|
PHẠM XUÂN ĐÀI: TRẦN MỘNG TÚ VÀ MÙA THU
Hình minh hoạ, Buddhika Weerasinghe/Getty Images Một năm có bốn mùa, nhưng có hai mùa thu hút sự chú ý của văn nhân thi sĩ nhất, là mùa Xuân và mùa Thu.
Mùa Xuân là mùa hồi sinh của vạn vật sau mùa đông mưa gió, rét mướt, mùa của tàn lụi. Mùa Xuân mang lại sức sống mới, với khí hậu ấm áp dần lên, cây cối nảy lộc non, bầu trời trong xanh không còn mưa gió phũ phàng. Chữ Xuân tượng trưng cho sự tươi đẹp, sự trẻ trung, những từ ngữ như Hoa Xuân, Gái Xuân… tự nó như hứa hẹn một quãng đường đầy tích cực của cuộc sống trong mùa Hè tưng bừng sẽ đến.
Sau mùa Hè là mùa Thu với một tiết tấu êm dịu cho khắp vũ trụ quanh ta. Khí hậu đang nóng bức bỗng trở nên mát mẻ. Mùa màng, thảo mộc từ các hoa lá tươi thắm của mùa Xuân, kết quả trong mùa Hè đã vừa chín trong mùa Thu. Lá cây xanh tươi đóng vai trò nuôi nấng từ hoa đến quả qua hai mùa Xuân Hè, bây giờ đã hết nhiệm vụ, bắt đầu trở mình báo hiệu một nhiệm kỳ sắp chấm dứt. Con người trong mùa Thu có cái tâm lý mãn nguyện được thu hoạch mùa màng mình đã chuẩn bị từ mùa Xuân, chăm bón suốt mùa Hè và biết là mình có quyền được thư thái nghỉ ngơi sau những tháng bận bịu mệt nhọc.
Trong trạng thái chung đó từ thiên nhiên đến con người, Thu đã trở nên một mùa có cái đẹp u nhã êm đềm tác động sâu xa đến tâm hồn người. Văn thơ sáng tác trong mùa Thu rất phong phú và thâm trầm từ Đông sang Tây, từ thời xưa cho đến thời nay, trong đó thi sĩ Việt Nam đóng góp không phải là ít.
Thời đương đại, tại hải ngoại, thi sĩ Trần Mộng Tú đã viết khá nhiều thơ về mùa Thu. Nhân mùa thu năm 2020 đang tới chúng tôi xin giới thiệu cùng bạn đọc Diễn Đàn Thế Kỷ một số bài mà chúng tôi đang có.
Tác giả Trần Mộng Tú từ nhiều năm nay cư
ngụ tại Seattle, thuộc thiểu bang Washington nằm trên góc
Tây Bắc thuộc “vùng lạnh” của nước Mỹ. Đó là một địa phương
thuộc hạng thơ mộng nhất của Hoa Kỳ, thảo mộc đa dạng, có
đồng bằng, núi non, ao hồ và biển cả. Và khi mùa Thu về : Em đi dưới bầu trời tháng mười ngửa mặt, hàng phong chấp chới đỏ như những cây đuốc thắp trong mưa mùa thu về nhuộm hồng con phố
Những chiếc lá bay trong không gian pha vào mưa sắc vàng sắc đỏ từng mảng mầu rơi xuống hai vai mùa thu về gọi ai mở cửa
(Mùa Thu và Tháng Mười)
Đó là mùa Thu của lá cây. Lá cây là tín
hiệu sớm nhất và gây cảm xúc rõ rệt nhất cho con người khi
mùa thu về. Lá đang “nhuộm hồng con phố”, nhưng lá
còn táo bạo hơn khi “gọi ai mở cửa” để đón mùa thu
về.
Vâng, lá đổi màu nhắc người ta mở cửa đón
mùa thu về, nhưng cũng cùng lúc đón những cảm xúc thầm kín
trỗi lên từ thẳm sâu tâm hồn mình hai bàn chân thức dậy thì thầm trong chăn mùa thu tới
sáng nay mưa mặt trời rũ những sợi tóc lấp lánh rơi trên vai núi
người đàn bà trước gương nhặt được vết chân chim mùa thu trên đuôi mắt.
(Đoản khúc thu)
Mùa thu của thiên nhiên tương ứng mùa thu
của đời người, vì thật ra người cũng là một thành phần của
thiên nhiên. Tác giả đang kể một câu chuyện, bắt đầu với
những câu rất thân mật hai bàn chân thức dậy thì thầm trong chăn
mùa thu tới
Có lẽ chúng ta chưa từng nghe cách báo
tin mùa tới như vậy. Có nhiều cách báo tin, tất cả bắt nguồn
từ ngoại giới, từ thiên nhiên. Như Bích Khê : Ô ! Hay buồn vương cây ngô đồng
Vàng rơi ! Vàng rơi ! Thu mênh mông
Hay Trịnh Công Sơn : Gió heo may đã về
Chiều tím loang vỉa hè
Nhưng cách báo của Trần Mộng Tú quả thật
là cách đặc biệt nhất, kín đáo thân mật nhất, có lẽ ai trong
chúng ta cũng có kinh nghiệm mà không ai nói ra được. Chao
ôi, sau một đêm ngủ sao sáng nay hai bàn chân lại thấy lạnh
dù suốt đêm vẫn được đắp chăn, thì ra đêm qua thời tiết đã
trở lạnh hơn, chúng biết cái gì đang xảy ra, và “thì thầm
trong chăn, mùa thu tới”. Chúng đã có kinh nghiệm, năm nào
cũng như vậy. Chỉ có tác giả đã tinh tế nhận ra và viết ba
câu thơ ngắn tuyệt hay để báo mùa đã về.
