Trần Dzạ Lữ

 

HỒI ỨC

DỌC ĐƯỜNG VĂN NGHỆ CỦA TÔI

PHẦN 53 


MINH NGUYỄN: SỐNG VÀ VIẾT

 

Minh Nguyễn

 

Những ngày này thật khủng kiếp v́ dịch Covid bùng phát ở Tp SG và các tỉnh Miền Tây, Miền Đông. Ngó đâu cũng nghi ngại FO và các vùng miền đều thực hiện chỉ thị 16. May mắn là ḿnh chưa nhiễm nên c̣n viết được hồi ức. Tác giả thứ 53 là nhà văn Minh Nguyễn.

Biết nhau từ thập niên 60 nhưng đến thập niên 70 tôi mới quen anh nhờ bị thương, đợi tái khám 29 ngày. Thời gian này, tôi qua Cần Thơ với anh, Trần Hoài Thư, Trần Mộng Hoàng… Chính xác là năm 74. Minh Nguyễn là chuyên viên kỹ thuật sân bay Cần Thơ nên cũng rảnh rỗi. Anh em văn nghệ tụ tập lại cà phê, bàn luận về các tờ tạp chí lớn như Văn, Bách Khoa, Khởi hành… Và chuyện t́nh cảm của nhau. Minh Nguyễn đă theo sát chuyện t́nh của tôi với HTTC lúc đó đang học lớp 12 ở Vĩnh Long. Nguyễn hỏi tôi: ”Sao mày gan thế, dám mặc đồ trận hẹn ḥ với nàng trong vườn cây lúc chiến tranh đang hồi dữ dội”. Tôi nói với Nguyễn: “T́nh yêu mạnh hơn cái chết..” Và tôi nghĩ sau 3 lần chết hụt ở BT chắc tôi không bao giờ chết. Nguyễn cười có vẻ thông cảm. Tính Nguyễn bộc trực và rất quư bạn bè. Anh khoe tờ tạp chí anh quay ronéo với sự đam mê cùng cực, quy tụ rất đông anh em văn nghệ… Cho tôi đọc những truyện ngắn anh viết bằng tâm cảm về t́nh yêu, thân phận…Tâm nguyện của anh là được sống, đi và viết trên khắp mọi miền đất nước.

Sau năm 75 cũng như bao thân phận văn nghệ sĩ khác, anh đă chống chọi và vượt qua bao khó khăn đời sống lúc giao thời.

Năm 1995, khi đất nước mở cửa là lúc anh đă vượt lên chính ḿnh để xê dịch nhiều nơi. Quan sát, đó là điều cần có của một nhà văn khi đă sống để thâu nhận kiến thức và mọi tinh hoa của VN và thế giới. Lúc này, tôi cũng lưu tâm đến anh rất nhiều và đă đọc tất cả truyện ngắn anh viết trên báo chí và trang mạng. Minh Nguyễn trải nghiệm nhiều nhất là vùng đất phía Bắc. Nơi đó có nhiều chất liệu để ống kính của nhà văn thu dung vào cho việc trước tác. Anh cũng không quên thăm hỏi tôi và luôn nhắc về nàng. Anh nhắn tin: “Sau khi học ra trường và làm cô giáo HTTC vẫn chờ mày đến 10 năm mới lấy chồng”. Tôi cảm ơn và nói với Nguyễn:”C̣n ǵ nữa mà chờ. Thôi mừng cô ấy đă yên phận.” Dù sao th́ tôi cũng không quên cuộc t́nh thật đẹp ấy. Khi hẹn ḥ và hôn cô ấy ở vườn cây nơi thị xă Vĩnh Long, cô ấy cảm động và hai giọt nước mắt như sương từ từ lăn xuống môi má. Tôi hỏi: "Tại sao em khóc?”. Nàng nói: “V́ quá yêu anh”. Nhưng rồi t́nh cũng bay xa thăm thẳm chiều trôi, mặc dù Minh Nguyễn luôn mong chúng tôi thành chồng vợ…

Bây giờ giăn cách, tôi và Minh Nguyễn chỉ c̣n cách online. Đành sống ảo mà thật vậy nha bạn. Chuyện văn nghệ giữa tôi, Minh Nguyễn và bạn bè nói tới khuya không hết. Xin dừng đây để giới thiệu với bạn đọc một truyện ngắn của anh mà tôi thích nhất:

 

MINH NGUYỄN

CÔ GÁI MÙ TRÊN ĐỒNG LÚA VÀNG

 

