|
TRẦN DZẠ LỮ
HỒI ỨC
DỌC ĐƯỜNG VĂN NGHỆ CỦA TÔI
PHẦN 7 - Ở ĐÀ NẴNG
Nói đến
Nguyễn Tam Phù Sa tôi liên tưởng đến
HÀ NGUYÊN DŨNG. Anh cũng là một
trong số nhiều người làm văn nghệ lao đao và bệnh tật. Tôi nghĩ kiếp thi
nhân Trời sinh ra để lưu đày ở cõi nhân sinh bởi có được mấy ai cất lên
lời hạnh phúc ? Nhưng họ vẫn làm kiếp tằm nhã tơ cho đời. Vẫn yêu người
yêu đời như nhà văn Đức đã kêu lên: “Dù khổ đau quằn quại tôi vẫn yêu
trần gian điên dại này. “ Sau 75 Hà Nguyên Dũng vào SàiGòn sinh sống...
có lúc phải đẩy xe mì đi bán cùng vợ để lo cho con. Anh có một đứa con
trai khuyết tật, đó là gánh nặng trên vai. Tuy vậy, anh cũng lần theo
dòng chảy của thi ca để bày tỏ nỗi niềm mình…khi cho ra mắt bạn đọc tập
thơ Quê Tình. Điều đặc biệt là anh đã đoạt giải nhất về thơ của
bán nguyệt san Kiến Thức Ngày Nay …. . Trong thơ anh luôn nhắc đến địa
danh Hà Mật thân yêu của mình. Anh Hà Khánh Quân đã viết những giòng sau
về Hà Nguyên Dũng:
Mỗi một cá nhân, dù trong thành phần xã hội nào,
đa số cũng có những chuyến ra đi, dừng lại rồi trở về. Cuộc mưu sinh là
một dòng chảy tự nhiên. Những người sinh hoạt văn học nghệ thuật, hình
như có phần sinh động hơn, trong những chuyển dịch theo cuộc sống. Điều
đáng quí ở họ, là sự trải lòng theo những bước chân thăng trầm của mình.
Những lần ra đi bất luận dài, ngắn tính theo không gian, thời gian, đều
trở thành những chuyến giang hồ thú vị, nếu chúng ta biết ươm trên bước
đường những kỷ niệm buồn vui. Kỷ niệm không hình dạng, không màu sắc.
Nhưng có cội rễ tiềm ẩn, và có sức sống mãnh liệt, trong tim người gieo
trồng. Sự hiện diện của kỷ niệm, thường được bắt gặp rõ nét trong âm
nhạc và văn chương. Thi ca có lợi thế bởi tính chất cô đọng, nên kỷ niệm
thường trở nên trong sáng, thân thiết. Đọc thơ Hà Nguyên Dũng, là cơ hội
có thể gặp lại những kỷ niệm của mình. Hơn thế nữa, có thể vay mượn kỷ
niệm của nhà thơ, để hình dung, để nhìn ra một địa danh, một hoàn cảnh
mình chưa được mục kích, trải nghiệm.
Hà Nguyên Dũng, người Quảng Nam, tên ông là Nguyễn Dũng, được sinh ra
năm 1946, tại Hà Mật. Đơn vị hành chánh cấp xã này, còn được gọi, hoặc
nằm trong con đất mang cái tên mộc mạc Gò Nổi, thuộc huyện Điện Bàn. Một
huyện gồm mười chín xã và thị trấn Vĩnh Điện.
Và những bài thơ nói về vùng đất anh sinh ra:
Qua đò một chuyến đi mười năm
nay mới đáo về quê cũ thăm
gió tạnh, lòng rung làm động bóng
bèn hỏi, thân mười năm trước chăng ?
mười năm trở lại đâu tìm ra
bạn xưa như những đám mây xa
em xưa chẳng khác vầng trăng mấy
lặn-mọc-khuyết-tròn khuất cõi ta
mười năm trở lại ra sông ngồi
trông đò ngang lại ngắm đò xuôi
đò về mấy chuyến khoang đầy gió
đành bụm nước sông mà thấm môi
mười năm trở lại nom thấy bóng
trong lòng giếng cổ một mình ta
nhặt viên sỏi bể ta toan ném
cành khế rùng mình chiếc lá sa
mười năm trở lại buồn như khói
ngun ngút trong lòng mí mắt cay
thương đất quê nhà pha cát sỏi
hạt cơm phải cõng lát khoai dày !