Lại thêm tâm tình của người đàn bà trước
gương. Nếu cô gái của mùa Xuân tràn trề sức sống, thân hình
và nhan sắc vừa nảy nở như một đóa hoa để chào đón ong bướm
của yêu đương, thì người đàn bà của mùa thu đang soi gương
và có thể cảm thấy ngậm ngùi “nhặt được vết chân chim mùa
thu trên đuôi mắt”. Tác giả trong tư cách một phụ nữ
không giấu giếm sự tàn phai của mùa thu nơi mình, đã viết ra
những câu thơ mà tôi cho là đẹp nhất về mùa thu. Mọi sự đã
“chín” trong mùa Thu. Đủ loại lá cây đã báo hiệu sự tàn úa
trong việc thay đổi màu, nhưng vô hình chung màu sắc biến
đổi huy hoàng của chúng đã làm rực rỡ cả một không gian rộng
lớn. Vết chân chim trên đuôi mắt thiếu phụ báo hiệu mùa thu
của mình đang tới trong một tâm thế có thể vừa buồn buồn vừa
hãnh diện là mình đã trải qua một mùa Xuân rồi một mùa Hè
đầy đủ cho cuộc đời của mình. Cái nét chân chim này chính là
cách chứng nhận sự chín mùi, cho biết là mùa thu của cuộc
đời mình đã tới, như báo một thành tựu. Chúng tôi xin tạm ngưng các nhận xét về thơ mùa thu của Trần Mộng Tú tại đây. Số bài thơ về đề tài này của Trần Mộng Tú khá nhiều, và cách tốt nhất để giới thiệu là đăng lại một số bài để độc giả thưởng thức.
Xin mời…
Phạm Xuân Đài
*
Chớm Thu Những trái táo mầu đỏ cuối Hè còn sót lại trên cây em phải hái hết xuống vì Thu đang tới từng bước nhẹ những trái táo sẽ rơi như những chiếc đèn lồng lăn tròn trên thảm cỏ mùa Thu
Em đã thấy chiều nay một cơn gió rung ngực những cây phong Nhật hình như em vừa vuốt được mùa Thu trên sợi tóc mình em cúi xuống một mảnh Thu rơi vào cả trong giầy
Mùa Thu đến thật rồi Thản nhiên như một vũ nữ Thay đổi xiêm y theo ý mình Và kiêu vũ Trên một cái sân khấu không có đường chân trời.
tmt
Chớm Thu 2019 * Tháng này, con đường nào ở Bellevue cũng là "Đường Thu" cả. Cứ lái xe ra đường là gặp Thu.
Xin gửi mấy đoạn thơ mùa Thu trong những
bài khác nhau của Trần Mộng Tú, mời các bạn đọc. Cây nâu cây đỏ cây vàng cả ba cây đứng xếp hàng đón thu tôi đi giữa đám sương mù dang tay ôm cả tình Thu vào lòng.
Đêm qua Trời cầm nguyên bình rượu Rót xuống không gian mời mùa Thu Sáng nay gió vực vào hiên trước Những lá phong say mặt đỏ lừ
Mùa Thu vừa rẽ vào trong ngõ áo cúc vội khoe dẫy khuyết vàng từng đàn ngỗng lạ theo nhau đến bên hồ đập cánh gọi vang vang
Sáng nay em tô môi son đỏ Chỉ tại hàng phong đã đổi màu Thu đến hôn lên từng cuống lá bao giờ mình mới lại... hôn nhau
tmt
*
Đoản Khúc
Thu bàn tay của cây phong đã bắt đầu chạm trên thân thể mùa thu
gió đang thuyết giảng về mùa thu những con ve bịt tai chỉ có hàng cây nghiêng ngả
những viên sỏi già nua lắng nghe tiếng khóc trẻ thơ của con suối tái sinh
hai bàn chân thức dậy thì thầm trong chăn mùa thu tới
sáng nay mưa mặt trời rũ những sợi tóc lấp lánh rơi trên vai núi
người đàn bà trước gương nhặt được vết chân chim mùa thu trên đuôi mắt.
tmt tháng 9/6/2016
_____
Nguồn : https://www.diendantheky.net/2020/10/pham-xuan-ai-tran-mong-tu-va-mua-thu.html
|