Dựng chiếc xe đạp vào góc sân, Ngạc đi dưới tàn lá rậm ŕ bên khu vườn nhà. Buổi chiều tới muộn, chiếu rọi qua kẽ lá vô số bóng nắng sáng lấp lánh. Thấp thoáng bên giàn mướp đang trổ hoa, chính là ngôi nhà mà lát nữa thôi Ngạc sẽ trở về. Đó là căn nhà b́nh thường như bao căn nhà thuộc hàng dân dă nông thôn. Nó được xây dựng trên mảnh đất do nhà trường cấp cho giáo viên dạy xa nhà. Khu đất tương đối rộng và màu mỡ. Trong những giờ không đứng lớp, Ngạc gieo trồng lên đó một ít cây ăn trái. Và theo yêu cầu của Nụ, chị của Ngạc, anh trồng chen lên đấy vài luống hoa. Dù biết rằng với đôi mắt tật nguyền Nụ chẳng thể thưởng thức được vẽ đẹp qua từng loại hoa; song để làm vừa ḷng Nụ, hay đúng ra muốn làm cho chị ḿnh được vui, Ngạc đă nhờ người quen mua về ít hạt giống. Chẳng bao lâu, trước hiên nhà đă mọc lên những khóm hoa xinh xắn. Từ đó, cứ chiều đến Nụ bắc ghế ra ngồi, hít thở trên chút hương thơm dịu dàng của từng bông hoa cùng với chiếc đàn phong cầm trên tay.

Có thể vào lúc này, trước hiên nhà chị Nụ đă bước đến ngồi vào chiếc ghế quen thuộc. Và, chẳng bao lâu, dưới đôi bàn tay thuần thục, Nụ bắt chiếc đàn thô thiển như món đồ chơi, phát ra thứ âm thanh mượt mà bay bổng. Ngạc rất thích nghe tiếng đàn của chị; nhất là vào những buổi chiều vàng óng trong mùa giáp hạt. Nghĩ thế, Ngạc vội bước tới đứng tựa người bên cây mận trong vườn, dơi mắt nh́n ra khoảng trời nhuốm màu chiều bên cánh đồng lúa đang chín tới vàng mơ.

Lạ ! Ngạc chờ đợi trong sự nôn nóng. Anh thắc mắc tại sao măi đến tận giờ này tiếng đàn của Nụ chưa thấy ngân lên. Linh tính tới việc không may xảy đến với người chị mù loà khiến Ngạc vội vă bước qua quảng sân rộng trở về nhà.

Trước hiên, trên chiếc ghế Nụ vẫn thường hay ngồi, bị bỏ trống trơn. Ngạc không thể tin nổi vào mắt ḿnh. Bởi từ khi dọn nhà về đây, chưa lần nào Ngạc thấy chị Nụ rời khỏi chổ ngồi nơi chiếc ghế quen thuộc. Anh đứng kiểng chân nh́n vào trong nhà, từ trước ra đến sau, cố t́m kiếm xem Nụ đang ở đâu. Căn nhà khá im ắng. Sự im lặng đáng sợ làm cho Ngạc chùn chân trong nỗi lo âu. Trời ơi ! Nếu để xảy ra chuyện ǵ cho Nụ th́ liệu anh có chịu đựng nổi bao điều dằn vặt về tinh thần? Ngạc không muốn nghĩ tới sự tệ hại ấy. Nhưng càng cố trốn chạy sự thật bao nhiêu th́ h́nh ảnh Nụ lại càng hiện rơ hơn bao giờ. Phải thừa nhận Nụ là người con gái xinh đẹp. Chị lớn hơn Ngạc năm tuổi nhưng ở cái tuổi hai bảy trông Nụ trẻ trung hơn nhờ mái tóc đen tuyền được chăm sóc đơn giản bằng những trái bồ kết nướng chín. Mùi thơm bồ kết nấu sôi trong nước lạnh cứ như một phép lạ lưu giữ lâu bền chút hương dân dă, đặc trưng miệt vườn. Đến như mỹ phẩm, son phấn đôi khi cũng phải ghen tị với làn da trắng mịn màng trời ban cho Nụ. Và nếu không v́ đôi mắt tật nguyền do hậu quả của một căn bệnh quái ác để lại, hẳn khuôn mặt trái xoan cùng sống mũi dọc dừa kia sẽ làm tôn vinh thêm nhan sắc của Nụ lên rất nhiều. Chính v́ sự bất hạnh đó, Ngạc không đành ḷng bỏ mặc chị ḿnh sống tẻ nhạt bên bốn bức tường tu viện. Cho nên bằng mọi cách Ngạc đă cố gắng thuyết phục, kể cả phải năn nỉ, xin Nụ về sống với ḿnh cho có chị có em . Không ngờ sự thể lại diễn ra đầy tính bi kịch hôm nay.