(Mười Năm Trở Lại – Quê Tình)
Đời thêm một cuộc chia tay ngậm ngùi!
Xin chào Đà Nẵng - sông Hàn
tôi như bèo giạt theo ngàn sóng đau
có trầu mà chẳng có cau
thêm vôi cũng lạt, gặp nhau cũng rồi
Cùng trong một cõi pha phôi
hang sâu núi cả tình tôi chưa tàn
đò em buộc bến sông Hàn
dẫu tôi đứng gọi đến ngàn năm không
Lấy thơ mà gói nỗi lòng
trèo lên lưng sóng mặc giòng sông đưa
đường dài và nắng và mưa
co ro trong nỗi tình xưa buốt đời
Khuất nhau mấy chục năm trời
và bao nhiêu cuộc luân hồi nữa đây
ơi em lỡ chuyến đò nầy
đời thêm một cuộc chia tay ngậm ngùi!
Hà Nguyên Dũng
Và bài thơ được giải nhất của Hà Nguyên Dũng:
HOA ỔI
Mảnh vườn xưa như một mảnh lòng
Có giếng nước, cội mai và lùm cỏ. . .
Có những nắng, những mưa và những gió
Ấm lạnh buồn vui theo những tháng ngày. . .
Xưa em thường lén mẹ chạy qua đây
Vịn cành hái một vài hoa ổi trắng
Làm rơi xuống áo em vài vạt nắng
Con ong bay tha chút mật ngon lành
Giếng nước tròn như một vầng trăng thanh
Trong văng vắt ngọt ngào và mát rượi
Hai chiếc bóng kề bên nhau in ở dưới
Ngó nhau cười trong mắt bóng nhau in. . .
Theo ngày mưa, ngày nắng em lớn lên
Em theo ghe xuôi về trường tỉnh học
Anh gửi lòng theo từng con đò dọc
Về trường em những nhớ, mộng mơ thầm
Mỗi năm em về quê một vài lần
Mùa mai nở, mùa ve kêu ra rả
Trái ổi chín nằm nép bên cuống lá
Ở trên cao, em sợ - bảo, đừng trèo
Anh cầm sào nhón gót, nhướng cổ khèo
Trái ổi rớt, dập bầm - trầy trụa
Bốn bàn tay thọc vô gầu nước rửa
Cánh môi em thơm ngọt ổi quê nhà. . .
Vườn quê xưa. . . là mảnh vườn đã xa
Mẹ cứ trách hai ta đi biền biệt
Anh trở lại vườn quê ngày giáp tết
Trái ổi tròn mà mộng ước không tròn
Mẹ bảo em giờ lận đận chồng con
Anh lỡ dỡ mộng đời không kết trái
Hoa ổi trắng như tấm lòng thơ dại
Chút hương xưa giờ chắc nhiễm hương đời. . .
Hà Nguyên Dũng
Những năm sau này anh bị bệnh tim hoành hành. Và bây
giờ ở nhà quẩn quanh chẳng đi đâu được nữa. Tay run, mắt mờ, anh không
còn lên computer nên rất buồn…
PHAN THANH CƯƠNG VÀ NHỮNG BÀI THƠ LAY DỘNG…
Rời mắt Hà Nguyên Dũng tôi lại chạm vào thơ của một
người đau đáu quê hương. Đó là Phan Thanh Cương. Cương xuất hiện nhiều
trên trang Hương Xưa và sớm được bạn đọc yêu thích. Trong thơ Cương hình
ảnh con đèo là nỗi ám ảnh khôn nguôi:
THƠ PHAN THANH CƯƠNG
ĐÈO LE 1
Anh ở bên này, em ở bên kia,
Đèo Le chia thương nhớ hai nơi.
