trần mộng t

 

PHẠM XUN ĐI:

TRẦN MỘNG T V MA THU

 

Hnh minh hoạ, Buddhika Weerasinghe/Getty Images
 

Một năm c bốn ma, nhưng c hai ma thu ht sự ch của văn nhn thi sĩ nhất, l ma Xun v ma Thu.

 

Ma Xun l ma hồi sinh của vạn vật sau ma đng mưa gi, rt mướt, ma của tn lụi. Ma Xun mang lại sức sống mới, với kh hậu ấm p dần ln, cy cối nảy lộc non, bầu trời trong xanh khng cn mưa gi phũ phng. Chữ Xun tượng trưng cho sự tươi đẹp, sự trẻ trung, những từ ngữ như Hoa Xun, Gi Xun tự n như hứa hẹn một qung đường đầy tch cực của cuộc sống trong ma H tưng bừng sẽ đến.

 

Sau ma H l ma Thu với một tiết tấu m dịu cho khắp vũ trụ quanh ta. Kh hậu đang nng bức bỗng trở nn mt mẻ. Ma mng, thảo mộc từ cc hoa l tươi thắm của ma Xun, kết quả trong ma H đ vừa chn trong ma Thu. L cy xanh tươi đng vai tr nui nấng từ hoa đến quả qua hai ma Xun H, by giờ đ hết nhiệm vụ, bắt đầu trở mnh bo hiệu một nhiệm kỳ sắp chấm dứt. Con người trong ma Thu c ci tm l mn nguyện được thu hoạch ma mng mnh đ chuẩn bị từ ma Xun, chăm bn suốt ma H v biết l mnh c quyền được thư thi nghỉ ngơi sau những thng bận bịu mệt nhọc.

 

Trong trạng thi chung đ từ thin nhin đến con người, Thu đ trở nn một ma c ci đẹp u nh m đềm tc động su xa đến tm hồn người. Văn thơ sng tc trong ma Thu rất phong ph v thm trầm từ Đng sang Ty, từ thời xưa cho đến thời nay, trong đ thi sĩ Việt Nam đng gp khng phải l t.

 

Thời đương đại, tại hải ngoại, thi sĩ Trần Mộng T đ viết kh nhiều thơ về ma Thu. Nhn ma thu năm 2020 đang tới chng ti xin giới thiệu cng bạn đọc Diễn Đn Thế Kỷ một số bi m chng ti đang c.

 

Tc giả Trần Mộng T từ nhiều năm nay cư ngụ tại Seattle, thuộc thiểu bang Washington nằm trn gc Ty Bắc thuộc vng lạnh của nước Mỹ. Đ l một địa phương thuộc hạng thơ mộng nhất của Hoa Kỳ, thảo mộc đa dạng, c đồng bằng, ni non, ao hồ v biển cả. V khi ma Thu về :
 

Em đi dưới bầu trời thng mười

ngửa mặt, hng phong chấp chới đỏ

như những cy đuốc thắp trong mưa

ma thu về nhuộm hồng con phố

 

Những chiếc l bay trong khng gian

pha vo mưa sắc vng sắc đỏ

từng mảng mầu rơi xuống hai vai

ma thu về gọi ai mở cửa

(Ma Thu v Thng Mười)
 

Đ l ma Thu của l cy. L cy l tn hiệu sớm nhất v gy cảm xc r rệt nhất cho con người khi ma thu về. L đang nhuộm hồng con phố, nhưng l cn to bạo hơn khi gọi ai mở cửa để đn ma thu về.
 

Vng, l đổi mu nhắc người ta mở cửa đn ma thu về, nhưng cũng cng lc đn những cảm xc thầm kn trỗi ln từ thẳm su tm hồn mnh
 

hai bn chn thức dậy

th thầm trong chăn

ma thu tới

 

sng nay mưa

mặt trời rũ những sợi tc lấp lnh

rơi trn vai ni

 

người đn b trước gương

nhặt được vết chn chim

ma thu trn đui mắt.

(Đoản khc thu)
 

Ma thu của thin nhin tương ứng ma thu của đời người, v thật ra người cũng l một thnh phần của thin nhin. Tc giả đang kể một cu chuyện, bắt đầu với những cu rất thn mật
 

hai bn chn thức dậy

th thầm trong chăn

ma thu tới
 

C lẽ chng ta chưa từng nghe cch bo tin ma tới như vậy. C nhiều cch bo tin, tất cả bắt nguồn từ ngoại giới, từ thin nhin. Như Bch Kh :
 

! Hay buồn vương cy ng đồng

Vng rơi ! Vng rơi ! Thu mnh mng
 

Hay Trịnh Cng Sơn :
 

Gi heo may đ về

Chiều tm loang vỉa h
 

Nhưng cch bo của Trần Mộng T quả thật l cch đặc biệt nhất, kn đo thn mật nhất, c lẽ ai trong chng ta cũng c kinh nghiệm m khng ai ni ra được. Chao i, sau một đm ngủ sao sng nay hai bn chn lại thấy lạnh d suốt đm vẫn được đắp chăn, th ra đm qua thời tiết đ trở lạnh hơn, chng biết ci g đang xảy ra, v th thầm trong chăn, ma thu tới. Chng đ c kinh nghiệm, năm no cũng như vậy. Chỉ c tc giả đ tinh tế nhận ra v viết ba cu thơ ngắn tuyệt hay để bo ma đ về.
 

