|
CUỐN 1: HAI CỬA BÊN KHUNG TRỜI
PHẦN THỨ HAI Chương XIII
Hiếu thật sự cảm thấy ḿnh lạc quan, vui vẻ, luôn đầy niềm vui qua nụ cười. Hiếu đang tập tễnh sáng tác, đă viết được chừng bốn năm truyện ngắn, nhưng vẫn c̣n nằm trong tập vở lưu giữ. Mỗi truyện Hiếu viết ra, đều có nhắc nhở ít nhiều kỷ niệm cũ của riêng anh, gia đ́nh, và nơi chốn b́nh yên của thời niên thiếu. Khi nói về thị xă Đông Hà, Hiếu nhớ rất rơ, nhà ở, những con đường bụi đất, khu chợ, cây cầu trên quốc lộ, và con sông rộng, nước sâu, nhưng ḍng chảy thật hiền ḥa. Bây giờ đây th́ nơi chốn ấy đă khác nhiều, mùa hè năm 1972 của bom đạn, đến mùa xuân 1975, th́ toàn miền Nam kết thúc cuộc chiến, một cuộc đổi đời không dự đoán được. Cũng từ ngày tháng đó xa cách chốn cũ thân thuộc, Hiếu đi xa, và cũng đă rất lâu chưa trở về. Nhưng với Hiếu, khi ḿnh c̣n nhớ kỷ niệm cũ, th́ t́nh nghĩa của ḿnh biểu lộ trong cái lương tri cuộc đời. Mới đó, Hiếu làm công việc Bưu tín viên đă hơn sáu tháng và anh rất yêu thích công việc này. Buổi sáng, Hiếu đến đúng giờ mở cửa, vào văn pḥng nằm ngay trong kho hàng hóa. Trước giờ khởi sự, anh ngồi chuyện văn với các công nhân khác, vừa uống cà phê và ăn bánh donuts. Tám giờ ba mươi sáng công nhân lên đường. Băi đậu xe gần nhà kho. Người nào cũng đưa ra ngoài những bao thư, bưu phẩm, và các thứ hàng khác xong mở cửa xe sau dồn hết tất cả vào. Và, cái túi xách lớn màu xanh đeo vai có hai ngăn, một ngăn thư để giao, một ngăn thư để nhận. Thành phố Santa Ana lớn và đông cư dân nên có đến 10 trụ sở bưu chính lớn nhỏ. Nơi Hiếu đang phục vụ là một trụ sở chính, nằm cạnh ngă tư đường đường Fairview và Sunflower, gần lằn ranh với thành phố Costa Mesa. Nơi này, c̣n có một văn pḥng làm hộ chiếu cho những người đă có quốc tịch. Trong mỗi tháng, các Bưu tín viên phục vụ một số tuyến đường nhất định. Hết phiên, lại đổi qua những tuyến đường khác. Từ một tuần nay Hiếu chạy giao thư những chặng đường ở Edinger, Mac Fadden, Raitt, khu gia cư Cubbon và đường số 5 gần khu Công ty Goodwill. Ngày Hiếu được nhận làm Bưu tín viên, anh phải học việc một tháng và có hai mươi giờ tập lái xe có tay lái nằm bên phải. Xe dùng cho Bưu điện, luôn có tay lái bên phải, để tiện cho Bưu tín viên bỏ thư, hay bưu kiện thuận tay khỏi cần phải ra khỏi xe. Hiếu làm việc rất cẩn trọng, và trong t́nh cảm riêng của ḿnh mỗi lần soạn thư thấy có các gia đ́nh đồng hương người Việt, anh chăm chú đọc, và hy vọng có người ḿnh quen, lúc ấy, cũng sẽ để dành dăm ba phút chuyện tṛ. Ở Santa Ana, con đường nào cũng trồng nhiều cây, thông dụng nhất là cây palm. Vào mùa hè, những cây phượng ra hoa rực tím cả thành phố. Đôi khi, Hiếu nhắm mắt lại trong một thoáng nhớ những h́nh ảnh cũ của Nhị Lê. Nàng cho anh một t́nh bạn hơn là t́nh yêu. Nhưng cho dù có hiểu, anh cũng không dám nghĩ rằng anh được nàng yêu anh với tất cả đắm say về t́nh yêu. Nhị Lê khác Hiếu nhiều lắm. Với Hiếu, với sự vụng về trong tính cách, và anh chỉ lộ rơ sự chất phác của người nông dân, trái với Nhị Lê, nàng thoát thân ḿnh từ các nhân vật nữ trong tiểu thuyết. Thế nhưng, có lẽ không một nữ nhân vật nào giống ḿnh cả, Nhị Lê nghĩ vậy. Nhị Lê có một sự thầm kín luôn dậy dàng làm cho nhan sắc của nàng v́ như một loại hoa, mùa nào cũng nở. Hiếu chạy xe không nhanh. Và, cứ trong ngày, đến các điểm để dừng xe và đi giao thư, anh luôn đúng giờ. Tuyến đường Edinger, Hiếu thường chạy xe vào trong băi đậu ngoài khu chợ Stater Bros. Lúc rời khỏi xe, Hiếu lùi phía sau, mở cửa và bắt đầu soạn thư