Thương bên này anh nhìn lên núi,
Nhớ bên kia em ngước trông đèo.
Em thấy trước mặt trời buổi sáng,
Anh bên này chờ đợi sương tan.
Thung lũng sớm còn trong giá lạnh,
Đổi sương mai anh được nắng vàng.
Đèo Le ngăn bên kia - bên này,
Nếu là chim anh dang cánh bay.
Chim nối trời chân ta nối đất,
Đất nối trời, đèo cao vươn mây.
Nắng lên trước ngực nắng sau lưng,
Mồ hôi thành giọt nắng xuân rơi.
Em cứ lấy bước chân mình đo được nắng,
Nắng theo nhau, ngày tháng, nắng song đôi.
Đường bên đèo dựa vào vách núi,
Ta băng đèo ta dựa vào nhau.
Suối Nước Mát dựa vào khe đá,
Mà chảy xuôi tươi mát, miệt mài.
Lên đỉnh đèo ta ngồi trông bao la,
Em có thấy đôi mình như bé lại?
Phút ngập ngừng làm em trẻ mãi,
Đường quanh queo dường như không xa.
Nước Nóng bên này bên kia Nước Mát,
Ấm lạnh bình thường em tôi ơi!
Em nói ngày mai trời bão giông trên thác,
Anh có còn nói được “ bình thường thôi”?
ĐÈO LE 2
“Bình thường thôi”, anh về qua bên núi,
Lá trôi xuôi – đầu suối – những chia lìa.
Anh châm thuốc bên đường, lửa tắt,
Che tay bên này, gió thổi bên kia.
Dốc qua đèo bên xuôi, bên ngược.
Giữa lưng đèo tình như xiêu nghiêng!
Nghiêng bên nào cũng rơi xuống vực,
Có ai cùng, anh vớt tình lên?
Em bên đông, anh ở bên tây,
Bão bên em tạt qua bên này.
Đá bên đường vừa lăn xuống dốc,
Có chút gì vừa rơi qua tay. . .
Mưa trên quê ta nhiều lúc quá dư thừa,
Anh cũng cầm bằng như nắng thưa.
Hong lên tình ái nhiều mưa bão,
Cũng cầm bằng như không, như chưa. . .
ĐÈO LE 3
Em có chồng xa bỏ lại đèo,
Anh cũng xa nhà mang vợ theo.
Chồng em, vợ anh – nào ai thấy,
Một giải khăn mây vắc qua đèo.
Đèo quanh co, lòng người cũng vậy.
Em có chồng xa mấy dịp qua đèo?
Bên kia, bên này - hai người đi vắng,
Đến bao giờ đèo thôi cheo leo.
Nắng nhẹ hơn xưa, nhạt cỏ cây,
Đường hoa hời hợt nở hôm nay.
Mây cứ lôi đèo, trôi trôi mãi,
Nước Nóng chiều lên thở khói dài.
Lời em trả anh mời gió hứng,
Gió vật vờ trên chóp lá đầu cây.
Rượu em trả anh mời trăng uống,
Trăng là ngà, dường như trăng say.
Đường qua đèo, dốc lên, dốc xuống,
Em một đời, lúc ngược, lúc xuôi.
Xưa em đếm mình bao nhiêu bước?
Mà dạo hoài trong ký ức nhau…
Phan Thanh Cương
Cương có đến 6 bài thơ nói về con đèo quê hương và mối tình thời trai
trẻ của mình : Dang dở…
Đọc 3 bài thơ trên tôi đã thấy se lòng đến khiếp. Hèn
gì Hồ Dzếnh đã mượn thơ nói thay lòng mình: …"Thơ viết đừng xong thuyền
trôi chớ đỗ. Cho ngàn xưa lơ lững với ngàn sau. .”
Không dám đọc tiếp 3 bài thơ Đèo Le nữa của Cương.
