|
TIẾNG HÁT HÀ THANH VÀ “CÔ NỮ SINH ĐỒNG KHÁNH” (*)
Ca sĩ Hà Thanh (nguồn h́nh: art2all.net)
Một sớm mai về Huế dự hội trường 95 năm Đồng Khánh-Hai Bà Trưng(**), ḷng tôi xao xuyến khi nghe tiếng hát Hà Thanh với nhạc phẩm Cô Nữ Sinh Đồng Khánh do nhạc sĩ Thu Hồ sáng tác. Nghe chị Hà Thanh hát ca khúc này vài chục lần mà sao lúc nào tôi cũng bâng khuâng nhớ cố đô dấu yêu, nhớ hoàng thành Đại Nội, nhớ áo trắng ai qua cầu Trường Tiền lộng gió… C̣n hôm nay th́ không nhớ mà ḷng vui vui, xen lẫn một chút “hănh diện” v́ ḿnh cũng là cựu nữ sinh Đồng Khánh về dự hội trường. Những người bạn của tôi chăm chú lắng nghe rồi trầm trồ: “Ca sĩ Hà Thanh hát hay quá! Một chị bạn khác b́nh phẩm: “Tuyệt vời!”. Quả vậy, th́ Hà Thanh cũng là nữ sinh Đồng Khánh mà! ***
4 cô nữ sinh Đồng Khánh Huế nhà Lê thị Tường Vân đi học về ngơ gần cầu Bến Ngự - ngược phía trên là Nam Giao (năm 1969).
Ca khúc Cô Nữ sinh Đồng Khánh qua giọng chị Hà Thanh hát làm tôi bồi hồi nhớ về quá khứ: Ngày nào cô nữ sinh Đồng Khánh duyên dáng, thướt tha với chiếc áo dài trắng, nón lá bài thơ hai buổi đến trường học tập, đi về trên con đường Đập Đá, Kim Long, Nam Giao, Vỹ Dạ hay vào Thành Nội…H́nh ảnh đó làm tăng thêm vẻ đẹp yêu kiều, mộng mơ của cố đô Huế. Một thời các nữ sinh Đồng Khánh mặc áo dài tím, về sau đồng phục là áo dài trắng. Trời mưa, nhà trường cho phép nữ sinh mặc áo dài màu xanh mực để khỏi bẩn (những năm trước 1975) Ngôi trường được khởi công xây dựng ngày 15.7.1917. Vua Khải Định đích thân đến dự lễ đặt móng cùng các quan chức người Pháp. Tên của vua ĐỒNG KHÁNH được dùng đặt cho ngôi trường danh tiếng này. Nữ sinh 13 tỉnh Trung Kỳ hồi đó có thể theo học tại trường Đồng Khánh. Sau năm 1975, được đổi tên thành trường cấp 3 Trưng Trắc. Từ 1981 đến nay, trường mang tên hai vị nữ anh hùng của dân tộc: HAI BÀ TRƯNG Chương tŕnh học dành cho nữ sinh Đồng Khánh rất toàn diện. Ngoài các môn văn hóa và thể dục, nữ sinh được học Nhạc, Vẽ, Nữ công (may, thêu đan..), gia chánh (nấu ăn, làm bánh), chăm sóc trẻ em, y tế…Từ năm đệ tam, nữ sinh học 2 ngoại ngữ, được tự chọn ban học ( A, B ,C…) Trong tâm tư người dân cố đô Huế và cả nước, h́nh ảnh nữ sinh Đồng Khánh luôn đẹp đẽ, nết na, giỏi giang… Cô Nữ Sinh Đồng Khánh nhận được rất nhiều t́nh cảm yêu mến của mọi người là nguồn cảm hứng sáng tác cho văn thơ, nhạc, họa và các nghệ sĩ nói chung… H́nh ảnh cô nữ sinh Đồng Khánh đẹp quá! Có lẽ v́ mỹ cảm đó, mà nhạc sĩ Thu hồ đă sáng tác ra ca khúc Cô Nữ Sinh Đồng Khánh! ***
Châu Lệ Chi, khóa 1972-1979 trong sân trường Đồng Khánh- Hai Bà Trưng Huế ngày 9.3.2012.
