xin cho con được báo hiếu bằng những cử chỉ chăm sóc mẹ trong cuộc sống đời thường. Cho con ghi lại những tháng ngày vất vả, tần tảo của mẹ. Nhưng dẫu sao đi nữa, so với ân đức “chín chữ cù lao” cũng “không đủ thấm” với cuộc đời thương khó của mẹ. Vâng! Ơn sinh thành nuôi dưỡng của mẹ: “T́nh mẹ bao la như biển Thái B́nh dạt dào”. Điệu dân ca vời vợi “gió mùa thu, mẹ ru con…”, đoạn “Gia Huấn Ca” của Nguyễn Trăi … những lời ca, điệu hát đă dâng lên trong mỗi chúng ta niềm bồi hồi, xúc cảm. Giờ đây khi đọc bài thơ “Thương nhớ mẹ” của anh vẫn cho tôi niềm xúc động dâng trào v́ cảm xúc chân thành của anh dành cho mẹ. Đặc biệt là qua giọng ngâm thơ rất ngọt ngào truyền cảm của nghệ sỹ ưu tú Phong Thủy tôi đă rưng rưng nước mắt! Bài thơ tiếp tục với những ḍng tự sự xen cảm hứng trữ t́nh như một trang nhật kư buồn, đưa người đọc đến gia cảnh của anh nói riêng và gia cảnh của nhiều gia đ́nh trong một giai đoạn lịch sử khó khăn chung của đất nước. “Những ngày giá lạnh vào đông Cơm chan tương đậu mẹ trong nỗi niềm Muốn mua chút cá con ăn Chợ đ̣ vắng vẻ hỏi răng nữa cùng” Thời tiết Huế, những ngày đông lạnh giá mưa cứ dai dẳng. Có khi cả hàng tháng trời không có một ngày tạnh ráo. Thức ăn chẳng có ǵ ngoài cơm với tương đậu ḷng mẹ thật xót xa! Muốn mua chút cá để bồi dưỡng cho con nhưng không phải mọi thứ đều chiều ḷng người. Nhất là khi thời tiết không thuận lợi, biến thiên dâu bể, chiến tranh loạn lạc.., mẹ biết t́m đâu ra thức ăn ngon bổ cho con. Mặc dù mẹ cũng cố gắng những ǵ có thể để đưa đến những điều tốt nhất cho con. “Nỗi buồn mẹ cứ trào thương Vong hồn cha mẹ nhớ thương thưở nào Đôi khi mẹ chỉ ước ao C̣n cha bên cạnh cùng nhau sum vầy” Khổ thơ này, tác giả thổ lộ với chúng ta rằng: cha không c̣n nữa, mẹ vắng đi bờ vai để dựa và một ḿnh chèo chống nuôi con. Mẹ buồn thương con bao nhiêu th́ lại càng mong thời gian trở lại, có cha bên cạnh để gia đ́nh lại sum vầy, ấm áp như xưa. Thơ anh mang âm hưởng ca dao. H́nh ảnh “thân c̣” đă hơn một lần có mặt trong thơ cổ điển anh đă vận dụng khéo léo đưa vào thơ với biện pháp tu từ: so sánh, ví von, ẩn dụ, chọn lọc h́nh ảnh, tả cảnh ngụ t́nh, “Thân c̣” không chỉ là một từ gợi h́nh nữa mà đă trở thành biểu tượng của những người mẹ Việt Nam chịu thương chịu khó và giàu đức hi sinh. H́nh ảnh này gợi cho chúng ta thấy người mẹ nghèo tần tảo sớm hôm, bươn chải mưu sinh chăm chút gia đ́nh nuôi dạy con cái. Hết ḷng chăm lo, cho con tới trường học hành hành để bằng bạn bằng bè. Anh thấu hiểu ân t́nh của mẹ và anh viết bằng cả tấm ḷng hiếu kính: ”Công ơn của mẹ biển khơi đâu bằng”. Trong mỗi chúng ta ai đă từng có mẹ: mẹ c̣n sống trên đời hay đă quá văng th́ đọc thơ của anh cũng bồi