TRẦN DZẠ LỮ

 

 

HỒI ỨC

DỌC ĐƯỜNG VĂN NGHỆ CỦA TÔI

 

PHẦN 41


PHẠM CHU SA-

NHÀ THƠ CỦA SÓNG NGẦM VẪN C̉N ĐÓ
 

        Tôi quen Phạm Chu Sa từ năm 1973 lúc ghé thăm toà soạn tuần báo Tuổi Ngọc. Lúc này anh ở trong ban biên tập của báo và đă viết nhiều trên Vấn Đề, Văn, Khởi Hành…Nhưng thực sự gần gũi là sau biến cố 75.

Cũng như các bạn cùng thời ” cơm áo không đùa với khách thơ” PCS cũng lăn ra kiếm sống ở chợ trời. Và nổi tiếng ở khu Nguyễn Thông khác chi một Lương Sơn Bạc… Ấy là nhờ vào cái đầu biết dẫn dắt trái tim lục tung cuộc sống. Cho nên thời gian này, bạn bè cũ tụ hội ở đây với anh mà không áy náy. Khi cà phê, thuốc lá. Lúc là những chầu nhậu thân t́nh thực sự cho dù thời gian có cuồng bạo, gió muộn phiền thị phi bất chợt ngang qua... Anh vẫn lồ lộ trái tim của t́nh văn nghệ không biên giới… Nhưng…hoa nở có lúc tàn. Ngọn đèn trong băo dữ cũng phải tắt. Phạm Chu Sa trấn ngự ở Nguyễn Thông được một thời gian rồi cũng phải cuốn gói t́m kế sinh nhai khác. Mở quán bán đủ thứ rồi cũng dẹp tiệm. Lại thấy anh làm báo Thanh Niên, Gia Đ́nh và Xă Hội… phụ trách trang văn nghệ, làm phóng viên. Mấy năm rồi cũng phải giă từ. Anh lại mở quán nhậu. Thời gian mở quán nhậu và bán cà phê nhiều hơn thời gian làm báo. Từ quận 1, qua quận 3, chạy lui chạy tới rồi cũng không trụ lại được. Những nghề bất đắc dĩ này có lẽ anh đă hết duyên. Anh lại đi t́m đất khai hoang, trồng cây ăn trái đâu gần Định Quán, Đà Lạt ǵ đó. Cũng thất bại. Đời anh như những đợt sóng ngầm tuôn vào bờ, lại dội ra. Mấy năm sau này tôi không c̣n gặp anh, chỉ nghe bạn bè nói lại anh đă “gác kiếm giang hồ” sống ẩn dật đâu bên quận 2 với người vợ sau cùng. Thôi. Mài nhẵn đời ḿnh rồi sống ẩn cũng là một cách thế. Dù ǵ tôi vẫn tin Phạm Chu Sa không bao giờ bỏ Nàng Thơ bởi lỡ mang ” kiếp tằm phải nhả tơ…”


Tiểu sử PHẠM CHU SA

Tên thật: Phạm Đ́nh Thống
Sanh năm 1949 tại B́nh Định, Trung phần VN
Cựu sinh viên ĐH Vạn Hạnh

Trước 1975,cộng tác với Tuổi Ngọc, Vấn Đề, Văn, Khởi Hành…
Sau 1975, làm nhiều nghề kiếm sống, rồi làm Phóng viên, Biên tập viên các báo:Thanh Niên, Gia Đ́nh& xă Hội;Phụ trách phía Nam tạp chí Ngày Nay ( Hiệp Hội UNESCO-VN).Cộng tác với các báo, tạp chí: Tuổi Trẻ, Người Lao Động, Phụ Nữ TP.HCM, Kiến Thức Ngày Nay, Xưa &Nay …

Thơ đă xuất bản:
-Những nụ t́nh xanh, NXB Đồng Dao (1972) 
-Qua đồi sương phủ, Tác giả XB (tháng 2-1975)
-Một nửa, NXB Thanh Niên (2011)


THƠ PHẠM CHU SA

BÀI CA CHIM NHỎ
Con chim nhỏ bay về hong nắng ấm
Dưới sân nhà hoa sứ rụng bâng khuâng
Trong hồn tôi những mùa xanh lay động
Một hôm kia chim nhỏ ngậm môi hờn
Chim cũng biết hát sầu ca tuổi trẻ
Đậu trên cành thơ ấu trái sầu đau
Những nụ cười vội vă tan theo nhau
Như khói thuốc ủ vàng tay kỉ niệm


BẮC PHƯƠNG HÀNH
Trời cao gió thấp ngăn mây đục
Đùn quanh trí nhớ một v́ sao
Rừng đêm thoắt chốc đầy men rượu
Rượu ngát mùi hương một thuở nào
Đêm cũng dậy mùa xanh kư ức
Những mùa đời tiếp nối ch́m sâu
Khi ta nh́n lại ngàn xanh ngắt
Đời đă buồn như một giấc sầu.
Những nụ xanh liền tay quá khứ
Trên đồng xanh bát ngát thương yêu.
Hăy nở ôi cành non lộc mới
Vươn cao trên đổ nát tiêu điều.
Những t́nh thân cũ theo chiều tắt
Bếp lửa thời gian cũng lụi tàn
Đứng đây ngó lại nhân gian lạnh
Sầu suốt thời gian qua mênh mang.


