NGUYỄN CHÍ KHAM

 

NHỚ THI SĨ HUY TƯỞNG

VÀ QUÁN CÀ PHÊ ĐƯỜNG BÀ LÊ CHÂN

 

 

Tôi thường thức dậy sớm, rửa mặt xong là ra ngoài gian bếp đun nước và pha cho mình một ly cà phê. Tôi dùng loại sữa ông Thọ cho vào ly một nửa ngấn lóng tay sau đó mới đổ cà phê vào. Có cà phê, tôi mang ra bàn làm việc mở máy computer uống từng hớp nóng, vừa đọc báo, sau đó coi trang FB của mình. Sáng nay, tôi nhận được tin buồn về nhà thơ Huy Tưởng ra đi ở tuổi 84 qua tin gởi của anh Nguyễn Vy Khanh. Anh Nguyễn Vy Khanh là một nhà phê bình, đã thực hiện công trình bằng cả một bộ sách lớn nhiều tập về văn học hải ngoại.

 

Nhà thơ Huy Tưởng đã xuất hiện tên tuổi của mình và rất nổi tiếng với những bài thơ lục bát đăng trên các tạp chí văn học ở miền Nam trước 1975. Nhưng thời đó, tôi chỉ biết tên và có đọc thơ anh, còn quen thân với anh thì chưa.

 

Năm 1971, tôi phục vụ ở đơn vị Trung đoàn 5 thuộc Sư đoàn 2, căn cứ đóng ở Tuần Dưỡng cách thị xã Tam Kỳ 7 cây số. Tình cờ tôi gặp lại anh ở trước cửa hiệu trà Mai Hạc. Tôi có chút ngạc nhiên, vì cứ tưởng anh ở Sài Gòn không ngờ anh trở về ngoài này sống với gia đình. Hiệu trà Mai Hạc rất bề thế, uy tín trong thị xã. Sau lần gặp đó, thỉnh thoảng chúng tôi lại gặp nhau ở quán cám cơm gà ngon nhất trong thị xã. Quán này, nằm gần cây cầu Tam Kỳ cạnh quốc lộ I, đi hướng nam vào Chu Lai, Quảng Ngãi..

 

30/4/1975 kết thúc chiến tranh. Tôi trình diện ở Sài Gòn, và được chuyển đến các trại Trảng Lớn, rồi An Dưỡng Biên Hòa. Sau hai năm trong miền Nam, tôi bị chuyển ra miền Bắc ở các trại Nghĩa Lộ, Hồng K Yên Bái, xong xuống trại vùng xuôi Tân Lập thuộc tỉnh Vĩnh Phú.

 

Cuối năm 1981 tôi có được giấy ra trại. Thời gian ở Sài Gòn, tôi kiếm sống bằng nhiều việc, bán thuốc lá, dạy kèm tư gia, rồi bán sách báo cả mới và cũ. Một lần đó vào buổi sáng tôi ghé quán cà phê đường Bà Lê Chân mà không ngờ, đây là quán của nhà thơ Huy Tưởng. Anh Huy Tưởng rất vui khi gặp lại bạn quen và mời tôi uống một ly, hai người chuyện trò chuyện trò về công việc làm ăn. Khi tôi đứng dậy rời quán đi làm công việc của mình, anh vui vẻ bảo tôi nhớ ghé quán anh, đừng ngại ngùng chi việc chi trả cà phê. Tôi thật cảm động trước tình cảm của anh dành cho tôi. Sau lần đó, buổi sáng nào tôi cũng ghé quán của anh, và nhân thể, cũng bỏ vài cây thuốc, lâu lâu, nếu chị có nhờ mua sữa hộp tôi mua giúp cho chị. Và, mỗi lần nhận hàng chị cũng trả cho tôi thêm chút lời như các mối khác.

 

Quán cà phê Huy Tưởng không lớn lắm, nhưng sáng chiều luôn đông khách.

 

Quán không rộng bên trong, nhưng dọc mái hiên dài trên bờ đá bày nhiều chiếc bàn xếp nhỏ và ghế thấp cho khách ngồi uống cà phê và luôn cả ăn sáng những món nhẹ. Từ ngày gặp lại, sáng nào tôi cũng tới đây uống cà phê, và nhờ địa điểm quán của anh mà tôi bán lẻ được một ít số báo và vài cuốn sách miền Nam cũ.