Nhạc sĩ Thu Hồ tên thật là Hồ Thu, sinh quán làng Tân Mỹ, năm 1919 (gần Thuận An, Thừa Thiên Huế) đă dành tặng cho các cô nữ sinh Đồng Khánh một ca khúc thật dễ thương và sâu sắc, tôn vinh nét đẹp của tà áo trắng bên ḍng Hương Giang:
“Ai ra xứ
Huế không ít nhiều mộng mơ (trích ca khúc Cô Nữ Sinh Đồng Khánh-nhạc sĩ Thu Hồ) H́nh ảnh cô gái Đồng Khánh đi học về thật hiền ḥa, nên thơ, duyên dáng gắn liền với cố đô Huế dấu yêu! Đó là hai thực thể đă một thời luôn đi sóng đôi trong tâm tư người dân Huế và du khách bốn phương. ***
Tống Kim Đính, Nguyễn thị Hải, khóa 1972-1979 trong sân trường Đồng Khánh- Hai Bà Trưng Huế ngày 9.3.2012.
Ca khúc Cô Nữ Sinh Đồng Khánh (có bản viết: Cô Gái Nữ Sinh Đồng Khánh) được ca sĩ Hà Thanh tŕnh bày và có thể nói chị đă thổi hồn cho nhạc phẩm này. Chị đă chạm được cái thần của bài hát hơn thế nữa chị c̣n cho ca khúc một sức sống bền bỉ. Với giọng hát tuyệt vời, chị Hà Thanh làm cho h́nh ảnh cô nữ Sinh Đồng Khánh thêm xinh xắn, yêu kiều, rạng rỡ qua thời gian… Theo giới chuyên môn về âm nhạc th́ chị Hà Thanh có chất giọng “soprano”, trong trẻo, sáng tươi mà ấm áp. Khi giọng chị Hà Thanh ngân lên, tôi nghe réo rắt như gió Ngự B́nh thoảng thông reo vi vút, khi xuống những nốt trầm: như tiếng nước sông Hương róc rách, c̣n khi kéo dài th́ êm đềm như tiếng thuyền ai nhẹ lướt sóng Hương Giang… “Cô gái nữ sinh Đồng Khánh kia ơi
Cô
đi về đâu tan buổi học rồi (trích lời ca khúc Cô Nữ sinh Đồng Khánh của Thu Hồ) Tôi rất thích nghe chị Hà Thanh nhấn nhá chữ “Đá…á…,” âm điệu toát ra trong vắt như tiếng chuông Thiên Mụ ngân nga vào buổi sáng sớm, từ xa vọng lại và tôi h́nh dung được tiếng nước chảy tràn ở Đập Đá theo bước chân cô gái nữ sinh. Chẳng hiểu sao tiếng hát của chị khi cất cao th́ tưởng như có vị ngọt ở đầu lưỡi khi ta đang ăn một khúc mía lau ngọt lịm mà mềm mại và thơm ngát. Đó là lúc nghe đoạn nhạc phác họa chân dung cô nữ sinh:
“Khi gió
mới lên làn tóc tung tăng Nhạc sĩ Thu Hồ đă vẽ cô gái Đồng Khánh bằng ca từ rất chuẩn xác. Ông không viết nhiều mà chỉ vài nét thôi, thổi vào đó vài nốt nhạc, người nghe h́nh dung được h́nh dáng tươi xinh, duyên dáng của cô nữ sinh Đồng Khánh qua giai điệu bỗng trầm. Tiếng hát mượt mà, trong vắt của Hà Thanh làm cho bức chân dung thiếu nữ đó thêm sống động, chân thực như thể con người ấy đang đứng trước mặt ta với mái tóc dài, ngang vai bay tung tăng khi gió thoáng qua…T́nh cảm lắng đọng trong tiếng hát làm giọng ca luyến láy mềm mại rất ngọt ngào như chính giọng nói của cô gái Huế. Điều này cũng dễ hiểu, bởi Hà Thanh chính là cô nữ sinh của ngôi trường danh tiếng này! Hà Thanh