TRẦN DZẠ LỮ

 

 

HỒI ỨC

DỌC ĐƯỜNG VĂN NGHỆ CỦA TÔI

 

PHẦN 31


TRẦN ÁNG SƠN,

CUỐI CÙNG ANH TẮM GỘI M̀NH BẰNG THƠ


            Mới đó mà đă 4 năm nhà văn Trần Áng Sơn qua đời. Nhưng với tôi và anh em, bè bạn th́ anh vẫn c̣n đó. Vẫn cùng rong chơi trên thế gian này. Nỗi ám ảnh thương quư khôn nguôi này đuổi theo mỗi lần tôi ghé cà phê 64 Trần Quốc Thảo khi quây quần bên Nguyễn Liên Châu, Ngô Đ́nh Hải, Nguyễn Thanh Thủy, Tuấn Polo, Lê Nho Quế Sơn, Vũ Ngọc Giao, Châu Đăng Khoa... Ngồi ngay chỗ anh đă ngồi, kể cả Kim- Long- Huế mà nổi da gà... bởi khuôn mặt trầm tư, nghiêm nghị nhưng không thiếu cởi mở, lịch lăm, hào hoa ngày nào bên tách cà phê, bên chung rượu tiêu sầu... đă khắc ghi kỷ niệm.

 

Biết anh từ thập niên 60 qua những trang văn thơ đăng trên các tạp chí miền Nam. Vậy mà măi đến thập niên 80 tôi mới gặp và quen biết Trần Áng Sơn. Đó là thời kỳ những người văn nghệ sĩ cũ không biết ḿnh sống ra sao và về đâu khi quyền lực đă được chuyển giao. Họ kiếm sống bằng đủ thứ nghề ( miễn là lương thiện ) và tạm thời ngưng viết ( cho dù sáng tạo đối với họ là cần như hơi thở), có người bỏ viết vĩnh viễn. Nhưng anh Trần Áng Sơn vẫn âm thầm làm việc và kiếm sống bằng ng̣i bút của ḿnh một cách chân chính và khiêm tốn ( có tác phẩm kư tên TAS, có tác phẩm kư bút hiệu khác). V́ là thời kỳ đổi mới (1989) nên có nhiều hoạt động in ấn sách. Anh viết đến gần 50 đầu sách. Trong đó đáng kể nhất và cũng là cuốn sách mà bạn bè ưa thích nhất là: Những Trang Sách Khép Mở. Anh khắc họa chân dung nhiều văn nghệ sĩ bằng cách nh́n rất riêng của ḿnh. Do cần mẫn làm việc và hút thuốc lá nên qua năm 2000 anh bị một lúc mấy thứ bệnh hành hạ phải vào bệnh viện. Trong đó bệnh tim phải kể trước nhất. Từ đó anh bỏ thuốc lá, viết ít lại và chữa bệnh ...bằng thơ. Một nhà văn cuối cùng chọn thơ để tắm gội linh hồn ḿnh th́ chẳng có ǵ lạ. Có lẽ thơ khái quát và cô đúc cao hơn những dàn trải khi viết tiểu thuyết. Cũng có thể anh lấy thơ để tắm gội ḿnh bởi bụi bặm trần gian phủ lên đời sống nhiều tầng lớp u minh. Có thể anh tŕu mến, vuốt ve khi ” chơi thơ” là thú chơi tao nhă nhất và trong trẻo nhất ( tôi trừ ra những người rặn chữ, sắp xếp sao cho lạ, song chẳng đi thẳng vào trái tim người đọc rồi cũng lụi tàn). V́ vậy mà anh Trần Áng Sơn đă tŕnh làng tập thơ lục bát năm 2012. Đó là những câu chữ được viết bằng tim và trí tuệ yêu thương ḿnh, yêu thương người và yêu thương bè bạn của anh sau chót. Anh bước qua phạm trù này rất thanh thản và b́nh yên mặc dù không khỏi trăn trở về phận người, quê hương. Văn, thơ là thứ vũ khí sắc bén để anh chống lại phiền năo và bệnh tật từ năm 2000 cho đến 2014. Người văn nghệ sĩ măi măi là người không tuổi đối với tâm hồn nhưng thân xác th́ làm sao tránh khỏi quy luật của muôn đời? Những lần gặp sau cùng của năm 2014 thấy anh xuống sắc và chốc chốc lại ôm ngực trái như cố níu giữ trái tim ḿnh ở lại cùng thế gian. Nhưng rồi phải bất lực trước số phận, ngày18.5.2014... anh bỏ lại bạn bè để về bên kia thế giới.
 

Tôi tưởng tiếc một nhà văn, một người anh lúc nào cũng đem cái tâm của ḿnh ra xử thế. Một vóc dáng cao to, đẹp trai chỉn chu từ cách ăn mặc cho đến lời ăn, tiếng nói. Là em ruột của ca sĩ Mộc Lan, là người rất thân thiết với nhạc sĩ Châu Kỳ và nhiều anh chị em văn nghệ đă thành danh như Trần Tuấn Kiệt, Thế Phong, Cao Thoại Châu, Mai Trinh Đỗ Thị, Kim Tuấn, Tô Kiều Ngân, Nguyễn Thụy Long...


Anh viết truyện ngắn, truyện dài rất nhiều nhưng cuốn Những Trang Sách Khép Mở là cuốn gây tiếng vang nhiều nhất. Thơ anh đăng báo từ 1956 trên Bông Lúa, Nhân Loại... Song với tôi, tập thơ lục bát 68 Khoảnh Khắc, Hội Nhà Văn xuất bản năm 2012 lại rất ấn tượng v́ sự ngọt ngào tuôn chảy như sông suối:

Lục Bát TRẦN ÁNG SƠN:

LỤC BÁT BUỒN
Ai chia lục bát hai câu
Một câu thấp một câu cao làm ǵ
Tôi ở đây, em ngoài kia
Trời ơi chăn chiếu chia ĺa được sao

LỤC BÁT BIA BỌT
Lâu rồi không bọt không bia
Thấy thương cái cốc chia ĺa cái môi
Thấy thương bó đũa chia đôi
Và thương em hé môi cười… không tên

LỤC BÁT BẤT NGỜ
Ba lô không ở trên vai
Cuộc đời là chỉ lai rai sống c̣n
Tôi gă đàn ông biết buồn
Biết cay biết đắng biết khôn biết khờ
Thế nên tôi rất ngu ngơ
Để tôi gặp cái bất ngờ… là em

LỤC BÁT SONG SONG
Tôi và em em và tôi
Như con đường sắt suốt đời song song
Suốt đời t́m một đường cong
Trên con đường sắt song song nghịch chiều

LỤC BÁT GIĂ TỪ
Giă từ câu sáu tôi đi
Câu tám níu lại c̣n ǵ hành trang
Chỉ là một dấu chấm than
Mà sao tôi phải cưu mang suốt đời

T.A.S

Thơ là chiêm nghiệm, là tiên tri, đúng không anh Trần Áng Sơn? Bài Lục Bát Giă Từ ấy đấy.


Trần Dzạ Lữ
 


H́nh ảnh: Nhà văn Trần Áng Sơn
 



 

Xem tiếp Phần 32


 

 

trang Trần Dzạ Lữ

 

art2all. net