Tôi sỉa vào bài thơ lục bát của Cương với ý, tứ, từ rất mới:
TÓC EM
Tóc em những sợi dây đàn
Không âm mà vẫn tình tang với mình
Kéo từng sợi nắng lung linh
Vào đêm chải xuống, tóc mình hoá đêm
Ôm vai để lại vai mềm
Đưa tay nhau nối dài thêm sợi tình
Rủ anh làm bướm vờn xinh
Để anh mê mãi tìm mình xưa-sau
Gần nhau bóng ngã sông sâu
Bước lên xanh thẳm một màu thời gian
Tay em vuốt khẽ cung đàn
Ngân theo lời mẹ khẽ khàng ý cha
Đêm nằm gối sợi phong ba
Sáng ra tóc rối ngã ba duyên trần
Đường dài lệch lạc bước chân
Có cây bồ kết chết dần trong nhau
Nhớ xưa bóng ngã sông sâu
Nay ai còn đứng xem màu thời gian?
Sài Gòn 03. 11. 2012
Phan Thanh Cương
Thảo nào bên HX có nhiều cô đăm đắm thơ của Phan Thanh Cương !
NGUYỄN TẤN LỰC
Phan Thanh Cương và Nguyễn Tấn Lực cùng thời với nhau nhưng thơ thì một
bên là đêm. Một bên là ngày. Lực ở phía hừng đông vì thơ Lực nói về hạnh
phúc nhiều hơn. Có lẽ Lực ít nhức nhối trong tình yêu và cuộc sống như
Cương. Lực cũng xuất hiện trên trang Hương Xưa. Lực và Cương tôi xem như
hai đứa em mà tôi hằng quý mến bởi sống chân tình. Thơ Lực vậy này:
MÙA ĐÔNG SÀI GÒN
Mùa đông Sài Gòn làm duyên con gái
Cái lạnh se se má đỏ môi hồng
Áo tím áo vàng rộn ràng xuống phố
Thành phố muôn màu chào đón mùa đông
Mùa đông Sài Gòn cùng em đi lễ
Vương Cung Thánh Đường rực rỡ đèn hoa
Giáng Sinh lại về tưng bừng khúc nhạc
Thiên thần hát vang mừng Chúa ra đời
Lất phất mưa bay nhòa trên tóc rối
Tay ấm trong tay dạo phố Sài Gòn
Vào quán Bạch Đằng nhìn người qua lại
Kem dâu kem dừa ngọt như môi hôn
Hồi chuông nửa đêm vang lên giục giã
Mình sánh vai nhau về phía giáo đường
Cùng quỳ bên nhau thì thầm khấn nguyện
Cầu xin duyên mình thắm mãi trăm năm
Nguyễn Tấn Lực
Trở Về Mỹ Khê
Tôi lại về Mỹ Khê
Vùng biển trời quen quen là lạ
Ai đem hoàng hôn giấu sau ngàn lá
Cho biển thay màu tím ngắt mênh mông
Chiều dần trôi tôi vẫn ngóng trông
Trông em đến cùng vui đùa trên cát
Cơn gió chiều nao tóc bay thơm ngát
Tôi hát bài tình ca thuở mười tám em tròn
Từ Sơn Trà đỉnh núi chon von
Tôi tìm em nhìn về bãi Rạng
Ngũ Hành Sơn bừng lên ngời sáng
Nhớ ngày đầu nói tiếng yêu em
Em xinh tươi với cánh môi mềm
Tình tôi bao nhiêu trao em tất cả
Gió động ngàn xanh rừng xao xác lá
Chiếc lá thu bay vào nỗi nhớ vô cùng …
Nguyễn Tấn Lực
Thơ chính là người. Anh chàng kỹ sư Cầu Đường này luôn biết gìn giữ hạnh
phúc. Tôi rất vui cùng. Nếu ai cũng như cặp đôi này thì thế gian này đâu
còn rụng tiếng than nơi cửa miệng đắng cay nhỉ ?
Xem tiếp Phần 8
trang Trần Dzạ Lữ
art2all.net
|