|
HỌA MI
-Không có chi mô. Anh yên tâm. Em chỉ chợt một tí ở tay thôi. -Để tôi đưa em về. -Dạ không, cám ơn anh. Nhà em ở gần đây rồi. -Em đă nói rồi, không can chi mô mà. -Thôi anh đi đi, nhà em ở nơi rồi tề. Mạ em mà thấy em đi song đôi với anh, tưởng em có chi với anh về nhà mạ em đánh chết. -Thôi anh đi đi, đi lẹ lên, sắp tới nhà em rồi.
Tôi ngẩn ngơ nh́n theo dáng em dần khuất trên đường…Giọng nói đầy lo lắng rất dễ thương, đáng yêu, lúc trầm, lúc bổng, khi ngân cao, lúc xuống thấp thánh thót nghe nhẹ như tiếng chim hót của em đă quyến rũ tôi. Đậu vào trường Đại Học Sư Phạm Huế nên tôi phải từ giă quê hương xứ Quảng ra Huế trọ học. Một chiều lang thang ở Vỹ Dạ, đến con đường ngang qua trước cổng trường Đại Học Sư phạm th́ xe của tôi đụng vào người em. Em không té nhưng guidon xe đạp của tôi đánh mạnh vào cánh tay em. Em vừa xoa tay trong dáng điệu sợ hăi lại vừa mắc cỡ. Tôi giật ḿnh xuống xe xin lỗi em và thế là giọng nói cùng tính cách nhỏ nhẹ, dịu dàng của gái Huế đă âm thầm cuốn hút tôi - một chàng trai xứ Quảng ngơ ngơ, ngác ngác lần đầu tiên đến Huế. Tôi không hiểu sao gái Huế lại có giọng nói nhẹ, đáng yêu đến thế. Bị người ta tông xe vào người nhưng giọng nói của em vẫn nhẹ nhàng, dịu ngọt: “ Không có chi mô… em chỉ bị chợt tay một tí… Cám ơn anh, nhà của em cũng gần đây rồi”. Cũng chính câu trả lời ngọt ngào của em mà tôi đă phải trải qua những đêm dài khó ngủ trong tâm trạng ân hận của người có lỗi đan xen với t́nh cảm đặc biệt của tuổi mới lớn dành cho em. Tôi cứ lang thang cùng chiếc xe đạp trên đường Lê Lợi đoạn đường ngắn mà tôi đă gặp em. Chỉ dừng xe. Yên lặng - ngắm. Rồi những tháng ngày dài sau đó, tôi mạnh dạn theo em, t́m mọi cách gặp để chinh phục t́nh cảm của em… Thật khó khăn khi tiếp cận em. Em hiền nhưng “khó” quá. Nhưng rồi, qua ngày tháng chịu khó v́ yêu tôi cũng tiếp cận được em vào một chiều đông xứ Huế. Mùa đông Huế buồn quá. Con đường trước cổng trường Sư Phạm chạy dài về Đập Đá, qua bờ bên kia là Vỹ Dạ lại buồn hơn. Nhà em ờ đó. Cây ủ rủ thu ḿnh. Không gian lặng lẽ với gam màu lam đậm vào đông của Huế như che dấu được h́nh ảnh của hai đứa tôi nhạt nḥa trên đường. Đối diện nhà em là ngôi nhà màu hồng có bậc cấp cao, dáng nhà được thiết kế sang trọng , hài ḥa rất nghệ thuật. Dấu xưa c̣n lại của cố Đại sứ Việt Nam tại Thái Lan - cụ Nguyễn Khoa Toàn, người cũng đă từng đạt Giải Mỹ Thuật Trang Trí ở Paris. Bên em, tôi can đảm gợi ư và làm quen được em sau những ngày tháng vô cùng vất vả. Gái Huế khó làm quen quá. Tôi tâm sự nhỏ với ngưởi bạn thân ở quê. Anh ấy cười. Nụ cười nhẹ nhưng đầy ẩn ư. Những lần đi bên em, nghe em thỏ thẻ tôi đă mê giọng nói cùng sự dịu dàng của em… Em đă chiếm lĩnh trái tim tôi. Tôi đă yêu em mất rồi. Tôi quên hết lời mẹ, lời cha dặn ḍ trong ngày hai người tiễn chân tôi ra Huế trọ học. Với