|
Bóng trăng trắng ngà
Chẳng có bóng trăng buông xơa, chẳng có cây đa cổ
thụ, cũng chẳng có thằng Cuội cổ tích. Chỉ có bầy chim hải âu đang
bay lượn trắng xóa trong ánh nắng d́u dịu cuối tháng chín. Một buổi
sáng chớm thu đẹp trời.
Nam đứng trên ban công tầng thứ ba của chung cư,
thong thả ném từng mẩu bánh ḿ vụn ra phía trước. Bầy chim hải âu
kêu nháo nhác, bay vụt đến. Bằng động tác nhanh gọn, chúng kẹp mẩu
bánh ḿ giữa chiếc mỏ rồi lượn nhẹ nhàng theo một đường cong ngoạn
mục. Mỗi mẩu bánh ḿ vụn ném ra bỗng hóa thành một con chim trắng.
Rất nhiều lần trên đường từ sở làm về nhà, bị kẹt cứng giữa ḍng xe
cộ dài ngoằng trên xa lộ, Nam thường hạ kính xuống nếu bên ngoài
trời ấm. Lẫn trong âm thanh của máy xe, Nam lắng nghe tiếng hải âu
thét lên đâu đó giữa lưng trời. Ɖôi khi Nam muốn ḿnh hóa
thành một con hải âu, rời bỏ cỗ xe bay thoát lên cao. Thật cao. Như
thể Nam sẽ rời bỏ được tất cả các bận rộn, phiền toái ở sở làm cùng
cái không khí càng lúc càng nặng mùi khói xăng.
Mấy chậu hoa phong lữ thảo do chính tay Chi trồng
treo ngoài lan can nở hoa rực rỡ dù trời đă chớm thu. Sống giữa xứ
sở Ḥa Lan uất kim hương, Chi lại yêu hoa phong lữ thảo hơn. Chi
thường nói: "Hoa tulip tuy đẹp, đủ màu sắc lộng lẫy, nhưng hoa nở rộ
thật ồn ào rồi khi tàn úa cũng thật ồn ào, cánh hoa rơi rụng tơi bời,
bay tan tác theo gió thật ảm đạm. Chắng bù với phong lữ thảo, khi nở
cũng như khi tàn thật từ tốn, đằm thắm, thanh thoát...". Có lần Nam
cười nói với Chi: "Coi bộ em khắt khe, đầy thành kiến, chẳng công
bằng chút nào". H́nh như có nỗi sợ hăi sự tàn phai nào đó đă biểu
hiện ít nhiều trong việc thẩm định vẻ đẹp và cung cách chăm sóc hoa
phong lữ thảo của Chi.
Bóng trăng trắng ngà
Tiếng Chi từ bên trong pḥng khách vọng ra: "Anh
làm ǵ mà cứ nghe đi nghe lại bài hát Thằng Cuội từ năy giờ?". Nam
không trả lời câu hỏi của Chi, lẳng lặng đến bên góc ban công. Kế
bên chiếc máy hát nhỏ với những bài nhạc xưa mà Nam c̣n giữ lại, vài
đoạn trúc khô dài gần hai thước được xếp ngay ngắn dựa vào vách
tường. Mày ṃ mấy ngày qua ở các vườn ươm cây kiểng, Nam mới mua
được mớ trúc tạm vừa ư, thứ trúc người ta vẫn dùng cho các loại dây
leo hay để chống đỡ các nhánh cây. Cuối tuần tới là rằm tháng tám âm
lịch. Chi nói: "Anh sắp xếp thời giờ cố gắng làm xong hai chiếc lồng
đèn cho con nội trong tuần này được không?". Oanh năm tuổi, c̣n biết
chút ít về Tết Trung Thu qua lời mẹ kể. Khoa vừa mới lên ba, chẳng
biết ǵ, nhưng háo hức khi thấy cha mẹ bày tṛ vui.
Hai đứa bé từ trong pḥng khách chạy ùa ra khi
Nam vừa chẻ xong cây trúc đầu tiên thành từng cọng nhỏ. Chúng dành
nhau chổ ngồi gần Nam. Nam gắt nhẹ: "Oanh tránh xa ra, coi chừng mũi
dao của ba". Tiếng Chi lại từ trong nhà vọng ra: "Hai đứa ngoan,
đừng quấy rầy ba". Oanh nhắc lại câu hỏi từ cả tuần nay: "Ba làm
lồng đèn con bướm cho con, c̣n ngôi sao cho em Khoa phải không ba?".
Nam không ngờ con gái ḿnh lại háo hức đến thế.
Có lẽ c̣n hơn cả nỗi háo hức vào chiều tối ngày mười một tháng mười
một mỗi năm, khi Oanh cùng đám trẻ con bản xứ, theo phong tục, xách
lồng đèn đi đến bấm chuông từ nhà, hát bài đồng ca "Thánh Maarten"
để được người lớn cho bánh kẹo. Ngay cả Nam cũng có nỗi háo hức
không ngờ. Làm hai chiếc lồng đèn cho con thật ra cũng là làm đèn
cho bản thân ḿnh, cho chính Nam cách đây hơn ba mươi năm. Từ
lúc đi t́m mua mấy đoạn trúc, Nam nhận ra ḿnh đang rơi vào một nhịp
chỏi hứng thú của đời sống hàng ngày, tiết nhịp đánh thức niềm vui
nào đó xa xăm trong quá khứ nhưng vẫn nằm nguyên vẹn sâu kín trong
tâm tưởng Nam. Nam thấy ḿnh cần thiết phải làm hai chiếc
lồng đèn.
