|
Túy Việt
SWAZILAND

T́nh nghĩa
Thầy - Tṛ
Swaziland tọa lạc
trên vùng núi caọ Ở đây mưa nhiều nhưng không có sông v́ bao
nhiêu nước đều chảy xuống đồng bằng hết. Do đó họ không
trồng được lúa. Sản phẩm nông nghiệp chính yếu ở đây là mía
và công nghiệp quan trọng là đường mía. Cây mía là nguồn
sống cho nên nó được trồng, chăm sóc, nghiên cứu rất kỹ
lưỡng. Tôi đến thăm Trung tâm Nghiên cứu Savanna Research
Camp trong khu bảo tồn Mbuluzi.
|

Ruộng mía |

Công ty đường mía |
Đây là nơi dành cho các nghiên cứu sinh
bậc cao học cho sinh viên trong nước cũng như du học sinh.
Các chương tŕnh nghiên cứu được hợp tác bởi Đại Học
University of Florida, dưới sự hướng dẫn của Giáo Sư Bob
McCleery .
|

Các anh (từ trái): Mamba, Mduduz, Lukhele
|

Dự án nghiên cứu
|
Tôi đến thăm và được nghe hai anh sinh viên Lukhele và
Mduduz thuyết tŕnh dự án nghiên cứu của hai anh. Một đề tài
rất rộng bao gồm từ đất, nước, năng suất của cây, thời tiết,
cây cỏ, động vật và vi sinh vật v..v.. Anh nói thao thao bất
tuyệt, không biết trong bao lâu. Tôi nghe đến ngẩn ngơ
không ghi lại được ḍng chữ nào. V́ thế sau buổi thuyết
tŕnh, tôi hỏi anh Lukhele có tài liệu in hoặc trang nhà th́
cho tôi biết, tôi sẽ dành th́ giờ đọc lại sau. Anh vui vẻ
cho tôi một bản thảo dự án nghiên cứu của anh. Thấy không có
tên ai trên đó tôi yêu cầu anh viết thêm tên tác giả vào.
Anh đă viết tên anh, tên người bạn và tên người nhân viên
phụ trách hành chánh của trung tâm. Anh cũng không quên ghi
thêm tên hai vị Thầy giáo hướng dẫn anh: Professor Robert A.
McCleery và Professor Ara Monadjem.
Đây là điều làm tôi cảm động và khâm phục anh quá. Một chi
tiết nhỏ đă chứng tỏ một tinh thần lớn: ḷng biết ơn và ḷng
tự trọng của anh. Bản thảo mới chỉ là các nét đại cương nêu
lên các điểm cần nghiên cứu, thế nhưng anh biết đó không
phải là sản phẩm hay công lao của riêng anh. Anh không lạm
dụng công sức tinh thần của bạn anh. Anh cũng không quên để
có được bản phác thảo ḥan chỉnh th́ không thể thiếu sự
hướng dẫn, góp ư hay sửa chữa của những người Thầy, người mà
anh đang mang ơn truyền thụ kiến thức, và do đó địa vị của
những người Thầy luôn luôn ở trên cao trong tinh thần của
anh. Tôi xin cảm ơn Anh Lukhele, Anh đă nhắc nhở tôi hăy tâm
niệm, tri ân Thầy Cô giáo, t́nh nghĩa Thầy - Tṛ là vô song,
không có ǵ so sánh được ./.
****
Viết thêm
Trước chuyến đi, tôi t́m xem tin tức trên nét, thấy người
dân Swaziland sống trong các căn nhà h́nh tṛn gọi là
beehive. Đến nơi, tôi được biết:
Nhà loại này h́nh như chỉ c̣n trong lịch sử, người dân ngày
nay ít ai xây nhà kiểu này. H́nh sau đây là của một khách
sạn, họ tái hiện h́nh ảnh lịch sử của Swaziland cổ mà thôi.
Theo đây th́ ngày xưa mỗi khi người chủ gia đ́nh cưới thêm
một bà vợ mới th́ ông sẽ dựng cho bà ấy một căn beehive. Có
bao nhiêu vợ th́ có bấy nhiêu căn, tất cả được bao quanh bởi
một hàng rào. Một khu rào như vậy gọi là một cộng đồng.
|

Một căn beehive |

Một cộng đồng beehive
|
Beehive không có cửa sổ, chỉ có một cửa ra vào, thường th́
thấp hơn chiều cao của người lớn, mỗi khi bước vào th́ phải
cúi đầu xuống. Mục đích của cửa vào thấp là để đề pḥng giặc
cướp, khi tên cướp muốn xông vào nhà th́ phải cúi đầu xuống,
khi đó người sống trong nhà chỉ việc cầm gậy đập vào đầu tên
cướp là xong.
Để đề pḥng giặc cướp, bên ng̣ai ṿng rào của một cộng đồng
người ta dựng một nhà gác nhỏ và giao cho một cô gái trẻ đẹp
canh gác. Khi có cướp đến th́ cô gái sẽ ra tiếp chuyện và cố
gắng thuyết phục cho bọn cướp rút lui. Phần lớn các cuộc
thương thuyết đều thành công.
Tôi hỏi anh Bob rằng trong trường hợp bọn cướp không xông
vào nhà chỉ đứng xa xa bên ngoài rồi bắn tên lửa vào th́
sao? Anh đáp: "ôi chao! đó là tai hoạ thiệt rồi…"
Xem lai
phần một: Chuyện nhà vua
art2all.net |