|
TR̉ CHUYỆN VỚI KHOẢNG KHÔNG TRƯỚC MẶT
TẬP II - NƯỚC
MẮT ĐÀN ÔNG
25.2.2021 - Kể tiếp bạn nghe, bạn biết không, tính ra là ḿnh đă ngủ được 3 đêm tại nhà mới thôn Phú Thuận và 4 ngày lao động nhỏ lớn tại đất nầy lúc bấy giờ. Sáng hôm sau, ḿnh quan sát kỹ cảnh vật chung quanh nhà và công việc đă làm vừa qua, ḿnh vẫn thấy c̣n một ít thiếu sót, tạm gọi là chưa hoàn chỉnh. Chẳng hạn như nhà vệ sinh chưa có nắp đậy lổ đi đại tiện, chưa có thuốc diệt khuẩn để rắc xuống hầm cầu. Ḿnh đă nghĩ ra cách chế biến thuốc diệt khuẩn, nhưng v́ cách nầy phải chờ bếp lửa thật nhiều tro mới có cái để xử dụng. Tạm thời, ḿnh phải lên phố mua một ít vôi bột về rắc tạm. Về vấn đề củi đốt, cũng may anh Uẩn c̣n để lại một ít nên cũng đủ để dùng tạm qua ngày. Tuy vậy, ḿnh cũng phải tranh thủ ngay hôm sau lên đồi nhỏ sau nhà chặt một ít củi cây tươi về chẻ phơi để kịp khô đặng ngày sau có củi xử dụng. Bạn ơi, khi nào bạn mua nhà mới th́ bạn mới thấy, đụng tới đâu cũng thấy thiếu, thấy cần. Hihi…ai nghe ḿnh nói chuyện với bạn chắc họ tưởng ḿnh giàu lắm, oai lắm. Nghe về nhà mới mua, tưởng đâu là nhà lầu xây hay ít nhất cũng nhà xây cấp bốn khang trang thoáng rộng nhiều pḥng. Họ đâu biết được nhà ḿnh thuộc loại nhà gỗ xiêu vẹo, chỉ một gian chính giữa vừa thờ vừa đặt giường cho cha con nghỉ đêm. Phía sau vách là chái bếp và là chỗ chất củi đốt. Chỉ chừng đó thôi cũng được rồi. Biết chừng nào là đủ, chừng nào là thiếu? Cái thiếu nhất của ḿnh lúc bấy giờ là thiếu mẹ các cháu. Thế thôi! ~~oo0oo~~
Ḿnh lên trên phố về, mua được một ít vôi bột, một cục xà pḥng đá để rửa chén. Ḿnh cũng ghé qua nhà bác Tám Tham chặt một ít cây chà về bó chổi quét nhà. Sau vườn nhà bác Tám nhiều cây nầy lắm. Theo ḿnh thấy, dùng cây nầy cũng tiện lợi, không phải bỏ tiền ra mua mà cũng khá được việc. Dĩ nhiên loại chổi chà tước bằng cọng dừa thường bán ngoài chợ cứng cáp hơn nhưng phải bỏ tiền ra mua. Vậy theo bạn, cái nào tiện hơn trong hoàn cảnh của ḿnh lúc bấy giờ? Hihi…! Gần 3 giờ chiều hôm đó, ḿnh ra sau đồi kiếm một ít củi đem về chẻ phơi cho kịp nắng. Trên đồi ḿnh thấy cây dẻ con nhiều lắm, củi dẻ phơi mau khô, lại đượm lửa, rất tốt. Ḿnh lội trên đồi chưa đầy một giờ, vác về được một bó củi dẻ, ḿnh đoạn ra từng khúc một, mỗi khúc chừng 6 tấc rồi chẻ nhỏ trải ra phơi. Cách sau nhà ḿnh khoảng 20 mét, có một con lạch nhỏ, nước bắt nguồn từ suối thác Thiên Thai gần nhà ḿnh chảy ra rồi đi về đâu ḿnh cũng chưa được rơ. Ḿnh mới tới thôn Phú Thuận có 3 ngày nên cũng chưa t́m hiểu kỹ địa phận quanh đây, nhất là về mặt địa lư. Ḿnh thấy bà con quanh xóm thường ra con lạch lấy nước về dùng trong việc nấu nướng, ḿnh cũng bắt chước làm theo. Ḿnh đổ đầy nước vào một cái thạp lớn, thạp