theo những dăy số nhà và những khu cơ sở, thương mại. Với chiếc nón đội đầu, cái túi vải xanh đeo vai, sau khi đóng cửa xe sau Hiếu bắt đầu đi bộ. Trong khu thương mại có chợ Stater Bros, hầu như cả chợ và cơ sở dịch vụ nào cũng có thư, cả giao dịch và quảng cáo. Khi có những gói hàng gởi, th́ người nhận phải kư tên. Xong khu vực thương mại, Hiếu đi bộ lên con đường phía trên qua từng dăy nhà ở. Trên tuyến đường này, thư từ các gia đ́nh hầu hết là của người thuộc sắc dân nói tiếng Hispanic, người Mexico đông nhất. Tiếng Hispanic, gần với tiếng Pháp như trong cách đếm số từ 1 đến 10. Hiếu có biết chút ít về thứ tiếng này, vài mươi câu và một số ít ngữ vựng thông dụng. Người Latino rất cởi mở thân thiện, và họ cũng rất thích các món ăn của người Việt, egg roll là món họ ghiền nhất. Trong thành phố Santa Ana, có nhà hàng Cali của người Việt bán các món cơm, phở, bánh ḿ kẹp thịt, chè, nơi này, người Latino ở gần thường đến nhà hàng rất đông, sáng đến chiều, ăn các món cơm, phở, hủ tiếu, ḿ, với một phần ăn vừa rẻ, vừa ngon. Khi thi hành công việc, Hiếu làm rất nhanh, nh́n anh trên đường, bước chân thoăn thoắt. Khi trở về lại địa điểm đậu xe, Hiếu mở cửa sau, cho hết tất cả những thư gởi mới lấy được bỏ vào một ngăn riêng ở cái thùng lớn, trở lên trên, mở cửa xe vào ngồi, cho nổ máy xong, cầm chai nước lọc uống một ngụm đầy. Tới trưa, giao thư xong hai chặng trên đường Mac Faden và Raitt, Hiếu lái xe về khu gia cư Village bao quanh là các con đường Cubbon, Houron, Highland. Hiếu nh́n đồng hồ, rẽ trái vào đường Cubbon và dừng xe trước căn nhà có cây anh đào, cạnh bên là cái ṿi nước sơn màu trắng. Hiếu tạm nghỉ ở đây, giờ lunch một tiếng, anh lấy chai nước suối evian uống một ngụm đầy, xong mở gói bánh mua ở hiệu In and Out, có khoai tây, ly coke, và cái bánh hamburger Lúc sáng, Hiếu có ăn xôi ở nhà, tới chỗ làm việc uống cà phê ăn bánh donuts, vậy mà cuốc bộ xa gần, chặng này, chặng kia giờ đă cảm thấy đói. Hiếu ngoạm từng miếng lớn, và cứ sau một hai miếng là ăn dặm thêm khoai tây chiên. Xong bữa ăn no, Hiếu không lấy giấc ngủ trưa mà ngả lưng ghế vừa mở tờ nhật báo Người Việt ra đọc. Hiếu bỏ qua một bên những trang quảng cáo bên trong, anh chỉ coi tin tức, và báo này, không chỉ điểm các tin quốc tế, tin sinh hoạt cộng đồng, mà c̣n có tin tức từ VN nữa. Những tin Việt Nam, phóng viên phụ trách thường tổng hợp các tin từ các báo Nhân Dân, Sài G̣n giải phóng, Tuổi Trẻ, Thanh Niên. Hôm nay, có trang văn học nghệ thuật. Có một bài viết Lối nh́n vào tiểu thuyết của người viết lấy bút hiệu Nguyên Chi. Bài viết không dài, nhưng đầy đủ sự việc và kinh nghiệm sống cho những người muốn theo đổi nghiệp văn. Từ kinh nghiệm của ḿnh, tác giả nêu ra một sự việc chung đó là đọc. Đọc truyện, để h́nh dung ra không khí truyện, nhân vật trong tiểu thuyết, và hơn hết là văn chương sáng tác với một thứ bút pháp, mềm, khô, hay cô đọng để gây sức cám dỗ, say mê cho người đọc. Hẳn nhiên, việc đọc là quan trọng, v́ đó là cái vốn giúp người việt văn thấm thuần thục để dễ dàng viết lưu loát. Thứ đến là óc quan sát, sự quan sát không chỉ bằng đôi mắt mà c̣n cần đến cả trực giác và cảm xúc nữa. Rồi tiếp theo sự quan sát là xây dựng nhân vật. Người ta luôn xây dựng nhân vật tiểu thuyết thông thường lệ thuộc vào những người quen biết trong gia đ́nh, hay các bằng hữu ngoài đời thường hay ở trong quân đội. Những nhân vật đó, qua sự quan sát và lọc lơi, lần vào sự hư cấu để trở thành nhân vật tiểu thuyết. Và, cũng như người đời