- Chị Nụ!

Ngạc bước tới đứng tựa người vào cạnh chiếc bàn làm việc nh́n ra ngoài. Phía sau vuông cửa, màu nắng cuối chiều hanh vàng đậu quanh giàn mướp. Vào lúc này, sau từng cơn mưa, những chiếc hoa mướp nham nhám như muốn khoe hết sắc màu vàng óng trên đám lá xanh; ḥng dẫn dụ từng đàn ong bướm t́m tới lượn lờ. Xa hơn chút, trên con đường ṃn bị cỏ lá che lấp phần lối đi, Ngạc bắt gặp mảnh vải đỏ chói chang bị vướng vào bụi tre gai,run phần phật trước gió. Cái màu đỏ quen thuộc Ngạc không thể lầm lẫn với màu chiếc khăn voan mà Nụ vẫn thường quấn ngang cổ.

Như một gă tâm thần Ngạc lao nhanh ra cửa. Chiếc khăn gặp cơn gió mạnh thổi bùng lên như ngọn lửa. Ngạc quơ tay túm lấy chiếc khăn mềm mại nhưng mắt vẫn không rời khỏi hướng bờ sông đỏ quạch phù sa. Con sông đang tuôn chảy một cách hối hả và trở nên hung hăn, hứa hẹn sẽ kéo trôi bất kỳ vật cản nào trên đường di chuyển.  Ngạc rùng ḿnh sợ hăi. Hai mắt chợt nhoè đi trong màn nước. Không ! Không thể như thế ! Không thể có chuyện Nụ đă bị con nước nhận ch́m bên ḍng nước đáng nguyền rủa kia. Nhưng dù muốn hay không, sự thật là Nụ vẫn chưa thấy xuất hiện quanh đây. Thất vọng, Ngạc đứng nh́n trân trối ḍng nước đỏ quạch màu phù sa tuôn chảy mà đôi chân như sắp quị xuống. Chết. Ngạc nghĩ :chỉ có cái chết mới mong xoá bỏ được nỗi ân hận.

- Chị Nụ ! Ngạc cất tiếng gọi thật to bên sự vô vọng.

Giữa lúc mọi chuyện tưởng chừng như hoàn toàn bế tắc, Ngạc chợt nghe văng vẳng từ đâu đó trong không gian từng mớ âm thanh trầm bổng quen thuộc được cất cao lên một cách mơ hồ. Ngạc chưa dám tin vào tai ḿnh v́ biết đâu chúng chỉ là thứ tiếng động dấy lên từ t́ềm thức? Như để trả lời cho sự nghi hoặc nơi Ngạc, âm thanh huyễn hoặc từ chiếc đàn phong cầm một lần nữa vang rền trên bầu trời lộng gió.

Giữ chặt chiếc khăn voan trong tay, Ngạc vui mừng khôn xiết, chạy tràn lên đám cỏ dại, hướng về phía đă phát ra âm thanh réo rắt từ những tiếng đàn. Cứ thế Ngạc chạy măi. Chạy đến khi bắt gặp con đê chặn hết lối đi mới chịu dừng lại. Con đê của một thời xa lắc, giờ đă trở thành con đường giao thông huyết mạch, nối liền xă vùng trũng với khu dân cư mới, biến mọi sinh hoạt thường nhật dễ dàng hơn so với việc di chuyển, học hành của người dân nông thôn, chỉ biết dựa vào ghe thuyền đi lại mua bán. Nh́n con đê vượt cao trên tầm mắt, Ngạc bồi hồi nhớ tới những ngày đầu ra quân đi xây dựng con kênh thuỷ lợi. Con kênh đă có không ít con người trầm ḿnh dưới nước, dưới cái nắng nóng như thiêu như đốt mùa hè khắc nghiệt. Thách đố thiên nhiên, đào đắp hàng trăm ngàn mét khối đất cùng với hàng ngàn ngày công lao động, chỉ mong đổ chút mồ hôi đổi lấy mùa sống phong phú cho con trẻ sau này. Ngày nay,bất kể ai, mỗi khi có dịp di chuyển trên con đê bạc màu nâu đất, người ta tưởng vẫn c̣n nghe vẳng đến bên tai tiếng len, cuốc; tiếng trai gái hát ḥ cởi mở; tiếng lội nước b́ bỏm trong śnh lầy. . . và cả tiếng đàn phong cầm đang réo gọi từ trên con đê cao kia nữa.