Mấy bài hát thiếu nhi về chủ đề Trung Thu đă được
hát đi hát lại cả tuần nay. Oanh vẫn ṿi vĩnh ba mẹ kể chuyện Thằng
Cuội dù đă nghe Chi kể vài lần. Chi bảo: "Anh kể chuyện cho Khoa
nghe luôn, năm nay con đă hiểu được ít nhiều". Nam cao hứng, khôi
hài: "Ngày xửa ngày xưa có thằng bé chuyên môn nói dối...". Chi kêu
lên: "Không phải chuyện đó". Nam cười: "Chớ chuyện ǵ bây giờ?
Chuyện anh sắp kể có chứa giá trị thực tế của đời sống cho cả thế
giới người lớn". "Nhưng không phải chuyện em muốn anh kể cho các con
nghe", rồi Chi kể: "Ngày xưa có một thanh niên tên là Cuội, tính
t́nh hiền lành, chất phác, làm nghề đốn củi...".
Chi có tài kể chuyện rất tượng h́nh, lôi cuốn.
Chi vừa kể vừa diễn tả nét mặt, lên xuống thanh giọng trầm bổng và
thực hiện cả động tác tay kèm theo. Một lần Chi kể chuyện Ăn Khế Trả
Vàng cho Oanh và Khoa nghe, đến đoạn người anh ngồi trên lưng chim
bay qua đại dương trở về, v́ tham lam hốt quá nhiều vàng vào bao,
chim chở nặng, kiệt sức, sắp buông rơi người anh xuống biển. Chi
diễn tả thân chim kiệt sức bằng bàn tay chao qua đảo lại trước mặt
Oanh. Bất ngờ, con bé bỗng đưa cả hai bàn tay của ḿnh ra hứng bên
dưới bàn tay của mẹ. Gương mặt Oanh căng thẳng, thành khẩn, lo sợ
người anh vô h́nh sẽ bị rơi xuống biển. Khoa không hiểu ǵ, bắt
chước chị ch́a hay tay ra.
Nam và Chi sững sờ nh́n bốn bàn tay nhỏ nhắn hứng
bên dưới bàn tay Chi. Sau một thoáng im lặng, Chi nhanh trí đổi động
tác tay, cho "chim" bay vào bờ kịp thời và cho người anh bước xuống
mặt đất an toàn. Kết cuộc truyện rất có hậu. Sau đó người anh ăn năn,
trở nên hiền lành, nhân ái với tất cả mọi người và thương yêu em
ḿnh hơn. Kể từ đó, tất cả truyện cổ tích do Chi hay Nam kể cho Oanh
và Khoa nghe đều có kết cuộc tốt đẹp. Những nhân vật xấu xa, đê tiện,
những bà mẹ ghẻ, phù thủy, vua chúa xảo quyệt cuối cùng đều ăn năn,
tự chuyển hóa để trở thành người tốt lành, nhân ái. Ngồi ngoài ban công, Nam cảm nhận được cái không khí ẩm ướt, se lạnh hơn của vùng biển, báo hiệu sự chuyển mùa rơ rệt từ hè sang thu. Nam biết cây phong đầu ngơ sẽ rơi hết lá trong ṿng hai hay ba tuần, rồi bầy chim hải âu sẽ kéo về nhiều hơn, lượn trên khoảng không giữa các chung cư. Mọi chuyện nhỏ nhặt, xa lạ lúc ban đầu đă lập đi lập lại hàng năm đến trở thành quen thuộc. Nhưng điều đó lại tạo cho Nam cảm giác bất an. Nó xô đẩy Nam gần gũi thêm với cuộc sống hiện tại, đồng thời cũng vô t́nh xô đẩy Nam xa dần cội nguồn quá khứ. Có một cái ǵ đó chẳng trọn vẹn, chui rúc, gặm nhấm như một thứ vi khuẩn ray rức tâm hồn Nam.
Gió thổi gờn gợn trên mặt sông. Nam cảm thấy nhớ Chi và các con da diết dù chỉ c̣n vài ngày nữa là Nam sẽ trở lại thành phố biển với căn nhà ở tầng lầu ba. Nam nhớ lần qua gác chuông nhà thờ nhọn đâm lên bầu trời xám đục, nhớ tàn cây phong đổi màu vào chớm thu ở đầu ngơ, nhớ xe bán cá haring ăn chơi ở khu chợ gần nhà, nhớ những buổi sáng mùa đông phải cạo lớp băng đóng ở kính xe trước khi đến sở làm... Những niềm nhớ về đất nước bên kia của Nam chẳng có ǵ đặc biệt. Chúng đơn giản, b́nh thường, mộc mạc. Nhưng ngồi một ḿnh trong đêm giữa ḍng sông rộng trên chính quê hương của ḿnh sau bao năm xa cách, Nam mới khám phá rằng ḿnh yêu quê hương thứ hai tha thiết hơn là Nam tưởng. Điều này thật ra cũng giản dị, chơn chất. Nhưng với Nam nó cũng thật phức tạp và giằng co đau đớn. Ngay lúc này Nam cũng lại muốn hóa thành một cánh chim hải âu bay vút lên cao. Thật cao.
|