tôi lúc này, ngoài việc học ra, những ǵ c̣n lại đều là “em”. Tôi muốn nghe giọng Huế ngọt ngào của em - tiếng chim họa mi, nghe hót suốt ngày cũng không cảm thấy chán. Tôi say sưa nghe em thánh thót trong những lần chúng tôi gặp nhau. Tôi kể vể quê hương tôi cho em nghe. Em liến thoắng: -A, anh là người Quảng há. Em đọc câu ni cho anh nghe, nhưng nghe xong anh đừng giận em hí. Nghe người ta nói, em lập lại chơ không phải em nói mô nghe : « Quảng Nam hay căi, Quảng Ngăi hay co, B́nh Định hay lo, Thừa Thiên… ». Nói đến Thừa Thiên em ngưng lại. Tôi nh́n em cười (tế nhị nên tôi không hỏi lại em). Rồi em tiếp. Anh có hay căi không. Anh đừng căi với em nghe. Căi qua, căi lại, rồi tức, rồi giận nhau em sợ lắm. Nghe em nói, tôi bật cười. Thương em vô cùng. -Mạ em nói, con gái phải hiền lành, nết na, thùy mị, dịu dàng, đằm thắm, ăn nói phải từ tốn, nhỏ nhẹ. Anh đừng thấy rứa mà ăn hiếp em nghe. Mỗi lần gặp em tôi đều t́m cách gợi cho em nói để được nghe giọng Huế của em. Tôi cảm thấy ấm ḷng, thích thú khi nghe em rót mật vào tai. Tôi đặt tên em là Họa Mi. Tôi mê giọng nói nhẹ rất dễ thương của em. -Huế hay mưa, buồn chi lạ. Nh́n mưa em cảm thấy buồn ghê. Anh có buồn khi nh́n mưa không. Em thương anh v́ anh xa nhà… nhưng mà… có em bên cạnh rồi anh cũng đỡ buồn phải không anh… Tôi gật đầu rồi giới thiệu con sông Thu Bồn ở quê tôi. -Rứa há. Quê hương anh có sông Thu Bồn. Sông Thu chắc cũng đẹp anh há. Nhưng mà sông nào cũng thua sông Hương của em hết... Rồi em tiếp tục thánh thót nghe như tiếng chim Họa Mi hót ‘nhảy nhót trong lồng’ nhưng vui tươi, đầy sức sống. -Sông Hương đẹp, gái Huế xinh, ngoan, dễ thương. Anh có cảm nhận được như rứa không anh. Anh ơi, sông Hương đẹp, thơ mộng nhất là buổi sáng khi ḍng nước nhẹ trôi đẩy những chiếc đ̣ dọc của buổi b́nh minh lướt trên mặt nước trong xanh ; mà đứng từ xa người ta có cảm tưởng sông Hương như một tấm thảm nước màu ngọc bích dát bạc trang điểm thêm cho vẻ đẹp trang đài của Huế. Cho nên Huế đẹp, Huế thơ, Huế mơ, Huế mộng một phần là nhờ sông Hương. Nhưng mà thôi, (giọng nói của em nũng nịu kéo dài) sông quê anh cũng đẹp không thua chi sông Hương. Mỗi con sông đều có một vẻ đẹp riêng. Em cười rồi thỏ thẻ. Anh ń, nhà thơ Tế Hanh đă có lần dẫn em về thăm con sông quê của anh rồi đó. Sông Thu cũng thơ mộng lắm à nghe. Rồi Họa Mi mơ màng cất tiếng hót… « Quê hương tôi có con sông xanh biếc… Nước gương trong soi tóc những hàng tre… » Em đă đọc liền mạch bài thơ «Nhớ con sông quê hương » của Tế Hanh làm tôi xúc động và có cảm tưởng như chính em là tác giả của bài thơ bởi giọng đọc sâu lắng đầy cảm xúc và «rất Huế » của em. Rồi em mỉm cười giải thích. -Con sông quê anh cũng đẹp và duyên dáng lắm đó nghe anh cho nên Tế Hanh mới miêu tả những hàng tre soi bóng xuống ḍng nước trong xanh như h́nh ảnh của người