Chị Nụ. Ngạc thật sự ngạc nhiên trước bóng dáng cô thôn nữ có mái tóc đen dầy đang ngồi chơi những bản nhạc do ḿnh sáng tác trên một chiếc phong cầm.

Chị Nụ. Có phải chị đó chăng ? Không cưỡng lại được sự ṭ ṃ, Ngạc cố t́m cách leo lên con đê. Con đường ẩm ướt, trơn tuột, không một nơi nào có thể bám víu; chỉ cần sơ sẩy một chút Ngạc có thể rơi xuống hố sâu bên dưới. Vậy mà không hiểu bằng cách nào, Nụ đă cùng chiếc đàn của ḿnh, leo lên tận đó một cách an toàn đáng khâm phục ?

Loay hoay măi với con đường một lúc lâu. Cuối cùng Ngạc cũng đă đặt chân lên tới mặt đê. Vừa mệt vừa phải gắng sức khiến Ngạc thở hào hển. Chỉ tới khi thật sự ngồi cạnh bên Nụ, Ngạc mới lên tiếng:

- Chị Nụ ! Dưng không chị bỏ ra ngồi đây. Làm em phải một phen bị thót tim đi t́m.

Những âm thanh đang bay bổng đột nhiên im bặt khi Nụ đặt chiếc đàn xuống bên cạnh. Nụ cười hiền hoà nói:

- Chị xin lỗi em. Đây chỉ là sự t́nh cờ. Ừ ! Mà sao em t́m ra chị ở đây?

Không cần dấu giếm, Ngạc nói ngay:

- Mới đầu không thấy chị ở nhà, em thật sự trở nên hốt hoảng. Em đă đi t́m chị khá lâu. Sau đó nhờ nghe tiếng đàn từ nơi này em mới phát hiện ra chị.

Đang tṛ chuyện, Nụ như chợt nhớ ra điều ǵ quan trọng nên vội khoát tay ra hiệu cho Ngạc chờ đợi. Nụ làm động tác vừa dóng tai nghe ngóng, vừa nhăn mũi hít hà nơi khoảng không. Hoàn toàn im ắng. Sự im lặng bởi chỉ nghe có mỗi tiếng gió xào xạc thổi ngoài ra chẳng c̣n ǵ khác, ngoại trừ cánh đồng lúa chín đang nhảy múa rập rờn quanh cái màu vàng rực rỡ...  Bất ngờ Nụ kêu to:

- Nó! Chính nó. Nụ hân hoan reo lên khi mùi hương ập tới.

Ngạc nh́n theo hướng Nụ chỉ, dễ dàng nhận ra cánh đồng lúa mênh mông phía trước. Cánh đồng trăi dài từ chân đê chạy xa tít tắp măi tận chân trời. Lúa. Biết cơ man nào lúa đang mùa chín tới vàng ươm làm dậy lên mùi sữa non lạ lẫm. Thứ hương thơm ngan ngát khó thể đánh lừa được khứu giác con người. Đây chính là nguyên nhân đưa đẩy đôi bàn chân Nụ lạc bước tới đây? Tiếc là đôi mắt tật nguyền của Nụ không cho phép chị nh́n tận mắt cái màu vàng óng ả, được phủ che lên trên lớp vỏ cứng thô ráp, nhung tơ để biết thế nào là hạt gạo. Ngạc thấy thương chị ḿnh vô hạn. Ước ǵ trên này có được phép lạ nào đó, cho phép Ngạc hoán đổi con mắt ḿnh sang Nụ để cả hai cùng trông thấy mặt nhau?

Để giăi mă cho điều bí ẩn mà Nụ chưa hề biết, Ngạc nhẹ nhàng giữ lấy bàn tay Nụ trong bàn tay ḿnh giải thích:

- Chị biết không ! Những ǵ mà chị đă cảm nhận được qua chút hương thơm kia, mọi người vẫn hay gọi là lúa. Lúa. Phải !Lúa đang mùa chín tới. Lúa đang vây quanh ta và có mặt khắp nơi. Lúa màu vàng ươm. Lúa thơm lừng mùi sữa mẹ.

Nghe Ngạc nói Nụ thử đưa hai tay ḿnh ra phía trước, ḍ dẫm t́m trong khoảng trống không, xem có thể bắt gặp vật thể lạ lùng mà Ngạc vừa nhắc tới. Không ! Nụ chẳng thấy ǵ ngoài đôi tay ḿnh đang chấp chới.

- Lúa như thế nào? Nụ thất vọng ra mặt, hỏi.

