laiquangnam

 


HÍ ĐỀ BÀN THẠCH

Vương Duy

王 維
 

          Vương Duy cũng như Lư Bạch là hai nhà thơ không có máu Đại Hán. Ông là một cư sĩ Phật Giáo, một thi sĩ, một hoạ sư rất tài hoa. laiquangnam nhắc đến ông như nhắc đến một nhân vật mang tính nhân loại đầy t́nh người mà người Trung Hoa đáng tự hào. Với những nhân vật như hai ông này th́ văn chương không hề có biên giới. Mời bạn đọc thử thơ ông. Vương Duy là người được khen, “Trong thơ ông có tranh hội hoạ và trong tranh hội hoạ có ḍng thơ lấp ló”  là vậy đó .


戲 題 盤 石

可 憐 盤 石 臨 泉 水
復 有 垂 楊 拂 酒 盃
若 道 春 風 不 解 意
何 人 吹 送 落 花 來

Bản phiên âm

Hí Đề Bàn Thạch

Khả liên bàn thạch lâm tuyền thủy
Phục hữu thùy dương phất tửu bôi
Nhược đạo xuân phong bất giải ư
Hà nhân xuy tống lạc hoa lai

 

Tạm dịch nghĩa ư thơ

Thơ vui cảm tác về chiếc bàn đá.

Thương thay bàn đá nằm bên ḍng suối,
Lại có cành dương liễu phất phơ trên chén rượu nữa ḱa ..
Nếu (ta) bảo rằng gió xuân không tỏ ư ( ư đồ )
Vậy th́ hà cớ ǵ mà lại thổi tặng (tống) các cách hoa rụng rơi tới nơi này.
  
Chữ tống ( trong câu 4) có ngữ cảnh này là đưa tặng.
Ví dụ Việt ngữ có từ ấn tống (in tặng ). Ta thường nghĩ ngay, tống là tiễn đưa như từ tống tiễn. Âm tống là tiễn được dùng với mật độ dày đặc trong ḍng thơ Đường.
 


Ư thơ
Cảnh đẹp đầy thơ mộng. Có tiếng suối róc rách, có cành liễu rũ la đà chồm vào chung rượu nằm cô đơn trên bàn đá. Đầy chất thơ và rất ư “romantic”. Thi nhân ơi, nay ông đang ở đâu mà để chén rượu nằm trơ ra đó.
Cảm thương chén rượu cô đơn, Gió, từ viết hoa, động ḷng mang gởi tặng bạn “chungRượu” vài cánh hoa để đỡ phần đơn chiếc. Hoa rơi trên bàn đá. Chén rượu có đó mà thiếu bóng thi nhân!.
Giá mà ḿnh được ở đó vào lúc này ḿnh sẽ rủ Bạn Hiền theo.
Một bức tranh đẹp. Quá đẹp là khác. Bạn th́ sao ?.


Bản dịch tứ tuyệt

Suối này…. Bàn đá thấy mà thương!,
Chén rượu la đà, sắc liễu dương
Ví bảo Gió xuân khôn quá thể …
V́ ..,từ… ai thổi, cánh hoa vương.
Laiquangnam


Bản dịch Lục bát.

Suối này Bàn đá thấy thương
Nh́n ḱa chén rượu …liễu dương la đà
Gió xuân ví nghĩ khôn là …
V́, từ …ai thổi …_ tặng… hoa chốn này (!&?).
Laiquangnam


======================

* Nguyễn Du trong Long Thành Cầm Giả Ca, câu cuối có từ Khả liên,

Khả liên đối diện bất tương tri .

Câu này là câu cuối trong bài Long Thành Cầm Giả Ca, kết thúc vào lúc mà Nguyễn Du gặp lại người đánh đàn năm xưa, người đă để lại trong ông nhiều kỷ niệm đẹp, và cô nàng lúc đó đă là nữ cầm thủ rất nổi đang độ chín tới, “ nhớ ai xưa sắc nước hương trời!” . Ngày xuân sắc đó, quá phong độ, Cô Cầm đă gặp ông lúc ông đang là con trai mới lớn, dân Cậu, em ruột** của quan Đại Thần. Vậy mà vật đổi sao dời … họ chỉ c̣n mang máng nhớ “y tuồng !!!” , lẽ nào? ….. người xưa?, hoán vị ….., ta xưa th́ .. ta nay th́ … ngậm ngùi ….

Thương thay đối diện ngẫm hoài không ra.

Việt ngữ có cụm "Đồng bệnh tương liên", liên có người đọc là lân thay liên. Việt ngữ dùng âm “lân” mà người Việt ngày nay trực giác hiểu ngay là "gần" với tần số rất cao nên laiquangnam né. Tuỳ bạn.

 
** đúng ra là anh em cùng cha khác mẹ .

 

 

www.art2all.net