thiếu nữ duyên dáng đang thả hồn soi mái tóc dài của ḿnh trong gương. Phải rứa không anh. Ôi, duyên quá. Gái Quảng cũng không thua chi gái Huế, anh hè. Không trả lời. Tôi lặng lẽ vuốt tóc em, hương bồ kết thoang thoảng làm tôi ngây ngất… Kể cả những lúc em hờn dỗi, giọng Huế của em cũng cuốn hút tôi theo những thanh âm lúc trầm, lúc bỗng thoát ra từ chiếc miệng xinh xinh nũng nịu của em : -Thôi, em không biết mô. Răng chiều hôm qua anh không đi đón em. Rứa, thương em răng không lo đi đón em cho sớm, bắt em đứng chờ cả buổi. Dị ̣m. Lần sau anh mà c̣n như rứa, em không nói chuyện với anh nữa mô. Em cười. Nụ cười đôn hậu rất duyên. -Thôi, em tha cho anh đó, chúng ḿnh đi một ṿng dọc theo sông Hương anh nghe. Gió sông lồng lộng mát quá. Em rất hạnh phúc khi đi bên anh. Những từ địa phương Huế - răng, tê, mô, ri, rứa… đơn giản, mộc mạc, là lạ… của em đă cuốn hút, làm say đắm ḷng tôi… -Rứa há (mắt em mở to, tṛn, rất xinh). Ngày mai, anh về quê ?!!! Anh có nhớ em không. Cho em gửi lời chào con sông quê của anh nghe. Khi mô anh về lại Huế. Em chờ anh. * * * Sân trường yên ắng - một không gian nhỏ nhắn ôm ấp, che chắn yêu thương. Nắng vàng, gió nhẹ đẩy những sợi tơ trời trắng muốt băng qua hành lang dẫn vào các lớp học. Một sợi tơ vô t́nh bay vào lớp khẽ khàng đậu trên bàn giáo viên. Trời xứ Quảng bỗng cùng tôi xôn xao trong nỗi nhớ - yêu thương , ngọt ngào. Cầm nhẹ sợi tơ trời mềm mại trong tay - tôi nhớ em. «Tơ hạnh Phúc », em nói trong một lần cùng tôi đuổi bắt tơ trời trong vườn cau nhà em ở Vỹ Dạ… Tốt nghiệp Sư phạm tôi từ giă em về thăm quê và hẹn em ngày trở lại ... Xứ Quảng vẫn b́nh yên, êm đềm đón tôi trở về như ngày đầu chia tay. Và ngày tôi chuẩn bị trở lại Huế là một ngày buồn. Con không thể bỏ cha, bỏ mẹ và các em ra đi lúc này. Cả gia đ́nh đang cần con. Mẹ tôi khóc, cha tôi buồn, các em ba đứa đang cần bàn tay chăm sóc của tôi. Anh đừng đi, ở quê ḿnh dạy học cũng được mà anh. Suốt một tuần lễ tôi sống trong dằn vặt của yêu thương - thương mẹ, thương cha, thương các em và nhất là thương nhớ Họa Mi, người t́nh đầu đời của tôi… Quê hương xứ Quảng níu bước chân tôi và thế là tôi quyết định ở lại. Với tấm bằng tốt nghiệp loại giỏi và đỗ thủ khoa Ban Việt Hán, nhưng tôi phải dạy ở một trường Trung học tư thục thay v́ nhiệm sở của tôi tại một ngôi trường lớn và có tiếng của Huế. Bạn bè tiếc thầm cho tôi… Tôi lập gia đ́nh sau những tháng năm lạnh lùng trôi. Vợ tôi, một cô gái xứ Quảng dạy cùng trường với tôi, hiền, chân quê; nhưng đôi mắt đôi lúc cũng nổi sóng v́ hờn ghen với cô nàng Họa Mi nào đó lẩn trốn trong tôi. -Thưa thầy, em đọc. Tôi giật ḿnh, cố giữ giọng b́nh thản. -Em đọc đi. Phương Hương, cô học tṛ nhỏ nhắn hiền lành, mơ màng dẫn hồn ḿnh vào bài thơ t́nh của Hàn Mặc Tử: Sao anh không về chơi thôn Vĩ Nh́n nắng hàng cau nắng mới lên .....
