Thanh Nhă

CHIA SẺ CỘNG ĐỒNG MÙA COVID 2021

VÀ HẠNH BỐ THÍ TRONG ĐẠO PHẬT

 

 

Gần hai tháng nay, Dịch Covid hoành hành dữ dội trên đất nước ta, một nơi mà trước đây được xem là xứ sở khá yên b́nh trước nạn Covid. Nơi phải hứng chịu nhiều thiệt hại nhất về người và của là Saigon, một thành phố giàu mạnh , đầy sức trẻ.

Một Saigon bệnh, một Saigon cần sự hổ trợ của các nơi khác, và vậy là cả nước chung tay chia sẻ với Saigon, từ nhân lực, dụng cụ của ngành y tế đến thực phẩm. Không ai hẹn ai, trong hoạn nạn này, Từ Tâm tự khởi phát. Tính chia sẻ cộng đồng được nâng cao.

Và tôi bỗng nghĩ đến Hạnh Bố Thí trong Đạo Phật 

 

"Bố thí" có nghĩa là làm cho rộng ra, trải rộng ra, phân chia cùng khắp. Từ đó, Bố Thí mang một ư nghĩa là: chia sẻ, san sẻ. Tiếng Anh thường dịch là Giving, Donating, hay Sharing. Trong tiếng Pàli (Phạn ngữ), Bố Thí là Dàna, hay Càga.

"Dàna" thường được phiên âm là "Đàn-na", có khi chỉ gọi tắt là "Đàn".

Bố thí là hạnh tu hàng đầu trong "Lục Độ Ba La Mật", gồm có: bố thí, tŕ giới, nhẫn nhục, tinh tấn, thiền định và trí tuệ. Bố thí cũng là hạnh tu hàng đầu trong "Tứ Nhiếp Pháp", gồm có: bố thí, ái ngữ, lợi hành và đồng sự.

 

Hạnh bố thí gồm có Tài Thí , Pháp Thí và Vô Úy Thí.

 

Tài thí gồm nội tài thí và ngoại tài thí. Chúng ta có thể cho những ǵ bên ngoài thân thể, như là tiền bạc, của cải, cơm gạo, quần áo, thuốc men, vật chất nói chung, đó là "ngoại tài thí".

Chúng ta cũng có thể đem cho những ǵ thuộc về thân thể, thân mạng của ḿnh, các bộ phận trên cơ thể, nội tạng của ḿnh như: mắt, tim, gan, thận vv . Hiến nội tạng là một loại nội tài thí.

 

Pháp thí: là đem cho tất cả những ǵ không thuộc phần nội tài thí và ngoại tài thí nói trên. Chẳng hạn như chúng ta có sở học, có kiến thức, có sự hiểu biết về một vấn đề nào đó, trong đó có giáo lư của Phật để hướng dẫn, truyền dạy, giúp đỡ cho người, một cách bất vụ lợi, không mong cầu báo đáp, không kể lể ơn nghĩa.

 

Vô úy thí: là đem cho sự không sợ hăi. Hay nói cách khác, vô úy thí là làm sao giúp đỡ cho con người bớt sự lo âu, giảm thiểu phiền muộn, hay không c̣n sợ hăi. Con người sống trên thế gian này có rất nhiều điều lo lắng, âu sầu, phiền muộn, hay sợ hăi: Thiên tai, đói nghèo, bệnh tật, cô đơn , trong đó nỗi sợ lớn nhất là cái chết. 

 

Ba hình thức bố thí này chính là sự trợ duyên thiết thực và tốt đẹp mà người con Phật nỗ lực thực hiện vì nó mang lại kết quả lợi lạc cho tự thân và cho cuộc đời, giúp con người bớt tham sân si để vui sống an yên hơn trong môi trường Thiện Lành.
 

Theo Kinh Pali, Tương Ưng Bộ, phẩm Devata-samyutta — Devas, đọan Kinh Aditta Sutta (Ngôi Nhà Bốc Cháy) cũng đă nói sự việc cần thiết của việc Bố thí như sau:

 

Kinh Ngôi Nhà Bốc Cháy*

 

Tôi nghe như vầy, một thời Thế Tôn ở gần thành Xá Vệ trong khu vườn Kỳ Đà, tu viện Cấp Cô Độc. Bấy giờ, vào lúc đêm khuya, một Thiên nữ với ánh sáng rạng rỡ vô cùng, chiếu sáng toàn bộ vườn cây Kỳ Đà. Cô ta đi đến chỗ Thế Tôn, và khi đến nơi, cúi chào Ngài, rồi đứng sang một bên. Khi cô ta đứng ở đây, cô ta đọc những câu thơ với sự hiện diện của Đức Thế Tôn:


Khi ngôi nhà bốc cháy
Của cải được cứu thoát
Là cái sẽ được dùng,
không phải bị đốt cháy.
Cũng vậy,
Khi thế giới bốc cháy
với tuổi già và chết,
Người ta nên cứu hộ [của cải mà họ có]
Bằng cách hiến tặng chúng:
những ǵ được đem ra
Th́ cũng được bảo hộ.
Những ǵ đă cho rồi
Sinh trái quả an vui.
Những ǵ mà không cho
Th́ không c̣n ǵ cả:
Bị kẻ trộm lấy đi
Hoặc vua quan chiếm giữ
Hoặc bị lửa thiêu, mất
Rồi đến lúc cuối cùng
Người ta rời bỏ thân
Với của cải của ḿnh.
Hiểu được điều này rồi
Người thông minh biết cách
Hưởng thụ và Bố thí.
Người vui hưởng và thí
Phù hợp với phương tiện,
Không bị đời chê trách
Thác sinh đến cơi trời.
(TN. Tịnh Quang chuyển ngữ)

“ Khi thế giới bốc cháy
…..Những ǵ đă cho rồi
Sinh trái quả an vui
Những ǵ mà không cho
Th́ không c̣n ǵ cả “
 

Thế giới đang bốc cháy bởi ngọn lửa vô h́nh là con virus Vũ Hán khiến bao người phải điên đảo.
 

Và Saigon với rất nhiều người tứ xứ đến mưu sinh, trong đó đa số là dân miền Trung, đang tháo chạy về quê v́ nhiều sự sợ hăi đó. Và họ đă được cộng đồng chia sẻ, từ tự phát đến có tổ chức với Hạnh Tài Thí. Sự chia sẻ này không xuất phát từ những người thấm nhuần và hiểu biết Hạnh Bố THí của Đạo Phật, mà nảy mầm, có thể chỉ từ chủng tử Thiện Lành trong mỗi con người, không khác lời dạy của Đức Khổng Tử; “ Nhân chi sơ, tính bổn thiện “.

 

Và sự chia sẻ này cũng làm ấm áp trái tim của những người được thụ hưởng, giúp họ phần nào vơi đi sự sợ hăi tật bệnh, cái chết, đói nghèo, ít nhất là trong hiện tại. Phải chăng vô h́nh chung, cộng đồng cũng đă thực hiện được một trong hạnh bố thí tốt đẹp: Vô Úy Thí .
 

Thanh Nhă

• Đây chỉ là những suy nghĩ nhỏ của người viết nên sẽ có nhiều sơ suất, mong người đọc lượng thứ.
• Bài viết này có sử dụng một số tư liệu tham khảo từ Phật Giáo org. VN và Thư Viện Hoa Sen .


 

 

Trang THANH NHĂ

THƠ

ART2ALL.NET