hồi xúc động và làm một điều ǵ đó cho phải đạo với người con. Khổ thơ tiếp theo tiếp tục với ḍng tự sự, anh đưa chúng ta về với những kỷ niệm tuổi thơ, được mẹ ẵm bồng, được mẹ dẫn dắt từ những bước chân đầu đời “Những ngày nắng nóng chói chang Ôm con mẹ ẵm dẫn sang tới trường Mẹ che con suốt chặng đường Nghĩa t́nh mẫu tử trong ḷng mẹ yêu” Nói sao hết t́nh mẫu tử thiêng liêng của mẹ. Bao giờ mẹ cũng dành những điều tốt nhất cho con: “Bên ướt mẹ nằm bên ráo con lăn”(ca dao). Thời gian trôi đi như nước chảy qua cầu. Chẳng mấy chốc mẹ cũng đă già đi. Tác giả thảng thốt nhận ra một điều: “Hôm nay mẹ khác hẳn nhiều Vai gầy giá lạnh đ́u hiu một ḿnh” Dù không muốn cũng không ai tránh được sự tàn phá của thời gian. Tuổi tác càng cao th́ sức khỏe của mẹ sẽ giảm sút đi nhiều. Mẹ gầy guộc v́ sức khỏe tuổi già, cũng có thể v́ nhớ mong những đứa con xa. Con trưởng thành rời khỏi vành nôi của mẹ và cất bước muôn phương đeo đuổi công danh sự nghiệp. Đó cũng là mong muốn của mẹ muốn con cái thành công trên mọi nẻo đường đời. Mái nhà xưa mẹ đ́u hiu một ḿnh trông ngóng các con xa nhất là những ngày lễ tết. Với ước muốn không khí gia đ́nh sẽ lại được đoàn viên. Thế rồi “mẹ già như chuối chín cây", rồi đến ngày mẹ cũng phải về với ông bà tổ tiên. Nh́n bức ảnh mẹ ḷng buồn nhớ thương mẹ trỗi dậy, tác giả không cầm được nước mắt: “Hai hàng nước mắt tuôn rơi Ước chi bên mẹ sớm hôm thưở nào” Tác giả dùng phương ngữ Huế “ước chi” để diễn đạt rất giản dị nhưng có sức biểu đạt cao. Có lẽ đó cũng là từ mẹ thường hay nói lúc sinh thời. Tác giả ước được trở lại những ngày tháng êm đềm bên mẹ nhưng cuộc đời đưa đẩy gót phong trần xa quê hương, xa mẹ trong nỗi buồn viễn xứ: “Bỗng đời như gió thổi vào Để xa cách mẹ chốn nao xứ người” Tác giả muốn được cơng mẹ “đi khắp bốn phương trời” cho “mẹ vui”. Muốn chăm sóc mẹ bằng những việc làm thiết thực trong đời sống hàng ngày. Anh nói với mẹ bằng một giọng tâm t́nh tha thiết: “Cho con trả hiếu mẹ ơi!” Tác giả dùng câu cảm thán để gọi mẹ một tiếng gọi chất chứa trăm ngàn lời thương nhớ! “Con xin cơng mẹ vào đời Cơng đi khắp bốn phương trời mẹ vui Cho con trả hiếu mẹ ơi! Ḷng con ước nguyện đầy vơi cửa thiền” Tác giả nói với mẹ hay nói với chính ḿnh cũng là nhắn gửi những ai c̣n mẹ hăy sống hiếu sự hơn khi c̣n có thể. “Ngày nào c̣n mẹ thế gian Cho con phúc lễ trăm ngàn lời thương” Ở đây tác giả có sử dụng cặp từ “ngày nào”, “trăm ngàn” như một phép tiểu đối để tăng tính biểu đạt trong thơ. “Một lời năng lượng yêu thương Hành trang mẹ gói bước đường cho con” Những lời yêu thương, t́nh cảm sâu nặng của mẹ là hành trang vào đời. Đó là một nguồn năng lượng, tặng thêm sức mạnh cho anh, an ủi, vỗ về anh