|
PHẠM NGỌC LƯ
Đề thơ trước mộ thanh xuân
Có người bảo ta ngu Không thèm ăn thóc nhà Chu Bỏ về quê ăn cỏ Có kẻ khoái ta ươn gàn càn rỡ Dám chê rượu nhà Tần Thứ rượu cung đ́nh của phường hiển vinh qúy tộc Tuổi mới ba mươi Có ai ngờ ta uống hèn nuốt nhục Lấy giẻ rách che tai Cắm chông gai rào miệng Nhặt nhạnh gia tư ít đồ tế nhuyễn Trèo lên xe trâu Lui về quê kiểng Mài răng gặm nhấm cái thanh bần
Lượm lặt nứa tre che căn lều nhỏ Phên cửa phong phanh suốt ngày no gió Người quen tâng bốc gọi mao lư Kẻ nôm na kêu đích danh nhà cỏ Chẳng hay ho ǵ cỏ với mao Thời bất lợi voi đành làm chó Phong tống thời lai giun đất hóa rồng
Góp nhặt chợ trời đầy hai túi chữ Túi đựng thánh hiền kê đầu giường ngủ Túi đựng tầm phào Lộn tùng phèo phàm phu tục tử Thoải mái gác chân Lựa trong gia tài một mớ phong vân Đem ra chợ chiều rêu rao thanh sắc Tội cô láng giềng thật thà nháy mắt Khổ chị góa chồng mời mọc môn khoai !
T́m trong gia phong mấy lời răn dạy Hiểu đâu nhất thời Đâu là vạn đại Than ôi ! Cái khôn mới hôm qua Hôm nay bỗng trở thành cái dại Quay lưng với đời ư ? Ḍng đời cuồn cuộn Biển đời lợn cợn Bảy đục ba trong Quay mặt với người ư ? Mặt người sắc nhọn Biển người sao mà ghê rợn Đua chen hôi lợi ḅn danh Đâu dám ví ḿnh với Đào Uyên Minh (*) Tụng Quy khứ lai từ Cứ ngỡ chính ḿnh đang u hoài cảm thán
Ngộ dĩ văng chi bất khả gián Tri lai dă chi khả truy (**) Hề ! Mời quá khứ nâng ly Hề ! Mời vị lai so đũa Ta như kẻ lỡ thời Giỏi giang ǵ mà tri với ngộ Chỉ biết hôm nay giày rơm áo cỏ Vinh danh quân tử cố cùng ! (***)
. . . . .
Ba mươi năm bổng… bồng… bông Ngơ ngác quay về gia hương cố thổ Lá tre lợp dày mái cỏ Băo giông quằn quại mao lư Bao nhiêu năm ta vẫn c̣n ngu Sáu mươi tuổi chắc ǵ không càn rỡ Dẫu đọc hết một trăm bồ chữ Vẫn thua đau một đứa ḷn trôn ! Đứng giữa chợ chiều Sao nhớ chị khoai môn Bỗng thương năm xưa cô láng giềng thuần phác Lướt thướt mây trôi Dập dờn tóc bạc Một ḿnh ta…
Như bóng ma nhô lên từ đêm thiên cổ Một ḿnh ta lơ ngơ chôn nỗi niềm ly gia biệt thổ Nền nhà xưa mọc lên nấm mộ Chữ đề bia tức tưởi tím bầm : Ghê thay ! Thiên địa phong trần Nơi đây… yểu mệnh thanh-xuân-một-người !
PHẠM NGỌC LƯ tháng 11 - 2006
--------------------------------------------------------------
(*) ĐÀO TIỀM ( 365 – 427 ) tự là UYÊN MINH, người đời Đông Tấn. Ông làm huyện lệnh ở Bành Trạch, chán cảnh phải ḷn cúi quan trên, than thở, “ta đâu phải chỉ v́ 5 đấu gạo (tức lương bỗng) mà phải khom lưng ư ?”. Ông bèn trả lui áo măo cho triều đ́nh, quay về quê ẩn cư, viết bài Quy khứ lai từ để bày tỏ chí hướng. Người đương thời rất ngưỡng mộ sự cao khiết của ông, tặng ông danh hiệu Tĩnh Tiết Tiên sinh.
(**) Hai câu nầy trích trong Quy khứ lai từ. Nghĩa : nhận ra rằng chuyện dĩ văng là không thể ngăn lại được. Biết chuyện tương lai th́ có thể đuổi theo. Phan Kế Bính đă dịch Quy khứ lai từ ra thơ song thất lục bát. Hai câu nầy ông dịch thoát ư : Ăn năn th́ sự đă rồi Từ nay nghĩ lại biết thôi mới là
(***) Quân tử cố cùng; tiểu nhân cùng nhi lạm hỷ ! ( Khổng Tử, sách Luận Ngữ ). Người quân tử cố chịu đựng với sự khốn cùng. Kẻ tiểu nhân gặp khốn cùng th́ làm điều tham lạm.
Nhạc nền : Lời Thiên Thu Gọi - Trịnh Công Sơn - Trần Thái Hoà hát .
|