là nghệ danh, c̣n tên thật của chị là Trần thị Lục Hà, sinh năm 1937, tại Liễu Cốc Hạ, Hương Trà, tỉnh Thừa Thiên. Những năm tháng đi học ở Đồng Khánh, rồi trúng tuyển cuộc thi tuyển ca sĩ do Đài Phát Thanh Huế tổ chức năm 1953, ca sĩ Hà Thanh vẫn đi hát song song với việc học. Giọng hát của chị mau chóng thu hút được t́nh cảm của người nghe. Bài nào chị hát cũng hay, nhưng có lẽ dân Cố Đô Huế - mà đặc biệt là những ai từng học trường Đồng Khánh vẫn rất yêu thích giọng ca Hà Thanh với bài hát Cô Nữ Sinh Đồng Khánh của nhạc sĩ Thu Hồ. *** Hôm nay, 9.3.2012, cựu nữ sinh Đồng Khánh về dự hội trường- ngôi trường áo trắng soi bóng ḍng Hương kế bên Quốc Học. Tôi lại được nghe giọng hát rất đẹp của chị Hà Thanh phát ra từ những chiếc máy cat-set đặt đâu đó ở góc trường, ở các lán trại của học sinh… Cảm nhận sung sướng đến mức độ thấy lâng lâng trên bước chân, trong ánh mắt reo vui gặp bạn, hội ngộ cùng Thầy Cô giáo cũ và ngôi trường dấu yêu! Tiếng hát Hà Thanh làm tôi hồi tưởng lại ngày thơ ḿnh cắp sách đến trường qua câu hát của nhạc sĩ Thu Hồ. Dĩ nhiên, có bài hát hay, ca sĩ hát mới thành công.
Cựu nữ sinh Đồng Khánh Huế tóc muối sương: Huyền Tôn Nữ Huệ- Tâm về dự hội trường 95 năm Đồng Khánh-Hai Bà Trưng Huế ngày 9.3.2012.
Nhưng chính nhờ giọng ca mượt mà, sâu lắng, có độ vang xa, độ sâu rất thẳm và độ cao vút như gió thoảng chiều xuân mà bài hát có sức sống vững bền. Điều đáng nói là cả nhạc sĩ và ca sĩ đều người Huế, uống nuớc sông Hương ngọt dịu, từng thơ thẩn ngắm dáng thướt tha cô gái Đồng Khánh đi học về nên họ đă để lại cho đời những tác phẩm bất hủ bằng tài năng của ḿnh. Rất cảm ơn nhạc sĩ quá cố Thu Hồ và tiếng hát hay vô cùng của chị Hà Thanh! C̣n tôi, chị và bạn…cũng là cựu nữ sinh Đồng Khánh, là dân cố Đô Huế nên chi ḿnh cũng thưởng thức được nét đẹp của Huế xưa qua ca khúc tuyệt vời này và giọng ca thánh thót, truyền cảm đậm chất Huế với ca khúc Cô Nữ Sinh Đồng Khánh do ca sĩ Hà Thanh hát. Tôi rời trường, ra về, vẫn nghe giọng hát réo rắt của chị Hà Thanh: “Cô gái nữ sinh Đồng Khánh kia ơi Cô đi về đâu tan buổi học rồi”
Đi về đâu nhỉ? Những cựu nữ sinh Đồng Khánh tóc muối sương đang trở về thời áo trắng, tóc thề ngang vai… Dư âm tuổi trẻ vang vọng làm ta thấy vững tin hơn và thêm một chút yêu đời… để đi tiếp quăng đường phía trước!
Huyền Tôn Nữ Huệ-Tâm (Cựu nữ sinh lớp đệ nhất C2, Đồng Khánh Huế, 1969) 10.8.2012
________________ (*) “Cô Nữ Sinh Đồng Khánh”- sáng tác của nhạc sĩ Thu Hồ (**) Xem bài viết về ngày Lễ hội 95 năm trường Đồng Khánh-Hai Bà Trưng: http://www.art2all.net/tho/huetam/ngaydk/dk_truongxua.html và h́nh ảnh :
|