của bác Tám Tham cho mượn khi vừa mới dọn nhà. Bà con quanh nhà ḿnh cũng tử tế lắm, họ thấy nhà ḿnh thiếu thứ ǵ cũng san sẻ, giúp đỡ. Dân ở thôn Phú Thuận đa phần sống bằng nghề nông, làm rẫy, làm ruộng, nhất là nhà nào cũng có một vườn hồng ăn trái. Tuy nhiên, họ c̣n làm nhiều nghề tay trái khác như đi đốt than, bẻ măng, săn thú. Thậm chí, ở gần nhà ḿnh có anh Mươi Phước, ngoài nghề nông, anh cũng thường hay khai thác cát nơi suối Thiên Thai để bán cho thợ xây dựng. Nói chung, họ làm rất nhiều nghề kể luôn cả nghề bưng bê bán nông sản dạo dưới đèo Ngoạn Mục của cánh đàn bà con gái Phú Thuận. Nhờ đa ngành nghề như thế nên kinh tế địa phương có phần thong thả, dễ thở. Nay mai chắc ḿnh cũng được thở lây. ~~oo0oo~~
Một hôm đi trên đường nhựa nh́n xuống, thấy lúa đă chín vàng quá rồi, ḿnh qua hỏi thăm anh Mươi Phước cách thức thuê thợ gặt lúa như thế nào? Cả đời, ḿnh có rành việc nầy bao giờ đâu! Mà lúc bấy giờ chắc anh ấy lên rẫy rồi, h́nh như thím Phụng có nhà, vậy hỏi thím Phụng cũng được, nhà thím Phụng cạnh sát nhà ḿnh, tiện hơn. "Thím chưa đi làm?" – ḿnh hỏi vọng qua. Thím trả lời: ” Chưa cậu, c̣n bận xắt một ít chuối cho heo ăn, chút nữa tôi mới đi”. Ḿnh vội chạy qua nhà thím bắt chuyện ngay, ḿnh hỏi chung chung về việc thuê người gặt, đập lúa th́ thím cho biết, ở đây không có chuyện thuê mướn ǵ cả, chỉ làm dồn công với nhau thôi. Có nghĩa là nhà ḿnh có việc ǵ phải làm bao nhiêu ngày, th́ mượn anh chị em trong xóm đến lao động giúp ḿnh bấy nhiêu ngày, mai mốt nhà họ có việc th́ ḿnh đến làm trả công tương xứng số ngày họ đă làm cho ḿnh, vậy thôi. Không đợi ḿnh thắc mắc, thím nói tiếp:” Cậu qua bên nhà con hai Giỏi, con bác Tám Giỏi, nó chuyên phụ trách kêu lao động làm giùm việc nầy”. Vâng, cám ơn thím – ḿnh trả lời. Ḿnh vội chào thím Phụng và chạy liền qua nhà chị hai Giỏi, chị cũng đang xắt chuối, thấy ḿnh, chị ngừng tay. Không đợi chị hỏi, ḿnh vào đề ngay:” Không giấu ǵ chị, sào lúa em mua của anh Uẩn nay đă chín vàng, nhờ chị giúp kêu giùm một số người làm dồn công, nghe thím Phụng giới thiệu thế?”. Chị Giỏi bỏ dao xắt chuối xuống, suy nghĩ và nói:” Chà, không biết tính sao đây. Cậu là người mới quá, không biết họ có chịu giúp không? Chừng chiều tối, tôi sẽ cho cậu biết. Dĩ nhiên là tôi sẽ cố gắng thuyết phục họ.” "Dạ, mọi sự nhờ chị." Ḿnh cám ơn chị rồi chào chị ra về. Bạn à, chị Giỏi suy nghĩ về chuyện xin làm dồn công của ḿnh cũng đúng thôi, v́ ḿnh là dân lạ mới tới, tướng tá lại có vẻ thư sinh, không biết có đủ sức khỏe để trả công lại cho người ta hay không? Hơn nữa, theo như lệ thường ở thôn nầy, người mới tới nhập cư phải làm công cho người ta trước đă, rồi sau đó mới được trả công lại. Tuy nhiên, trường