- Là những hạt gạo do người nông dân bỏ công dài ngày, cày sâu cuốc bẩm, gieo trồng, gặt hái, phơi khô và sau cùng đem đi xay sát tách vỏ lấy hạt.

- Nghe em nói, có phải khi lúa chín tới, nó sẽ toát ra mùi hương sữa mật ngọt lẫn trong màu vàng đặc trưng?

- Màu vàng. Phải. Một màu vàng đầy ắp t́nh tự quê hương. Một màu vàng của hoa đồng cỏ nội.

- Có giống với màu vàng bông mướp?

- Không!

- Màu vàng lá úa?

- Không !

- Màu ánh trăng ?

- Không.

Suốt đêm, Nụ không thể nào chợp mắt ngủ được. Chị lục đục làm việc miệt mài bên chiếc đàn, bên từng nốt nhạc. Đến gần sáng, có lẽ cũng là lúc đă có thể kết thúc sự đam mê của riêng ḿnh, Nụ hốt nhiên mừng rỡ reo to lên khi công việc đă hoàn thành.

*

Như cần có người để sẻ chia sự sung sướng, Nụ bước thẳng tới chỗ Ngạc đang ngủ. Không đợi cho em ḿnh kịp có phản ứng ǵ, Nụ cầm ngay lấy chiếc đàn chơi luôn bản nhạc do ḿnh vừa sáng tác trong đêm. Mới đầu Ngạc chưa hiểu Nụ muốn mượn ngôn ngữ âm nhạc để thể hiện điều ǵ, nhưng càng nghe Ngạc càng bị cuốn hút sâu vào cái thế giới ngồn ngộn sắc vàng. Thứ màu vàng chuyển động vùn vụt từ ánh nắng b́nh minh rực rỡ sang hoàng hôn cháy bỏng, từ màu vàng mùa thu lá chết sang màu vàng ánh trăng lăng mạn, từ màu vàng bông bí dân dă sang màu lúa chín bạt ngàn ...
 

Minh Nguyễn
 

 

TIỂU SỬ TÁC GIẢ MINH NGUYỄN
_____________________________

Tên thật : NGUYỄN ĐỨC MINH

Bút danh : MINH NGUYỄN

Giấy khai sinh : 11-10 tại Bến Tre

Hoạt động VHNT trước 75.

Chủ trương tạp chí : Sinh Hoạt (Ronéo)

Cộng tác với các nhật báo: Công Luận, Sóng Thần, Tiền Tuyến;  Tuần san, tạp chí : Thao Trường, Đời, Lư Tưởng, Ngôn Ngữ, Phù Sa, Mây Trường Sơn ...

Sau 1975: Có truyện đăng trên các báo và tạp chí: Người Lao Động, Long An, Văn, Văn Nghệ, Thanh Niên, Nghệ Thuật, Văn Tuyển, Bản Thảo Tác Giả và một số Web trong và ngoài nước 

 

Tác phẩm đă in :

- Người Dưng Khác Họ (NXB Đồng Nai)

- T́nh Yêu Sợi Khói Mong Manh ( GP Văn Nghệ Châu Đốc)

- Chiếc Hôn In H́nh Trái Tim ( NXB Mũi Cà Mau)

- T́nh Yêu Thuở Ban Đầu ( GP Văn Nghệ Châu Đốc)

- Đánh Mất T́nh Yêu ( NXB Trẻ)

- Lên Mù Sương Xuống Mù Sương ( NXB Hội Nhà Văn và NXB Nhân Ảnh HK tái bản)

- Minh Nguyễn Và Những Truyện ngắn (NXB Hội Nhà Văn và NXB Nhân Ảnh HK tái bản)

- Lên Mù Sương Xuống Mù Sương . . . Ra Biển ( NXB Nhân Ảnh HK)

 

Tác phẩm in chung 

- Tập truyện ngắn 9 Tác Giả (NXB Thanh Niên)

- Tập truyện ngắn in chung Đêm Hát Cuối Cùng ( Văn Nghệ Châu Đốc)

- 18 Tác Giả Miền Nam Trong và Ngoài Nước ( NXB Thư Ấn Quán)

- Tuyển tập truyên ngắn Văn Chương Việt ( NXB CAND).

 

Lời sau cuối là cầu mong nhà văn an b́nh để bước qua đại dịch để c̣n sáng tác mạnh mẽ hơn và hội ngộ anh chị em văn nghệ sĩ trong mừng rỡ yêu thương…

 

Trần Dzạ Lữ

 

 

trang Trần Dzạ Lữ

 

art2all.  net