 

Anh Huy Tưởng làm thơ hay mà trong công việc làm ăn cũng rất thành thạo. Buổi sáng nào khách cũng đông, buổi trưa tương đối, đến chiều tối lại đông trở lại. Và, xuất hiện nơi quán (Factory) này của anh hầu hết là khách rất yêu thích văn nghệ. Nơi đây, bạn văn năm xưa còn khá nhiều. Hãy để tôi kể: Nguyễn Tôn Nhan, Trịnh Cung, Hoàng Ngọc Tuấn, Nguyễn Đình Thuần, Nguyễn Quốc Trụ, Cung tích Biền. Có giáo sư Nguyễn Hữu Hiền và anh Bửu Ý mỗi lần ở Huế vào Sài Gòn chơi cũng ghé quán làm một ly. Vào giờ buổi chiều tối thường có sự xuất hiện của nhà thơ lớn Bùi Giáng. Khi có ông Bùi Giáng xuất hiện, anh Huy Tưởng tiếp ông bằng rượu. Tôi được tận mắt nhìn thấy anh Huy Tưởng pha cà phê để bán cho khách, và tôi học được cách pha cà phê của anh. Nói về quán cà phê Lê Chân và anh Huy Tưởng thôi mà không nhắc đến chị vợ anh là rất thiếu sót. Chị Huy Tưởng tên Bình, người miền Nam, dáng cao, đeo kính trắng. Chị Bình rất hòa hợp với anh Huy Tưởng trong lối điều hành công việc qua sự giao tiếp với khách hàng luôn hết sức thân tình, cởi mở. Chị Bình là một người phụ nữ có học thức, vừa rất can đảm. Chị rất thích đọc sách, và chị có những nhận xét về phim ảnh, về văn học rất tinh tường. Chị yêu thích văn học Nga, một nền văn học đã bao trùm hết khung cảnh thiên nhiên qua những mùa đông giá tuyết, qua những dòng sông, những thảo nguyên, những cánh rừng bạt ngàn. Ở bên nhà lúc bây giờ, những tác phẩm của các nhà văn Nga cổ điển cũng như cách mạng đều có dịch và bán rất chạy. Mỗi lần có sách truyện hay, tôi đem đến cho chị và luôn được chị mua ủng hộ. Tôi sống với nghề sách báo và hết sức quý nghề này, cảm nhận sự thân thiết như mình có không chỉ một người bạn thôi mà nhiều người khác nữa. Và, trong công việc hàng ngày của tôi, luôn tìm đến con đường bà Lê Chân và quán cà phê của anh chị Huy Tưởng. Nơi đây, có nhiều bạn mới và khá đông bạn văn cũ một thời của Sài Gòn luôn gặp nhau, lúc buổi sáng, lúc chiều tối. Không khí ở quán ngày nào cũng ồn vui, và rất sôi nổi vào những mùa cúp bóng đá Châu Âu và thế giới. Không ai ngờ được, một nhà thơ thiền định như Huy Tưởng mà bình luận bóng đá không kém chi với ký giả Huyền Vũ năm xưa vang danh một thuở miền Nam trên đài phát thanh Sài Gòn..

 

Kết thúc mùa WORLD CUP 1986, tôi rời Sài Gòn ra Huế. Về sau, nghe đâu quán của anh sang cho chủ khác và tôi không gặp lại anh từ ngày đó.

 

Tôi cùng gia đình đến Mỹ vào cuối năm 1993 theo chương trình HO. Ở bên đây, tôi có hay tin gia đình anh chị Huy Tưởng định cư ở nước Úc. Anh Huy Tưởng bằng tuổi anh Hai tôi. Anh Huy Tưởng là một người có tâm hồn thi sĩ, và cũng là người rất vui tính, có óc hài hước. Anh cũng là một con người rất quý mến bằng hữu, nhất là các bạn văn cùng thời.

 

Hay tin anh mất, tôi nhớ nghĩ nhiều đến anh, đến chị Bình và quán cà phê Factory của anh chị ở đường bà Lê Chân.

 

Vĩnh biệt nhà thơ Huy Tưởng và xin chia buồn cùng chị Bình và hai cháu.
 

 

11/14/2026

NGUYỄN CHÍ KHAM

 

art2all.net