Lại thm tm tnh của người đn b trước gương. Nếu c gi của ma Xun trn trề sức sống, thn hnh v nhan sắc vừa nảy nở như một đa hoa để cho đn ong bướm của yu đương, th người đn b của ma thu đang soi gương v c thể cảm thấy ngậm ngi nhặt được vết chn chim ma thu trn đui mắt. Tc giả trong tư cch một phụ nữ khng giấu giếm sự tn phai của ma thu nơi mnh, đ viết ra những cu thơ m ti cho l đẹp nhất về ma thu. Mọi sự đ chn trong ma Thu. Đủ loại l cy đ bo hiệu sự tn a trong việc thay đổi mu, nhưng v hnh chung mu sắc biến đổi huy hong của chng đ lm rực rỡ cả một khng gian rộng lớn. Vết chn chim trn đui mắt thiếu phụ bo hiệu ma thu của mnh đang tới trong một tm thế c thể vừa buồn buồn vừa hnh diện l mnh đ trải qua một ma Xun rồi một ma H đầy đủ cho cuộc đời của mnh. Ci nt chn chim ny chnh l cch chứng nhận sự chn mi, cho biết l ma thu của cuộc đời mnh đ tới, như bo một thnh tựu.
 

Chng ti xin tạm ngưng cc nhận xt về thơ ma thu của Trần Mộng T tại đy. Số bi thơ về đề ti ny của Trần Mộng T kh nhiều, v cch tốt nhất để giới thiệu l đăng lại một số bi để độc giả thưởng thức.

 

Xin mời
 

Phạm Xun Đi
 

*

Chớm Thu
 

Những tri to mầu đỏ cuối H

cn st lại trn cy

em phải hi hết xuống v Thu đang tới từng bước nhẹ

những tri to sẽ rơi

như những chiếc đn lồng

lăn trn trn thảm cỏ ma Thu

 

Em đ thấy chiều nay

một cơn gi rung ngực những cy phong Nhật

hnh như em vừa vuốt được ma Thu trn sợi tc mnh

em ci xuống

một mảnh Thu rơi vo cả trong giầy

 

Ma Thu đến thật rồi

Thản nhin như một vũ nữ

Thay đổi xim y theo mnh

V kiu vũ

Trn một ci sn khấu khng c đường chn trời.

 

tmt

Chớm Thu 2019
 

*

Thng ny, con đường no ở Bellevue cũng l "Đường Thu" cả. Cứ li xe ra đường l gặp Thu.

 

Xin gửi mấy đoạn thơ ma Thu trong những bi khc nhau của Trần Mộng T, mời cc bạn đọc.
 

Cy nu cy đỏ cy vng

cả ba cy đứng xếp hng đn thu

ti đi giữa đm sương m

dang tay m cả tnh Thu vo lng.

 

Đm qua Trời cầm nguyn bnh rượu

Rt xuống khng gian mời ma Thu

Sng nay gi vực vo hin trước

Những l phong say mặt đỏ lừ

 

Ma Thu vừa rẽ vo trong ng

o cc vội khoe dẫy khuyết vng

từng đn ngỗng lạ theo nhau đến

bn hồ đập cnh gọi vang vang

 

Sng nay em t mi son đỏ

Chỉ tại hng phong đ đổi mu

Thu đến hn ln từng cuống l

bao giờ mnh mới lại... hn nhau

 

tmt

 

*

 

Đoản Khc Thu
 

bn tay của cy phong

đ bắt đầu chạm

trn thn thể ma thu

 

gi đang thuyết giảng về ma thu

những con ve bịt tai

chỉ c hng cy nghing ngả

 

những vin sỏi gi nua

lắng nghe tiếng khc trẻ thơ

của con suối ti sinh

 

hai bn chn thức dậy

th thầm trong chăn

ma thu tới

 

sng nay mưa

mặt trời rũ những sợi tc lấp lnh

rơi trn vai ni

 

người đn b trước gương

nhặt được vết chn chim

ma thu trn đui mắt.

 

tmt

thng 9/6/2016

 

_____

 

Nguồn :

https://www.diendantheky.net/2020/10/pham-xuan-ai-tran-mong-tu-va-mua-thu.html


 

art2all.net