hợp của ḿnh hơi đặc biệt, lúa đă chín đến nơi nên ḿnh hy vọng sẽ được bà con thương, giúp giùm. Ḿnh đang ngồi dưới bếp phụ con bé chụm lửa nấu nồi cơm chiều, củi mới chặt về, phơi chưa được khô lắm nên con bé đun bếp bị khói tỏa quá chừng, làm ḿnh phải một phen hú vía. Đang cong lưng thổi lửa th́ nghe bé gái con chị Giỏi kêu ôi ối, ḿnh ngẩng mặt lên th́ cũng vừa lúc nó chạy đến bên, vừa nói vừa thở hổn hển. Nó bảo:” được rồi” Nó nói bỏ đầu bỏ đuôi làm ḿnh chẳng hiểu ǵ cả. Ḿnh hỏi lại nó rất nhiều lần th́ mới hiểu được ra sự việc. Vậy là ḿnh đă được bà con giúp gặt lúa giùm. Ngày mốt, 7 giờ sáng sẽ bắt tay vào việc, số lao động gồm 4 nữ 1 nam, không kể ḿnh. Ḿnh phải chuẩn bị cho họ hai bữa ăn nửa buổi, không cần cầu kỳ, đơn giản thôi, như là khoai lang khoai ḿ cũng tốt, có cả nước uống nữa. Để chắc ăn, một chút, khi nồi cơm đă chín, ḿnh sẽ qua hỏi lại chị Giỏi lần nữa để chị ấy xác định đặng cho ḿnh yên tâm. ~~oo0oo~~
Hôm ấy là ngày 06 tháng 4 năm 1976, ngày ghi dấu chính thức ḿnh là một nông dân chính hiệu, là ông chủ của một sào ruộng lúa nước, chủ một sào rẫy khoai ḿ, chủ một căn nhà gỗ, chính chủ. Thấy oai không bạn? Thêm nữa, ḿnh c̣n oai hơn v́ được đứng chỉ tay năm ngón, nh́n các anh chị em gặt lúa giùm để ḿnh học việc. Thật là thú vị. Nói vui với bạn thôi, ḿnh là người biết thích nghi với “ thượng vàng hạ cám” nên vụ lúa tới, ḿnh hứa với bạn, ḿnh sẽ gặt lúa tốt cho bạn xem. Chưa biết rồi sẽ biết, phải không bạn? Ḿnh luôn nghĩ, chỉ ta làm khó công việc, công việc chẳng bao giờ làm khó được ta. Tài sản ḿnh có đầu tiên lúc bấy giờ tại thôn Phú Thuận, xă Lạc Nghiệp, huyên Đơn Dương, tỉnh Lâm Đồng là 08 thùng lúa mới vừa gặt xong cuối ngày 06 tháng 4 năm 1976. Ở Phú Thuận, ngộ ghê, mỗi lần gặt lúa người ta hay đong đo bằng cái thùng gánh nước, khoảng 20 kg. Một sào ruộng của ḿnh vừa mới gặt xong chỉ được 08 thùng. Làm ruộng ở đây hơi cực, năng suất lại kém, v́ nhiều nguyên do, nguyên do chính là đất có nhiều phèn và chim chuột thường xuyên quấy phá. Bù lại, trồng khoai ḿ th́ rất đạt, rất năng suất. Ở Phú Thuận người ta thường trồng hai loại cây ḿ, loại ḿ G̣n để ăn và ḿ Ấn Độ để sản xuất bột, loại nào củ cũng rất lớn. Kể chuyện với bạn đến đây, ḿnh lại muốn gởi đến bạn một cảm giác khó tả của ḿnh vào thời điểm lúc bấy giờ là: mừng… v́ đă sở hữu được một sào khoai ḿ và một sào lúa nước, cái an yên trong tâm trí ḿnh là đó và cái làm cho các con ḿnh no bụng cũng là đó. Cũng như sắp tới đây, chừng cuối năm 2022 tới, ḿnh xuất bản tập sách DƯ ÂM gồm Văn, Thơ, Nhạc - kèm dưới tựa sách một câu như sau: "Chỉ có chừng đó thứ trong đời. Bạn thích đọc? Cứ cầm một tập về đọc, không phải trả tiền nong ǵ cả. Cám ơn!”
Tuyền Linh
|