Áo em trắng quá nh́n không ra Ở đây sương khói mờ nhân ảnh Ai biết t́nh ai có đậm đà Đây Thôn vỹ Dạ - Hàn Mặc Tử
Phương Hương ngừng đọc. «Nhớ con sông quê hương » của Tế Hanh đang trỗi dậy trong tôi. Cũng giọng đọc nghe như hát. Tôi nh́n Phương Hương ngờ vực và t́m thấy ở đó một Họa Mi thừ hai. -Cảm ơn em, em đọc lại một lần nữa ! -Dạ. Đây Thôn Vỹ Dạ - Hàn Mặc Tử. -« Sao anh không về chơi thôn Vỹ ?» - giọng em ngậm ngùi…Cuối bài thơ em xuống giọng thổn thức: « Ai biết t́nh ai có đậm đà ». Bài thơ chấm dứt. lớp học im phăng phắc. Cả thầy và tṛ đă bị Phương Hương lôi cuốn bởi lời thơ và giọng đọc gợi h́nh, gợi cảm. Tôi không nhận xét cách đọc của cô học tṛ như những lần trước mà để cho các bạn nhận xét. Lớp học sôi động hẳn lên. Một bàn tay của một nam sinh ở cuối lớp đưa lên rồi từ tốn đứng dậy sau lời mời của thầy giáo. -Thưa thầy, Phương Hương đọc thơ hay, giọng đọc diễn cảm, đúng yêu cầu đọc. Ở bài thơ này em phát hiện một « dẫn dắt » t́nh cảm mới của Phương Hương khi bạn thể hiện bài thơ. Lần đọc đầu tiên, bạn không đọc tựa đề mà đi ngay vào bài thơ. Ở lần đọc thứ hai, Hương đọc tựa đề và tên tác giả rồi mới vào bài thơ. Phương Hương cho cả lớp biết dụng ư của bạn. Phương Hương mơ màng với gương mặt thoáng buổn, hiền lành, thánh thiện. -Thưa thầy và các bạn, lần đầu em đọc tựa đề sau khi đọc xong bài thơ để thay lời tác giả gửi đến người nghe tâm t́nh riêng của ḿnh. Lần đọc thứ hai, em đọc tựa đề trước khi đọc bài thơ để giúp ai đó gửi gắm tâm trạng của ḿnh khi được nghe bài thơ. Cả lớp vỗ tay. Tôi thật sự xúc động. -Cám ơn các em. Nghe lời giải thích của cô học tṛ ḷng tôi bỗng chùng lại, nhớ thương ngọt ngào h́nh ảnh của Họa Mi trên thềm hoa cau rụng năm nào trong vườn xưa Vỹ Dạ Huế. Giữa Phương Hương hôm nay và Họa Mi ngày xưa có một điểm chung nào đó mà tôi chưa kịp nhận ra. *** Xứ Quảng mấy hôm nay mưa kéo dài lê thê giống như trời mưa ở Huế. Gió lành lạnh. Cái lạnh làm tê tái ḷng người. Tưởng sẽ quên được em và Huế nhưng rồi ở đâu, nơi đâu cũng có Huế và em với bốn mùa xuân, hạ, thu, đông cùng mối t́nh đẹp và lăng mạn của tôi và em trên đất Huế. Tôi thẩn thờ trong sân nhà ôm mưa vào kỷ niệm. « Chiều ni mưa coi chừng Đập Đá tràn, anh đừng về mà nước hờn cuốn trôi ». Họa mi đang hót quanh tôi. Ngoài ngơ, người đưa thư lúc ẩn lúc hiện sau màn mưa nhạt nḥa trong chiều mưa xứ Quảng… « Chào anh. Em đang ở trong ngôi trường chuẩn bị đón anh nhưng ngày ấy anh đă từ chối và măi măi không đến. Cũng như xứ Quảng hôm nay có « Đây Thôn Vỹ Dạ » lần thứ hai nhưng măi măi sẽ không có lần thứ ba. Chúc anh vui ». *** Giờ giảng văn sáng nay cả thầy và tṛ lớp Đệ Nhị C ngẩn ngơ khi hay tin Phương Hương đă giă từ xứ Quảng - nơi đó ngày xưa có một người đă vô t́nh với Huế… để trở về nơi vườn cau xưa của mẹ với Huế thủy chung…
Bùi Kim Chi
|
