Đào nguyên vọng tiếng hát ai
Tiên nga hay vẫn là loài hoa tiên
HDN
Kỳ hoa sống ẩn trong rừng
Hương thanh vời vợi cho ḷng ai say
Gương nga soi chiếu dao đài
Tơ ngà dịu sáng trải dài hiên trăng
Nụ hoa sương đọng long lanh
Đẹp như giọt lệ vĩnh hằng Giáng Tiên
Xa đưa tiếng hát Đào Nguyên
Hay ḍng suối nhạc triền miên ngọt ngào
Nhẹ bay muôn cánh hoa đào
Hương hoa vời vợi thấm vào tim ai
Hồn lâng lâng giữa tỉnh, say
Trên đôi cánh Mộng vượt ngoài thế gian
Bồng bềnh mây trắng non ngàn
Tiếng thơ nào vọng trong làn khói sương...
Vương Thanh
Mời đọc cảm nhận giọng ngâm HDN của Vương
Thanh :
Vài tuần trước, vào chiều
Chủ Nhật, thật bất ngờ và vui sướng khi nhận được món quà văn nghệ của
người bạn ở phương xa: Ngâm Khúc Kỳ Hoa. Tôi chờ đến tối, mới pha một
b́nh trà và mở món quà ra nghe.
Cho tới hôm nay cũng đă nghe vài mươi lần. Chợt cảm hứng muốn viết cảm
nhận của ḿnh về giọng ngâm thơ của bạn tôi, nghệ sĩ HDN với áng thơ Kỳ
Hoa. Để tạ ḷng người bạn phương xa đă tri âm bài thơ của tôi và diễn
ngâm với tất cả tâm hồn của người nghệ sĩ tài hoa.
Sau phần giới thiệu được mở đầu với câu lục bát mà HDN làm tặng: “Đào
nguyên vọng tiếng hát ai / Tiên nga hay vẫn là loài hoa tiên”, là
ngâm khúc Kỳ Hoa:
Kỳ hoa sống ẩn trong rừng
Hương thanh vời vợi cho ḷng ai say
Giọng ngâm thật khoan thai, từng chữ, từng câu đọng ư, t́nh. Thanh âm
trong dịu, khi ngâm tới chữ “ḷng” th́ ngân dài ra, nghe chút ǵ vời
vợi, rồi tới giữa chữ “ai” lại kéo lên cao một chút và kết bằng hơi
“say” men nhạc dịu nồng.
Gương nga soi chiếu dao đài
Tơ ngà dịu sáng trải dài hiên trăng
Trong nghệ thuật ngâm thơ, th́ có câu nên ngâm, có câu không. Có nhu thế
mới làm cho những câu được ngâm thêm phần nổi bật. Câu « gương nga... »
được đọc, ngân nga một chút ở cuối câu. Tiếp theo là câu « tơ ngà... »
Giọng ngâm ấm dịu, ‘dịu sáng’ lung linh những sợi tơ trăng, khi đến chữ
« trải dài » th́ được kéo dài ra, và đến chữ « hiên » lại được ngân nga
cho đến khi chạm vào nàng « trăng ».
Nụ hoa sương đọng long lanh
Đẹp như giọt lệ vĩnh hằng Giáng Tiên
Câu “Nụ hoa...” th́ HDN đọc, giọng nàng thật trong, và cũng long lanh
như những giọt sương đọng trên nụ hoa. Tiếp theo là câu “Đẹp như giọt
lệ...” Chữ “như” được ngân dài để chuẩn bị cho những “giọt lệ” sắp trào
tuôn. Đến chữ “Giáng” lại ngân lên cao v́ giáng “Tiên” vốn là người ở
cung trời bị đày xuống trần gian.
Xa đưa tiếng hát Đào Nguyên
Hay ḍng suối nhạc triền miên ngọt ngào
Trong câu “Xa Đưa...”, chữ “xa đưa” được ngâm với nốt cao, và chữ “đưa”
được kéo dài ra, nghe như từ cơi xa xăm vọng về, và khi nàng ngâm đến
chữ “Nguyên” lại ngân nga một lúc v́ chốn đào nguyên có mấy ai mà không
lưu luyến, không muốn rời xa. Theo sau là câu “Hay ḍng suối nhạc...”.
Khi ngâm đến “triền miên ngọt ngào” th́ có một chút triền miên mật ngọt
trải dài rồi kết với chữ “ngào”, của ngọt ngào.
Nhẹ bay muôn cánh hoa đào
Hương hoa vời vợi thấm vào tim ai
Trong câu “Nhẹ bay...”, khi ngâm tới chữ “đào” âm thanh thật “tṛn trịa”
và giọng ngâm như hơi có chút ǵ xót thương, có lẽ là xót thương hoa đào
rời cành bay bay trong gió. Trong câu “Hương hoa...”, khi ngâm hai chữ
“vời vợi” nghe thật là vợi êm dịu. Rồi đến chữ “vào” được kéo dài để
thấm từ từ vào con tim. Chữ “tim” được ngân nga nối với chữ “í” phụ trợ
đọc nhè nhẹ, âm thanh từ thấp lên cao để bắc vào chữ “ai” . Ba chữ “vào
tim ai” ngâm thật tuyệt vời!
Hồn lâng lâng giữa tỉnh, say
Trên đôi cánh Mộng vượt ngoài thế gian
Trong câu “Hồn lâng lâng...”, chữ “Hồn”, giai âm ở nốt cao, như hồn đang
ở trên cao. Chữ “giữa” ngâm ngọt lịm, và chữ “say” lại càng tuyệt diệu,
âm thanh kéo dài với nốt thấp, nốt cao, khiến người nghe say ngất theo
làn hơi nồng dịu men say. Trong câu “Trên đôi cánh Mộng..”, chữ “ngoài”
được ngân nga trải dài tới chữ “thế”, và chữ “thế” giai âm được đưa từ
giữa lên cao, để rồi kết thúc bằng chữ “gian” được ngân nga với giọng
thanh dịu, trong như suối reo của nàng nghệ sĩ tài hoa.
Bồng bềnh mây trắng non ngàn
Tiếng thơ nào vọng trong làn khói sương...
Và bài thơ được kết thúc với câu lục bát “Bồng bềnh mây trắng...” Nghe
xong được một lúc rồi mà dư âm của ngâm khúc qua giọng ngâm của HDN -
giọng ngâm thanh dịu như tơ trăng, ảo huyền như sương khói non Bồng -
vẫn c̣n vang vọng ở trong ḷng măi chưa dứt.