TRƯỜNG SƠN HÀNH
Núi chẻ đèo cao rừng thăm thẳm
Núi tiếp rừng xanh nắng trải thảm
Chân bước ḍ trên xác lá khô
Hồn mở vào cửa mộng hư vô.
Đi về một phương trời thẳng đứng
Bước lên lịch sử máu xương dựng
Sá ǵ rừng thẳm đèo quanh co
Ngại ǵ một bóng đời chơ vơ.
Lá rừng ai đốt khói hiu hắt
Khói làm nhớ nhung, khói cay mắt
Rừng dạt ngày tàn mưa xa khơi
Người tan thành sương khói chơi vơi.
Sầu nối mây chiều giăng lớp lớp
Mưa trắng rừng xanh trời đất ngợp
Nỗi nhớ dâng tràn mùa sương buông
Bời bời lắng đọng tiếng quê hương.


MỘT NỬA
Quá nửa đời anh đi t́m một nửa
Một nửa nào thất lạc của anh xưa
Khi t́m được th́ nửa anh vụn vỡ
Nên làm sao ta ráp lại cho vừa
Hàn gắn lại, em ơi, đời tạm bợ
Một chiều say, một tối tỉnh, một khuya buồn
Một tiếng hát, một giọng cười khúc khích
Cũng tràn đầy cả hạnh-phúc-đau-thương


GỬI EM MỘT NỤ T̀NH XANH
Này em yêu
Anh muốn kể em nghe
Điều anh vừa khám phá ra chiều nay
Có niềm vui vỡ tràn trong tim
Chạy nhảy trên rừng cao biển rộng
Bay lượn khắp bầu trời xanh
Niềm hạnh phúc vô bờ
Ḥa nhập trong cây cỏ
Như gió như mưa như khí trời như ánh sáng
Nh́n mặt nhau sớm mai
T́nh lên cao vời vợi
Anh cũng vừa khám phá ra chiều nay
Có nỗi buồn sâu như biển xanh rộng như vũ trụ
Ch́m lắng tận đáy hồn
Len trong từng hơi thở
Nỗi buồn ̣a vỡ chiều thác lũ
Chiều mưa rưng rức sầu trên hàng cây trên môi mắt
Đêm mưa trỗi nhạc mưa đong đưa bài ca mộng ảo

PCS


Khép lại bài viết về nhà thơ Phạm Chu Sa, mời ace đọc nhận định của thi sĩ Du Tử Lê về anh như sau:

“…Và người đọc đă bắt gặp một cái ǵ đó, một cái ǵ chỉ có thể nh́n như một Phạm Chu Sa. Một cái ǵ không thể mang tên gọi khác. Những gịng bảy và tám chữ của ông mang cái ngọt ngào của khuyến dụ, của dỗ dành, của nâng niu, ve vuốt, nhưng ẩn sau những dỗ dành kia, mặt trái của nâng niu đó có một chút ǵ chua xót, chút ǵ đắng cay lẩn khuất. Tôi muốn ví những gịng thơ này như một ḍng sông, một ḍng sông xanh nhưng dưới đáy lại ẩn sẳn khá nhiều sóng ngầm…

Có thể ngay chính y, gă thi sĩ, y cũng chẳng hiểu được như một bài toán ra đáp số về những ǵ y đă viết. Thi sĩ, tên lừa bịp, gă phỉnh phờ đáng yêu và đáng thương. Y đáng yêu ở chỗ y thành thực ( ít ra y thành thực trong lúc đó) với chính y. Và nói như thế có khác chi, thi sĩ, tên nạn nhân đầu tiên của chính những phỉnh phờ gạt gẫm nọ! Phạm Chu Sa cho chúng ta, cho người đọc, sau khi đă cho chính ông, khá nhiều phỉnh phờ, khá nhiều gạt gẫm, nhưng ở bên cạnh cái phỉnh phờ đó, vẫn thấp thoáng cái mà tôi coi như là phần tạo thêm cái cá biệt của thơ ông. Đó là ư thức. Một ư thức năo nùng buồn bă. Cái ư thức bần hàn của những bước chân đi, của những tiếng dội đập từ những cánh chim nào trên ṿm trời bi thiết.

…Cái bất toàn của gă thi sĩ, cái phỉnh phờ, gạt gẫm của y, c̣n được cả một lớp bóng tối bao trùm, phủ kín. Đêm. Phải.Tôi muốn nói tới đêm trong thơ Phạm Chu sa, như một dấu hỏi ( lại một dấu hỏi) được đánh xuống những gịng thơ chảy xiết trên một triền dốc thảm phiền. Và câu hỏi cũng chỉ là câu hỏi ( như một cách nói ) gửi vào trong đêm, trong bóng tối, dưới những cành hoa sứ, trong những phố sầu bó rọ.

Xin cảm ơn gă thi sĩ ngây thơ. Và chúng ta hăy chia xẻ cùng y những bất toàn làm nên y đó."

DU TỬ LÊ ( 1973)


Trần Dzạ Lữ
( SG 25.8.2019)

H́nh 1: Nhà thơ Phạm Chu Sa

 

 


H́nh 2: B́a tập thơ MỘT NỬA
 

 


 

 

trang Trần Dzạ Lữ

 

art2all. net