trước những giông băo của cuộc đời. Khép lại bài thơ h́nh ảnh mẹ là vầng dương, là vầng trăng sáng dù cho vật đổi sao dời th́ ơn sinh thành dưỡng dục của mẹ con măi khắc cốt ghi tâm. “Ngàn năm nước chảy đá ṃn Ngàn năm ơn mẹ măi c̣n trong tim” Tác giả đă thành công khi chuyển tải cảm xúc bằng thể thơ lục bát kết hợp giữa cảm hứng trữ t́nh và tự sự. Gieo vần chuẩn, kết hợp các thanh âm bằng, trắc hợp lư tạo nên một bài thơ có giai điệu mượt mà sâu lắng. Các biện pháp nghệ thuật: điệp từ điệp ngữ, so sánh, ẩn dụ, phép tiểu đối, cảm thán và có sử dụng các điển tích trong ca dao đưa người đọc trở về với lời ru của mẹ thời thơ ấu. Bài thơ ngôn ngữ dung dị không mấy trau chuốt, mà giàu giá trị thẩm mỹ v́ cảm xúc chân thành. Đầy ắp t́nh cảm thương nhớ, biết ơn và tự hào của người con đối với mẹ. Thông qua đó tác giả cũng gửi gắm một triết luận nhẹ nhàng về đạo lư làm con. Có thể nói đây là một bài thơ hay v́ nó lay động tâm tư người đọc bởi cảm xúc rất thật. Nhờ vậy “Nhớ thương mẹ” đă chạm tới trái tim của người đọc, đưa đến một tiếng nói đồng điệu giữa người đọc và tác giả. Bài thơ là tấm ḷng hiếu kính của anh gửi về cố quận như một nén tâm hương dâng mẹ.
Sài g̣n, ngày29/05/2020 Hoàng Thị Bích Hà.
Kính mời bạn đọc thưởng thức trọn vẹn văn bản bài thơ: NHỚ THƯƠNG MẸ
Cho con cơng mẹ vào đời Vẫn chưa đủ thắm ngàn lời mẹ yêu Cho con được nói bao điều Ngày xưa mẹ khổ bao nhiêu đoạn trường
Những ngày lạnh giá vào đông Cơm chan tương đậu mẹ trong nỗi niềm Muốn mua chút cá con ăn Chợ đ̣ vắng vẻ hỏi răng nữa cùng
Nỗi buồn mẹ cứ trào thương Vong hồn cha nhớ mẹ con thuở nào Đôi khi mẹ chỉ ước ao C̣n cha bên cạnh cùng nhau, sum vầy
Thân c̣ lặn lội mơ ngày Cho con khôn lớn thương đầy mẹ ơi! Sánh vai con bước vào đời Công ơn của mẹ biển khơi đâu bằng
Những ngày nắng nóng chói chang Ôm con mẹ ẳm dẫn sang đến trường Mẹ che con suốt chặng đường Nghĩa t́nh mẫu tử trong ḷng mẹ yêu
Hôm nay mẹ khác hẳn nhiều Vai gầy giá lạnh đ́u hiu một ḿnh Nhìn qua bức ảnh tấm h́nh Ḷng con thương nhớ lung linh nỗi buồn
Hai hàng nước mắt rơi tuôn Ước chi bên mẹ sớm hôm thuở nào Bỗng đời như gió thổi vào Để xa cách mẹ chốn nao xứ người
Con xin cơng mẹ vào đời Cơng đi khắp bốn phương trời mẹ vui Cho con trả hiếu mẹ ơi! Ḷng con ước nguyện đầy vơi cửa thiền
Ngọn đèn như gió tự nhiên Vô thường giấc ngủ luân phiên cơi trần Ngày nào c̣n mẹ thế gian Cho con phúc lễ trăm ngàn lời thương
Dẫu khi thời tiết thất thường Khi không c̣n mẹ vọng ḷng chân không Một lời năng lượng yêu thương Hành trang mẹ gói bước đường cho con
Mẹ như một áng trăng tṛn Cho con cuộc sống vào ḷng từng mong “Trăm năm nước chảy đá ṃn” Ngàn năm ơn mẹ, măi c̣n trong tim.
Ngày 5/10/20 Ben Oh
|
