Thân Trọng Tuấn

 

MỘT THOÁNG HƯƠNG XƯA

BÚT KƯ CỦA THÂN TRỌNG TUẤN

CỔ BI, CALIFORNIA, 2019
 

 

Tŕnh bày: Vơ Hương An

Tranh b́a: "Hạt Bụi Nhớ Quê" của Lương Trường Thọ

350 trang, 6in x 9in, 13 mẩu chuyện về quê nhà một thuở

In tại Number-One Graphic & Printing, Garden Grove, CA

 

~~o))((o~~

 

 

TRONG TẬP NÀY

 

Lời giới thiệu * 5

Thương nhớ Cổ Bi * 7

Ngược xuôi Điền Hải * 37.

Bột gạo La Khê * 61

Đồng Di cũ mới * 72

An Ninh Thượng Hạ * 88

Nhớ mái trường xưa * 157

Hịch đánh giặc Tàu * 177

Giang phong Ngư hỏa * 201

Chuyện cái bánh chưng * 256

Điệp khúc t́nh tang * 287

Một chút hương xưa * 298

Cầu Hậu sông Đào * 312

Phú Cam Xóm Đá * 326

Tiểu sử * 345
 

 

~~o))((o~~

 

LỜI GIỚI THIỆU

 

          Tác giả cứ một hai buộc vợ chồng chúng tôi phải viết lời giới thiệu. Vậy nên dù chẳng là ǵ cả mà nể "ông học tṛ" nên xin có đôi lời thưa thốt.
 

Cách nay (2019) già nửa thế kỷ, mùa nhập học niên khóa. 1962-1963 Tuấn trở thành học tṛ của vợ chồng chúng tôi dưới mái trường Trung học Hàm Nghi trong Thành Nội Huế (Kinh thành Huế) từ đó, và kéo dài cho đến mùa hè 1969. Vợ tôi dạy Toán, tôi dạy Văn, Sử.


Họ Thân Trọng là một trong những thế gia vọng tộc của Huế-Thừa Thiên (giữa những Nguyễn Khoa, Hồ Đắc, Tống Phước, Nguyễn Cửu...) không đời nào dưới triều Nguyễn thiếu người đỗ đạt, làm quan. Là con ḍng cháu giống nên khi thấy tṛ Tuấn vừa giỏi Văn vừa giỏi Toán, cũng không lấy làm lạ. Chỉ có lạ là trong những bài luận Việt văn, thường bắt gặp những câu hay những ư tưởng lạ lạ, ngắng ngẳng (nói theo kiểu Huế). Xa nhau từ mùa hè 1969, trăi bao cuộc bể dâu, măi đến mùa hè năm 1991, chúng tôi tái ngộ "hàm thụ” trên đất Hoa Kỳ khi t́nh cờ đọc được bài viết Ngược xuôi Điền Hải của Tuấn trên niên san Tiếng Sông Hương của anh Nguyễn Cúc ở Dallas, từ đó, đưa đẩy đến những ḍng giới thiệu này..


Một Thoáng Hương Xưa với 14 bài viết dưới dạng bút kư, khi th́ pha màu tùy bút, khi mặc áo biên khảo địa lư địa phương hay t́m hiểu văn, sử, vẫn nổi bật lên một Thân Trọng Tuấn "Huế rặt” trong văn phong và nặng ḷng với Huế trong kư ức và hoài niệm.


Người Việt, dù Bắc, Trung hay Nam, khi hát, đều phát âm theo giọng Bắc. Điều này gần như tuyệt đối. Riêng khi viết văn, đa số cũng viết theo giọng Bắc; chỉ một số rất ít tác giả thoát ngoài quỹ đạo thói quen, nên đă tạo được chiếu riêng cho ḿnh với văn phong địa phương; xưa th́ có Hồ Biểu Chánh, nay th́ có Hồ Trường An và Tiểu Tử, đă viết với rặc giọng Nam mà nghe vẫn sướng. Người Huế nói riêng và B́nh Trị Thiên nói chung, khi viết cũng viết theo giọng Bắc dù răng, ri, mô, tê, rứa, hí vẫn ở trên đầu lưỡi hàng ngày. Thân Trọng Tuấn th́ khác. Tuấn không chỉ răng, ri, mô, tê, rứa, hí thoải mái mà c̣n mang vào cả những thành ngữ, thổ ngữ đặc sệt Huế-Thừa Thiên khiến phải cần có chú thích hoặc sự giúp đỡ của Từ điển Tiếng Huế của Bùi Minh Đức th́ người đọc khác xứ mới hiểu được. Đại loại như ri:


"Mà ri ń, hỏi thử chút chơi cho biết, rứa chỉ có khi mô nhà eng hay mụ mự được uống thứ trà bào ảnh ni chưa? Uống nước trà gió qua văn thư sách vở hay nghe lời kể chuyện th́ mần răng bằng uống nước trà thiệt để sau khi uống xong, cho dẫu hương vị chan chát ng̣n ngọt chưa tan hết trong miệng, đă có được cái say nghèn nghẹn hơi khó chịu ở lồng ngực nhưng đầu óc tay chân thông khiếu đă củ tỉ vô cùng.


“đă củ tỉ” là cái chi rứa? Xin hỏi tác giả.
 

Bởi vậy, xin những ai xa Huế đă lâu, đă quên tiếng Huế ít nhiều, những ai chưa từng quen tiếng "nước Huế”, khi đọc mà bắt gặp những đoạn như thế, xin đừng nản, đây là cơ hội để hoài niệm hay khám phá tiếng nói đất nước ḿnh.


Mà không chỉ khám phá có mỗi điều đó. Tác giả có vẻ là người thích lang bang và chuyện tṛ rỉ rả. Cũng do vậy nên người đọc có thể được chia sẻ những nét sinh hoạt trong dân gian mà ngày nay có thể đă lùi vào dĩ văng. Lắm lúc tôi có cảm tưởng như gặp một anh người Huế đang nối gót Nguyễn Tuân kể chuyện "vang bóng một thời” theo kiểu Huế.


Trân trọng mời độc giả mở sách và tự khám phá theo cách riêng của ḿnh.
 

 

San Jose, Mùa Tạ Ơn năm 2019

Vơ Văn Dật & Nguyễn Minh Lệ
 

~~o))((o~~

 

MỜI ĐỌC ĐÔI BÀI

 

Một chút hương xưa

Bột Gạo La Khê

Giang Phong Ngư Hỏa

Điệp Khúc T́nh Tang

 

 

 

 

art2all.net

 

6