thường có cuộc sống, có sự chọn lựa, th́ nhân vật tiểu thuyết cũng có một ư thức như vậy, chứ không phải nhân vật tiểu thuyết hoàn lệ thuộc vào ư muốn của tác giả nhào nặn, tuân thủ theo. Không, nhân vật không chỉ có cá tính mà c̣n có tự do. Người ta luôn nghĩ rằng, khi xây dựng nên các nhân vật cho tiểu thuyết, th́ sẵn đó, sẽ dàn dựng nên một bố cục và hướng đi của câu chuyện. Nguyên Chi, tác giả viết bài này có nêu một điểm mà Hiếu rất tâm đắc, đó là việc t́m kiếm và xây dựng nhân vật, tác giả gợi người viết văn nên tham dự vào sinh hoạt điện ảnh, nghĩa là, ḿnh nên coi những cuốn phim hay để từ đó qua các vai diễn của các tài tử nổi tiếng ḿnh h́nh dung ra được những nét độc đáo, những nét hay để tả nhân vật. Th́ quả thực vậy, Hiếu cũng rất ghiền coi những sinh hoạt về phim. Anh không chỉ coi phim ở rạp, mà c̣n đọc báo về nghệ thuật phim ảnh nữa. Hiếu đọc xong bài báo, gấp lại, lật cổ tay xem đồng hồ, vừa đúng lúc giờ nghỉ ăn trưa đă hết. Hiếu ra khỏi xe, mở cửa sau, kéo nắp bửng lên và bắt đầu soạn thư và các loại bưu phẩm. Nơi khu vực này, thường lệ Hiếu tới sau cùng, sau đó xong, đi về lại trụ sở chính cũng tiện đường. Khu gia cư Village, có đến một phần ba gia đ́nh người Việt, nên chi, với Hiếu như có sẵn mối t́nh thân đồng hương dù không quen biết hay có họ hàng. Khu village, con đường nào cũng có trồng cây phượng tím. Vào mùa hè, ánh nắng và màu tím hoa phượng vẽ ra một khung trời hiền ḥa trông thoáng buồn nhưng rất đẹp. Hiếu chợt tự hỏi, ḿnh đă nói với Nhị Lê về một nỗi nhớ bâng quơ thầm lặng trong màu hoa hay áo tím chưa nhỉ. Hiếu đă quen biết Nhị Lê, từ một ngày, ở thành phố ấy đă quá xa. Và, anh cũng không hề nghĩ hay nhớ đến nàng khi mà có quá nhiều thay đổi cho bản thân và cuộc sống. Vậy mà, chỉ trong một tơ tóc, một khoảnh khắc của sự chờ đợi thầm kín, nàng đă xuất hiện bất ngờ trước mặt anh. Thực t́nh, nỗi ngạc nhiên cũng khá lâu mới nhận ra được nhau. Nhị Lê hỏi tên trước, Hiếu hết sức vui khi biết ḿnh được gặp lại Nhị Lê. Bây giờ, Nhị Lê cùng đi theo Hiếu với công việc giao thư lúc này. Hai người nghe tiếng bước chân, tiếng chim hót, câu chuyện muôn thuở của thời gian trong văn chương, và qua từng mái ngói , đẹp biết chừng nào với màu nắng sáng lên qua những cây cảnh quanh vườn. Nhị Lê thực sự đă yêu Hiếu qua buổi đầu mới gặp. Nhớ mưa trong ngày tháng cũ. Nhớ lại con đường, những ngày mưa, mưa măi suốt buổi chiều trên con sông. Xa cách thành phố cũ. Nhưng lạ thay, Hiếu không nghĩ tới mối t́nh đầu ấy là của anh, dành cho anh. Và rồi, không ngờ gặp lại. Nhị Lê hoàn toàn không dám tin, hay nghĩ rằng, t́nh yêu vẫn là giấc mộng của ngày xưa. Cho dù, Hiếu không thay đổi chi nhiêu, nhưng hôm ấy gặp lại Nhị Lê, anh nghĩ đến t́nh bạn hơn hết. Hiếu dừng bước, trên tay cầm gói bưu phẩm, anh coi lại địa chỉ lần nữa rồi vào lối đi dẫn đến mái hiên ngoài có cái ngăn gỗ làm thư. Người đàn bà mở cửa, cùng với nụ cười chào và hỏi anh. -Dạ phải, anh đáp. -Anh phụ trách giao thư ở khu này. -Dạ, luân phiên, nhưng trong tháng nay ở khu vực này. -Anh uống nước nghe. -Dạ thôi, cám ơn tôi có nước mang theo. -Không, anh đợi chút. Người đàn bà vội quay vào nhà, bước nhanh rồi trở ra với chai nước và một trái cam cầm tay. -Anh đi bộ nhiều nhà, mau khát nước. Hiếu nhận cam và nước, nói lời cám ơn. Hiếu vừa quay gót, bà ta đi theo anh, tṛ chuyện với anh về những gia đ́nh người Việt ở trong khu gia cư này.
Người đàn bà này Hiếu gặp lần đầu tiên, hôm nay gặp
lại. Nguyễn Chí Kham
Xem tiếp Chương 14
|
